Sức ép từ nhập siêu với TQ

Image caption Việt Nam phải nhập khẩu cả nguyên phụ liệu cho ngành nông nghiệp từ Trung Quốc

Việt Nam nhập siêu 19,6 tỷ đôla với Trung Quốc trong 10 tháng đầu năm, tăng gần 50% so với cùng kỳ năm ngoái, theo thống kê mới nhất từ Bộ Công Thương Việt Nam.

Mức nhập siêu này là do tổng giá trị hàng nhập khẩu của Trung Quốc tại Việt Nam trong 10 tháng đầu năm nay đã tăng lên đến 30,37 tỷ đôla.

Trả lời phỏng vấn BBC ngày 11/12, tiến sỹ Lê Đăng doanh cho rằng "con số này đã tiếp tục tăng lên rất cao, và đây là điều rất đáng lo ngại".

Theo ông Doanh, mức nhập siêu lớn "gây ra sức ép rất nặng đối với kinh tế Việt Nam vì nó khiến Việt Nam phụ thuộc rất nhiều vào Trung Quốc."

"Một nền kinh tế nhập siêu nặng như vậy thì phải chịu nhiều hậu quả, một là mất ngoại tệ, hai là mất thị trường trong nước và ba là công nhân trong nước mất công ăn việc làm."

"Khi người tiêu dùng Việt Nam mua hàng của Trung Quốc thì đồng nghĩa với việc họ trả lương cho công nhân Trung Quốc."

Mặc dù tốc độ tăng thâm hụt thương mại đã có sự suy giảm đáng kể, mức thâm hụt hiện nay mà phía Việt Nam phải chịu trong quan hệ mậu dịch với Trung Quốc vẫn cao hơn gần 100 lần so với mức nhập siêu khoảng 200 triệu đôla cách đây 10 năm.

Lệ thuộc trong ngành chủ đạo

Là nước nông nghiệp nhưng một phần lớn nguyên phụ liệu cho sản xuất lúa gạo của Việt Nam như giống lúa, phân bón, thuốc trừ sâu lại nhập khẩu từ Trung Quốc.

Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem

Theo Bộ Công thương Việt Nam, hiện nay khoảng 49% phân bón và thuốc trừ sâu nhập khẩu của Việt Nam là từ đây.

Ngành dệt may là một trong những ngành xuất khẩu chính của Việt Nam, thế nhưng hiện nay hơn 32% nguyên phụ liệu nhập khẩu cho ngành này cũng là từ Trung Quốc.

Tiến sỹ Lê Đăng Doanh giải thích rằng điều này bắt nguồn từ sự khác biệt trong quy mô sản xuất và thị trường.

"Phải thừa nhận là Trung Quốc có những lợi thế nhất định về mặt hàng tiêu dùng, họ bán rẻ vì quy mô thị trường của họ lớn hơn. Trong kinh tế học thì gọi đây là kinh tế quy mô."

"Ví dụ như nếu sản xuất 1.000 ô tô thì giá thành sẽ khác, mà sản xuất một triệu ôtô thì chi phí khấu hao cho từng sản phẩm sẽ thấp hơn rất nhiều"

"Hàng Trung Quốc nhờ có thị trường lớn nên có thể bán với giá rẻ hơn, mẫu mã lại thường xuyên thay đổi nên được Việt Nam ưa chuộng.

"Chưa kể đến việc họ buôn lậu qua biên giới ồ ạt, hàng hóa không chịu thuế nhập khẩu trong khi doanh nghiệp sản xuất trong nước lại phải chịu các mức thuế và chi phí cao."

'Lấy tiền Mỹ cống Trung Quốc'

Image caption Trung Quốc hiện là nhà thầu lớn nhất của Việt Nam, chủ yếu trong lĩnh vực năng lượng, cơ sở hạ tầng.

Mối quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc, là bức tranh trái ngược hoàn toàn so với quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.

Trong 10 tháng đầu năm, tổng trị giá hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang Mỹ đạt 19,4 tỷ đôla, trong khi tổng giá trị hàng nhập khẩu chỉ 4,2 tỷ đôla, theo Tổng Cục Hải quan.

Điều này giúp Việt Nam có được 15,2 tỷ đôla thặng dư thương mại đối với Mỹ.

Châu Âu cũng là thị trường mang lại nhiều lợi ích cho Việt Nam, với thặng dư thương mại đạt 11 tỷ đôla trong 10 tháng đầu năm nay, chỉ đứng sau Mỹ.

Trong 11 tháng đầu năm nay, Việt Nam cũng xuất siêu 1,42 tỷ đôla sang Nhật Bản.

Bình luận về điều này, ông Doanh nói điều này không khác gì "Việt Nam chăm chỉ gom tiền từ Mỹ, liên minh châu Âu và Nhật Bản để cống nạp cho Trung Quốc."

Tin liên quan