Trong cơn giông tố Đông Bắc Á

Image caption Việc Bắc Hàn thử hạt nhân gây lo ngại sâu sắc

Từ vụ thử hạt nhân với qui mô lớn của Bắc Hàn, người quan tâm đến thời cuộc ở Việt Nam đều có những dự đoán khác nhau. Vấn đề không chỉ các bên có lại ngồi vào bàn đàm phán sáu bên nữa hay không mà từ sự bẽ bàng, các bên liên quan đã thất vọng: Cuối cùng, phía Bắc Hàn là không thể đối thoại.

Và đỉnh điểm của những rọi phóng theo cách nhìn bi quan này là: Chiến tranh thế giới!

Điều khác thường có thể tìm thấy trong dự đoán đó là chiến tranh không thuộc thì tương lai xa, trái lại người ta có thể kết hợp với những cứ liệu khác, thí dụ tình huống lịch sử lập lại hay như lời tiên tri của bà thầy bói Vanga Dimitrova. Về dự đoán thời điểm nổ ra chiến tranh thế giới, từng người theo dõi thời cuộc cứ gia giảm chút ít, nhưng không hiểu sao ai cũng cho chuyện hệ trong này rớt gọn vào cao trào đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng Đông Bắc Á.

Những xung động nổ

Khi Bình Nhưỡng diễn màn "giả đò mua khế bán chanh" nhằm câu giờ ở bàn đàm phán sáu bên để rồi thử thành công vũ khí hạt nhân với sức huỷ diệt tương đương quả bom của Mỹ ném xuống Nhật Bản trong thế chiến thứ 2.

Sự việc này một lần nữa kéo nước Nhật vào vũng lầy ám ảnh bom hạt nhân. Trước đây, một giai đoạn dài nước Nhật với chính sách khôn ngoan dùng Mỹ làm vệ sĩ bảo vệ, nhưng từ nay và cả tương lai tiếng chuông báo động tai hoạ khủng khiếp sẽ luôn chực chờ dóng lên. Và khác với chuyện bất ngờ bị bom nguyên tử cuối thế chiến thứ 2, nay biết trước thảm hoạ, liệu người Nhật có cam chịu để nỗi hốt hoảng cả lúc thức lẫn lúc ngủ làm khó thở hay không!

Người Nhật còn một điều ép tim khác đó là tương lai của vị trí cường quốc kinh tế thứ 2 thế giới đang bị cạnh tranh quyết liệt, hơi thở của Trung Quốc đã nóng sau gáy họ. Không có gì bảo đảm trong những thập niên sau khủng hoảng kinh tế họ và cả Hoa Kỳ còn có thể đồng hạng với Trung Quốc.

Một kịch bản tìm thấy từ yếu tố này là: Liệu các thế lực cánh hữu ở Nhật và đồng minh Hoa Kỳ của họ có chấp nhận trật tự thứ hạng mới hay không. Liệu những thế lực dân tộc cực đoan có để yên để Trung Quốc tiếp tục dùng con bài sức mạnh hạt nhân Bắc Hàn làm lá chắn để họ vô tư tăng tốc lên vị trí số một, bỏ lại phía sau cả một châu Á bất an.

Image caption Thế giới phẫn nộ, nhưng làm gì bây giờ?

Và nếu ai đó cho rằng, cách tốt nhất để kéo tụt Trung Quốc hoặc ít ra cũng là chậm bước tiến họ là phá vở trật tự thế giới và trật tự khu vực thông qua việc gài cho nổ bùng một thế chiến, bước đầu ở tầm khu vực rồi sau đó... Chiều hướng đó là vô cùng nguy hiểm nhưng có thể hiểu được.

Bộc lộ tham vọng sớm

Khi Trung Quốc bộc lộ những bước đi đầy tham vọng về trật tự tiền tệ, khai thác tài nguyên ngoài lãnh thổ và nhất là tham vọng lớn về quân sự và lãnh hãi ở biển đông. Điều đó không chỉ làm các nước trong khu vực cảnh giác mà còn cho thấy toàn cảnh điểm đích sẽ tới của những thành tựu của Trung Quốc.

Vấn đề hiện ra không phải là ông Hồ Cẩm Đào và Bộ chính trị đảng Cộng sản Trung Quốc có ý thức kiềm chế hay không, mà chính là bản chất của thể chế chính trị hiện nay ở Trung Quốc đã vạch sẵn lộ trình phát triển theo mục đích siêu cường độc tài toàn diện.

Một quốc gia với sự kiên Thiên An Môn bất diệt luôn là một biểu hiện trong sáng. Có thể, thể chế thừa hưởng nền văn hoá vĩ đại Hoa Hạ hiện nay không hề muốn xuất hiện trong mắt nhân loại đương thời hay tương lai với hình ảnh một bố già.

Nhưng hầu như tất cả các cuộc chiến tranh qui mô thế giới đều có điểm xuất phát từ các chế độ độc tài. Ở Châu Á, nếu chủ nghĩa quân phiệt Nhật lùi xa, chỉ còn là bóng ma ký ức thì trong một hình thức mới, chủ nghĩa thu phục thế giới của Trung Quốc bắt đầu hiện ra từ bây giờ và tương lai.

Không có những giá trị dân chủ điều hoà- cân bằng thì một siêu cường hùng mạnh sau khi an tâm chuyện vũ trang tối đa để tự vệ, bước tiếp theo, chỉ có một con đường duy nhất là phô trương sức mạnh để duy trì khát vọng thu phục.

Cứng rắn vì hoà bình

Không ai lúc này nghi ngờ về tài hùng biện cũng như minh bạch về giá trị dân chủ -văn minh mà Tổng thống Mỹ đặt cơ sở cho công cuộc thay đổi của nước Mỹ và thế giới.

Khi sự kiện Bắc Hàn thử bom hạt nhân nổ ra thì dư luận cho rằng đó là một liều thuốc thử đắng nhất trong 5 tháng cầm quyền của Tổng thống Barack Obama. Chính sách đối thoại với những quốc gia được cựu Tổng thống Bush xếp vào trục ác không phải đã phá sản, nhưng rồi đây qua sự kiện Bắc Hàn nước Mỹ đã rơi vào đối thoại tư thế yếu.

Người ta nhớ trước đây thời chiến tranh lạnh, cố Tổng thống Kennedy đã quyết liệt như thế nào trong vụ vịnh Con Heo. Hành động cứng rắn của một vị cố Tổng thống đảng Dân chủ, ngày nay được coi như là một cách giải quyết bảo vệ nền hoà bình.

Khi Bắc Hàn ngang nhiên thử vũ khí hạt nhân bất chấp các nghị quyết của Liên hiệp quốc và gần đây nhất là công khai huỷ bỏ hiệp ước đình chiến với quân đồng minh, đe doạ tấn công phủ đầu Nam Hàn.

Ở phạm vi khác, bối cảnh hiện nay là gần giống với vụ khủng hoảng vịnh Con Heo. Hiệp ước an ninh Mỹ Nhật, cam kết bảo vệ Nam Hàn và xa hơn là trật tự thế giới trong hoà bình, đã đặt để Tổng thống của đảng Dân chủ hiện nay ở Mỹ vào vị trí của một nhân vật hành động chính xác hay chỉ là một diễn giả thông minh.

Phải chăng đang bước vào một thời đại mà hình ảnh của những siêu cường dân chủ - văn minh đang mất dần hào quang. Phải chăng thế giới đang chứng kiến tư tưởng cùng phát triển trong hoà bình và các giá trị đạo đức bang giao giữa các quốc gia đang run sợ.

Thế giới không thể thay đổi theo chiều hướng từ tôn vinh các chuẩn mực chung sống hoà bình sang thần thánh hoá những biểu tượng sức mạnh chinh phạt và thu phục.

Bấm vào đây để xem ý kiến độc giả.

Tin liên quan