VAR, Ronaldo, Messi và bóng đá châu Âu

Samara, Nga Bản quyền hình ảnh MANAN VATSYAYANA/Getty Images
Image caption Chụp ảnh với búp bê Matryoshka ở Samara, bên sông Volga mùa giải bóng đá World Cup

Lượt trận đầu tiên của World Cup 2018 đã kết thúc với nhiều dấu ấn mang tính tích cực lẫn tiêu cực.

Một số kết quả được giới chuyên môn đánh giá là 'bất ngờ' cũng đã diễn ra, nhưng nhìn chung, các đội được cho là mạnh hơn đều đạt kết quả khả quan.

World Cup bảng H: Senegal thắng Ba Lan 2-1

World Cup 2018: Các 'ông lớn' sảy chân

Bình luận World Cup từ quán Pub London

World Cup 2018: Công nghệ làm thay đổi bóng đá

Bàn tròn World Cup - bình luận & dự đoán

Công nghệ VAR có tác dụng

Một trong những dấu ấn cần đề cập đầu tiên là việc FIFA áp dụng công nghệ VAR, viết tắt của 'Video Assistant Referee', hay còn gọi là 'Video hỗ trợ trọng tài', hay 'Trợ lý trọng tài qua Video', trong các trận đấu tại Nga ở World Cup 2018, nhằm trợ giúp các quyết định của trọng tài được chính xác hơn, theo như ý tưởng được Ban tổ chức đưa ra.

Công nghệ VAR thực chất là một tổ trọng tài thứ ba, ngoài tổ trọng tài chính trên sân và trọng tài bàn, sử dụng hệ thống video để xem lại các tình huống nhạy cảm, bị bỏ sót bởi trọng tài chính và các trọng tài biên, từ đó tư vấn cho trọng tài chính nhằm đưa ra quyết định phù hợp nhất.

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Lần đầu tiên VAR (trợ lý trọng tài điện tử) được sử dụng tại một kỳ World Cup

Trong lượt trận đầu tiên, công nghệ VAR đã được sử dụng trong trận Pháp-Úc, giúp những chú Gà Trống được hưởng quả phạt đền, cũng là điều tương tự giúp Thuỵ Điển giành thắng lợi từ chấm 11m trước Hàn Quốc.

Tuy nhiên, công nghệ VAR đã 'không phát hiện' được pha phạm lỗi của Diego Costa trước khi ghi bàn cân bằng tỉ số 1-1 cho Tây Ban Nha trong trận gặp Bồ Đào Nha, cũng như không 'hỗ trợ' được gì cho trọng tài chính khi Zuber của Thuỵ Sĩ đánh đầu vào lưới Brazil gỡ hoà 1-1 dù đã phạm lỗi đẩy người hậu vệ Miranda ngay trước đó.

World Cup bước sang ngày thứ thi đấu thứ sáu

World Cup qua bình luận của 3 nhà báo BBC

Cristiano Ronaldo giành giải Quả bóng Vàng

Vậy VAR có thực sự giúp trọng tài chính có các quyết định chính xác hay không? Và có ảnh hưởng như thế nào đến một trận đấu bóng đá?

Vẫn còn quá sớm để trả lời cho các câu hỏi này, nhưng qua loạt trận đầu, VAR đã mang lại cả hai yếu tố tiêu cực và tích cực, và cho thấy một trận đấu có thể bị vỡ vụn nếu 'đặt nặng' hoặc dựa hoàn toàn vào công nghệ này do phải dừng liên tục.

Một yếu tố khác cần nói đến là tuy hoạt động như một tổ trọng tài thứ ba trên sân, việc xem lại video vẫn do trọng tài chính quyết định, kể cả khi có yêu cầu của tổ trọng tài phụ trách công nghệ VAR. Nói cách khác, trọng tài chính có quyền từ chối yêu cầu xem lại video các tình huống của tổ trọng tài phụ trách video, và do đó, hoàn toàn có thể bỏ sót các tình huống có thể phạm lỗi.

Phạm lỗi được định nghĩa 'có tác động' và công nghệ VAR chỉ xác nhận điều này, còn tác động có đủ mạnh hay không là vấn đề nhạy cảm và vẫn hoàn toàn do trọng tài chính quyết định.

Tuy nhiên, việc FIFA áp dụng các công nghệ hiện đại vẫn được cho là cần thiết và nhận được sự đồng tình của đa số vì trên thực tế, khi chưa có công nghệ VAR, nhiều tình huống phạm lỗi có thể bị bỏ qua do trọng tài chính không thể quán xuyến toàn bộ sân bóng.

Bản quyền hình ảnh QATAR 2022 SUPREME COMMITTEE
Image caption Lionel Messi chụp hình ở Doha với Murtaza Ahmad, cậu bé Afghanistan ngưỡng mộ anh

Vấn đề còn lại là sử dụng công nghệ VAR như thế nào để vừa đem lại sự công bằng, vừa giảm thiểu sự gián đoạn của trận đấu đòi hỏi trọng tài chính phải có một cái đầu lạnh cộng với một trái tim nóng.

Ronaldo vs Messi

Trước giải đấu, người hâm mộ cũng như giới chuyên môn đều tập trung vào hai cầu thủ được cho là hay nhất hiện nay, với những nhận định ai sẽ là người toả sáng. Sự quan tâm đối với Ronaldo và Messi cũng tăng lên vì có thể đây là kỳ World Cup cuối cùng của cả hai ngôi sao.

Trên thực tế, cả hai đều cần chức vô địch thế giới để hoàn thiện bộ sưu tập danh hiệu, dù cả hai đã nhiều lần đoạt Quả bóng Vàng.

Câu hỏi là: Messi và Ronaldo, ai là cầu thủ giỏi hơn, một vấn đề nữa chính là tự thân hai cầu thủ này cũng muốn được sánh ngang với các huyền thoại bóng đá của chính đất nước họ.

Qua lượt trận đầu, người hâm mộ cũng như giới chuyên môn được chứng kiến một Ronaldo không chỉ có phong độ chuyên môn cao mà còn là một thủ lĩnh thực sự, có tầm ảnh hưởng lớn đến tập thể đội Bồ Đào Nha. Ở chiều ngược lại, Messi đã đem lại sự thất vọng khi thi đấu mờ nhạt và không thể hiện được vai trò người đội trưởng của Argentina.

Hiển nhiên, mọi thứ mới chỉ bắt đầu và tất cả đều có thể được cải thiện và Messi hoàn toàn có thể chơi hay hơn trong các trận kế tiếp vì chuyên môn của tiền đạo Barcelona đã được chứng minh trong nhiều năm qua, nhưng có vẻ vai trò một thủ lĩnh đang là điều vượt quá tầm của cầu thủ này.

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Cristiano Ronaldo ghi 11 bàn trong 11 trận trên sân Nou Camp

Messi là cầu thủ có tài năng thiên bẩm, được trời phú cho nhiều thứ nhưng vai trò thủ lĩnh không phải là thứ mà đội trưởng của Argentina có sẵn trong người, trong khi thời gian để tôi luyện và cải thiện đã không còn.

Ngược lại, Ronaldo là cầu thủ trưởng thành qua khả năng tự phấn đấu, rèn luyện và hoàn thiện bản thân. Quá trình phấn đấu này khiến đồng đội nể phục và do đó làm tăng khả năng 'đầu tàu' của đội trưởng Bồ Đào Nha.

Đi tìm nhà vô địch

Trước giải đấu, giới chuyên môn nhận định các đội như Brazil, Argentina, Đức, Tây Ban Nha và Pháp là những ứng viên cho chức vô địch World Cup 2018, trong đó Brazil là ứng viên sáng giá nhất.

Nhưng qua lượt trận đầu, chất lượng chuyên môn của các đội tuyển trên chưa có gì sắc nét, trong đó ứng viên được đánh giá cao nhất là Brazil hoà chật vật Thuỵ Sĩ, Argentina và Đức chưa thể hiện được bản lĩnh của những ông lớn, thậm chí Đức còn thua sốc trước Mexico là đội được cho là yếu hơn rất nhiều.

Tây Ban Nha và Pháp là hai đội thể hiện tốt hơn các ứng viên còn lại về chuyên môn, nhưng cũng không thể hiện được yếu tố vượt trội để có thể giúp người hâm mộ 'đặt cược' là đội sẽ đi đến chặng cuối cùng của giải đấu.

Tất nhiên, mới chỉ qua một lượt trận thì chưa thể kết luận về thực lực các đội bóng được đánh giá cao, đồng thời là những ứng viên cho chức vô địch, nhưng về chuyên môn, lối chơi, chiến thuật cũng như yếu tố con người, những ứng cử viên 'nặng cân' nhất đã không đem lại sự kỳ vọng của người hâm mộ, cũng như chưa thể hiện đúng trình độ đã được giới chuyên môn nhận định.

Nói cách khác, những đội bóng này chưa thể hiện được sự hơn hẳn các đội còn lại ở nhóm hai về mặt chuyên môn.

Bản quyền hình ảnh BBC Sport
Image caption Tuyển Nga đã ra quân hai trận đầu với tám bàn thắng và chỉ nhận một bàn thua trên chấm phạt đền.

World Cup của bóng đá châu Âu?

Các nền bóng đá lớn của châu Âu với những giải vô địch quốc gia hấp dẫn nhất vẫn đang thống trị giải World Cup 2018 tại Nga, khi trong thành phần cầu thủ đa số thi đấu tại các giải đấu của Anh, Tây Ban Nha và Đức.

Theo thống kê của BBC, có đến 130 cầu thủ của các đội tuyển tham dự World Cup 2018 đến từ các câu lạc bộ trong ba giải vô địch hàng đầu của nước Anh. Tiếp theo đó là 81 cầu thủ đến từ các giải vô địch của Tây Ban Nha và Đức đứng thứ ba với 67 cầu thủ.

Anh không vô địch thế giới thêm lần nào kể từ năm 1966, nhưng không thể phủ nhận các giải vô địch của xứ sương mù cung cấp nhiều tuyển thủ cho đội tuyển quốc gia các nước hơn bất cứ giải đấu nào khác, kể cả khi các tên tuổi như Leroy Sane, Marcos Alonso, hay như David Luiz phải ngồi nhà làm khán giả.

Trong tổng số 32 đội tham dự World Cup 2018, chỉ có các đội như Uruguay, Panama, Saudi Arabia và Nga là không có cầu thủ nào đang thi đấu tại Anh trong thành phần 23 cầu thủ.

Đội tuyển Anh là đội duy nhất mà cả 23 cầu thủ đều cùng đang thi đấu tại một giải vô địch quốc gia, trong khi ở chiều ngược lại, Thuỵ Điển và Senegal là đội tuyển không có một cầu thủ nào đang thi đấu tại giải vô địch trong nước.

Bài viết phản ánh quan điểm riêng của tác giả, một bình luận viên bóng đá từng cộng tác với chương trình TalkSport ở London, gửi tới chuyên mục World Cup của BBC từ Sài Gòn.

Chủ đề liên quan

Tin liên quan