Để có tư duy linh hoạt và biết xử lý vấn đề

Getty Images Bản quyền hình ảnh Getty Images

Mỗi ngày, tại xưởng của công ty cao su Alliance Rubber ở Hot Springs, Bang Arkansas có rất nhiều hoạt động diễn ra.

Công ty gia đình này nổi tiếng về hoạt động kinh doanh các sản phẩm có tính đàn hồi.

Chênh lệch lương bắt đầu từ tuổi teen

'Làm việc bằng ngoại ngữ lợi thế hơn tiếng mẹ đẻ'

Vì sao nhân viên hay 'chôm đồ' nơi công sở?

Vào năm 1923, người sáng lập công ty là William H. Spencer nhận ra ông đã có một ý tưởng kinh doanh hoàn hảo khi ông tạo ra các sợi thun cao su bằng cách cắt ruột xe Goodyear thành sợi và sử dụng chúng cột các chồng báo.

Từ đó, công ty đã đa dạng hóa thêm nhiều loại hình sản phẩm và đến nay đã cung cấp cho các ngành công nghiệp như y tế, vận tải, thể thao và quân đội.

Từ dây cột tôm hùm

Sản phẩm từ cao su của công ty đóng vai trò trong thị trường tôm hùm siêu lợi nhuận toàn cầu.

Jason Risner, giám đốc chiến lược kinh doanh của công ty Alliance Rubber giải thích: "Thông thường khi tôm hùm và cua bể được bắt lên làm thực phẩm, càng của chúng phải được cột ngay lại bằng kẹp gỗ."

"Đó là vì ngay sau khi bị bắt, những con tôm và cua này sẽ được thả vào bể chứa bên dưới tàu đánh cá và bắt đầu đánh nhau. Kẹp bằng gỗ cũng làm thịt tôm hùm mất ngon và nhiễm khuẩn. Điều này đòi hỏi phải có sáng tạo nào đó ra đời."

Ngày nay, dây thun đã thay thế kẹp gỗ để tôm hùm khỏi đánh nhau gãy càng như trước kia.

Nhưng những sợi dây đàn hồi khiêm tốn này có tác dụng còn quan trọng hơn.

Ngoài tính năng kiềm chế những con giáp xác hung hãn khỏi bị thương, chúng còn giúp những người ưa mạo hiểm sống sót.

Dây cao su được sử dụng trong hệ thống đóng gói và bung dù để khi nhảy dù có thể bung ra dễ dàng. Những sợi dây cao su loại này này rất giống với dây thun trong hộp văn phòng phẩm hoặc dây cột tóc.

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Công dụng của dây thun là để cột càng tôm hùm đã dẫn đến thị trường khổng lồ cho các sản phẩm đàn hồi trên thế giới

Sự sáng tạo liên tục trong sản phẩm đơn giản này là cực kỳ cần thiết nếu công ty Alliance muốn tiếp tục thành công, nhất là khi họ phải đối mặt với những đối thủ mới từ Thái Lan và Trung Quốc.

Bạn làm việc vì tiền hay vì niềm vui?

Sếp biết nhiều về bạn thế nào?

Người thông minh thường muốn hợp tác?

Công ty cần thuê người sẵn sàng thử nghiệm và sáng tạo ra những sản phẩm mới trong ngành cao su, chế ra những ý tưởng chưa từng thấy bao giờ. Vậy hiển nhiên, điều này đòi hỏi rất nhiều hoạt động trí óc của nhân viên - dẫn đến rất nhiều cuộc búng thun tại trụ sở công ty. Đó không chỉ là búng một sợi dây cao su đi, mà còn là các ý tưởng sáng tạo xuất hiện để giúp công ty đứng vững. Với Alliance, thuê người có suy nghĩ mềm dẻo, linh hoạt là điều không thể thiếu với mô hình kinh doanh của họ.

Khác với người suy nghĩ phân tích, thường được dẫn dắt bởi logic và hệ quả, người có suy nghĩ linh hoạt rất mạnh trong những tình huống họ phải bứt phá giới hạn và thử những điều mới.

Tất nhiên, ý tưởng về sự suy nghĩ linh hoạt đã tồn tại từ xa xưa, nhưng với tác giả, bác sĩ và nhà biên kịch Leonard Mlodinow, thì đây là là thời điểm chủ chốt để con người khai thác sức mạnh của "suy nghĩ đàn hồi" để định hướng trong thế giới bất ổn ngày nay.

Hãy giãn tâm trí bạn ra

Tác phẩm của Mlodinow có tên "Sự đàn hồi: Suy nghĩ linh hoạt trong thế giới không ngừng biến động".

Cuốn sách tập trung vào những công cụ cần thiết để tận dụng những quy trình mà ông tin là tất cả chúng ta đều có thể tiếp cận. Suy nghĩ đàn hồi là khi bạn giãn tâm trí mình ra và sử dụng quá trình "từ dưới lên" trong não hơn là sử dụng cách suy nghĩ xử lý từ trên xuống theo lối phân tích.

Điều này bao gồm một loạt quy trình, trong đó có sự say mê (niềm yêu thích đặc biệt với sự mới lạ), rối loạn nhân cách, sự tưởng tượng, sự phát sinh ý tưởng và suy nghĩ đa dạng, và nhiều nét khác nữa.

Mlodinow giải thích lối suy nghĩ linh hoạt không chỉ dành cho nghệ sĩ hay nhà văn mà còn dành cho tất cả mọi người ở những ngành nghề khác. Đó là khả năng mà mỗi người đều có thể trui rèn.

"Tất cả chúng ta đều có thể trở thành người xử lý rắc rối nếu chúng ta muốn sinh tồn và phát triển trong thế giới biến động ngày nay," ông nhận định. "May mắn thay, đó là kỹ năng có sẵn trong não người."

Ông cho biết suy nghĩ của con người có thể trải dài đa dạng.

"Suy nghĩ phân tích logic thực sự rất tốt khi bạn cố gắng giải quyết vấn đề bạn từng gặp trước đó. Bạn có thể sử dụng những phương pháp và kỹ thuật đã biết để tiếp cận bất cứ sự cố gì cần xử lý. Suy nghĩ linh hoạt là thứ bạn cần khi tình hình thay đổi và bạn phải đối mặt với vấn đề gì đó mới. Đây không còn là chuyện tuân theo quy tắc nữa."

Ông mô tả Uber và Google là những ví dụ nổi bật nơi suy nghĩ linh hoạt làm nền tảng cho sáng tạo và sự thích nghi của họ.

Và liệu giữa Leonardo da Vinci và những người sáng tạo ra trò chơi Pokemon Go có điểm gì chung?

Giải pháp cho cuộc khủng hoảng nhà ở Hong Kong

Monaco đang gần hết chỗ cho đại gia?

Những quy tắc ăn mặc có ý nghĩa với phi hành đoàn

Họ đều được xem như những người suy nghĩ linh hoạt. Tất cả là sự kết nối giữa những thứ chưa được kết nối, dám thử điều mới và không sợ thất bại.

Quá thất vọng vì những người quản lý của mình, thiên tài da Vinci thong thả ngưng vẽ bức tranh "Bữa tiệc ly" để nghỉ ngơi và cho sự sáng tạo của bản thân thời gian xử lý.

Mlodinow cũng quan sát trong quyển sách của mình và cho biết những người phát triển trò chơi Pokemon Go đã phớt lờ niềm tin từ đa số cho rằng hầu hết game thủ chỉ muốn "ngồi và chơi", thay vào đó, bằng cách "tận dụng công nghệ có sẵn theo cách mới mẻ, họ thay đổi cách các nhà phát triển game suy nghĩ."

"Bạn sẽ thấy những công ty mới - đa phần là các công ty khởi nghiệp công nghệ - đều có những băng ghế để mọi người ngồi thư thả và nhìn lên trần nhà," Mlodinow cho biết. "Nhân viên không bị những quản lý sẽ đi vòng vòng theo dõi vì họ biết rằng mỗi người đều cần có thời gian để ấp ủ ý tưởng mới hay xử lý ý tưởng."

Với những ai muốn sử dụng cách suy nghĩ linh hoạt, Mlodinow đề nghị nên dành thời gian để mơ màng, nói chuyện với người lạ, những người không nằm trong các mối quan hệ thông thường của bạn, để tiếp thu nghệ thuật bên ngoài vùng an toàn, và lắng nghe những ý kiến hay ý tưởng mà thông thường bạn sẽ ngay lập tức chấp nhận nếu chưa nghe quan điểm của những người ủng hộ ý tưởng đó và những động cơ khiến họ đưa ra ý tưởng.

Ollie Cummings, giám đốc điều hành hoạt động của công ty Nurole - một công ty tuyển dụng toàn cầu trên mạng với các vị trí quản lý cao cấp, nói rằng đang có nhu cầu rất lớn với những người suy nghĩ linh hoạt.

"Chúng tôi đang thấy có hai xu hướng. Một là sự đa dạng trong nhận thức. Người ta muốn đưa những người suy nghĩ khác nhau vào ban lãnh đạo và từ đó có thể tránh kiểu 'suy nghĩ theo nhóm'. Thứ nữa là những người 'đam mê kỹ thuật số'."

Trật tự trong hỗn loạn

Những tính chất đáng mong đợi đó là thứ mà Lucy Piper, giám đốc sáng tạo toàn cầu của công ty Intrepid Travel, rất quen thuộc. Bà có một sự nghiệp khá đa dạng, bao gồm làm phim, quảng cáo, viết copy writing cho quảng cáo - và nhiều công việc khác.

"Tôi cảm thấy suy nghĩ linh hoạt là mấu chốt cho mọi thứ hiện thời," bà cho biết. "Hiện thời tôi đang làm công việc sáng tạo thương hiệu và lãnh đạo các dự án. Việc này bao gồm tạo ra quy trình từ ban đầu và xây dựng trật tự từ sự hỗn loạn."

Khi Piper chuyển từ Anh Quốc đến Úc ở tuổi ngoài 20, bà cho biết bà nhận thấy phải tạo ra thay đổi quan trọng trong lối sống và tham vọng sự nghiệp, đòi hỏi rất nhiều rủi ro phải tính toán và sự xoay chuyển giữa các ngành. Suy nghĩ linh hoạt giúp bà bật lên và thích nghi.

Bản quyền hình ảnh Alliance Rubber Company
Image caption Nhân viên làm việc ở công ty Alliance Rubber được khuyến khích suy nghĩ linh hoạt vì sản phẩm mà họ sản xuất ra

"Tôi liên tục đẩy mình ra khỏi vùng an toàn," bà giải thích. "Tôi có một tuyên ngôn riêng - sau này nó trở thành câu đùa trong nhóm làm việc của tôi nhưng tôi cũng thấy họ ứng dụng nó. Đó là 'theo đuổi không mệt mỏi hướng tới sự xuất sắc'. Tôi đang cố đạt tới thành tựu cao cấp và biến đó trở thành thói quen. Nhưng tất cả là phải thử nhiều thứ khác nhau. Tất cả chúng ta đều có sẵn điều đó trong bản thân."

"Tôi thường nảy ra những ý nghĩ bất chợt. Tôi quay lại với âm nhạc thời gian gần đây - chọn một cây guitar, chơi đàn piano và cố gắng khiến các cơ bắp mà tôi ít sử dụng trong thời gian dài linh hoạt trở lại."

Bà cho biết thêm bà cố gắng dành thời gian trong ngày cho "khoảng âm" - là những khoảng nghỉ ngắn có chủ đích trong ngày để cho mọi thứ xảy ra, như suy nghĩ lan man.

Cách gọi của kiểu suy nghĩ này đến từ nghệ thuật: khoảng âm là phần không gian xung quanh chủ đề của bức tranh.

Piper giải thích: "Tôi đọc về giá trị của việc ứng dụng khoảng âm trong công việc và bắt đầu sử dụng nó. Tôi sẽ tạo ra khoảng trống trong cuộc sống hàng ngày và cho phép bản thân có thời gian mơ mộng."

Nhưng với tiềm năng có thể kết nối với bất cứ gì, liệu điều này có khiến cuộc sống khó khăn hơn vì ta khó ra quyết định hơn không?

Nhà khoa học thần kinh Stacey Bedwell từ Đại học Birmingham City nói: "Những người này cảm thấy dễ dàng trong việc ra một số quyết định nào đó. Vì có khả năng hình dung ra nhiều kết quả khác nhau mà không cần phải từng trải qua những tình huống tương tự, họ có thể ra một số quyết định quan trọng trong đời hoặc các quyết định mang tính rủi ro một cách dễ dàng hơn."

Bà nói suy nghĩ linh hoạt giúp bản thân bà trong sự nghiệp. "Là nhà khoa học nghiên cứu, suy nghĩ trừu tượng và khả năng thích nghi là cực kỳ quan trọng để thành công. Để tạo ra ý tưởng và lý thuyết mới và giải thích cho những hiện tượng trước đó chưa thể lý giải, tôi cần có khả năng suy nghĩ vượt ra ngoài thực tại và môi trường mà tôi đã biết."

Thích nghi với thay đổi

Nhưng Leonard Mlodniow cảnh báo rằng suy nghĩ linh hoạt không thể chỉ thực hiện đơn lẻ, và rằng con người cần phải ý thức được sức mạnh của cả suy nghĩ phân tích và suy nghĩ linh hoạt trong những tình huống xuất hiện trong đời.

"Nếu bạn là 100% suy nghĩ linh hoạt, và não bạn không có chức năng thi hành để điều khiển suy nghĩ, kết quả là bạn sẽ không thể thực hiện được ý tưởng. Ý tưởng đến quá nhanh và đứt gãy và bạn chẳng thể làm gì nên chuyện."

Quay trở lại Bang Arkansas ở Hoa Kỳ, Jason Risner từ công ty Alliance Rubber tin rằng những người suy nghĩ linh hoạt đã giúp cho công ty của ông tạo ra đột phá công nghệ.

"Suy nghĩ sáng tạo dẫn dắt công ty của chúng tôi về phía trước. Những gì chúng tôi có thể làm và tất cả những thị trường mà chúng tôi có thể đưa dây thun đến là điều thật sự điên rồ. Nhưng chúng tôi đã phải tìm kiếm kỹ sư và những người có chuyên môn kỹ thuật giúp chúng tôi trang bị."

Bản quyền hình ảnh Griesham Taan
Image caption Tác giả viết sách, bác sĩ và nhà biên kịch Leonard Mlodnow tin rằng chúng ta có thể khai thác sức mạnh của "suy nghĩ linh hoạt" để định hướng trong thế giới bất ổn

ẢNH: Tác giả viết sách, bác sĩ và nhà biên kịch Leonard Mlodnow tin rằng chúng ta có thể khai thác sức mạnh của "suy nghĩ linh hoạt" để định hướng trong thế giới bất ổn (Ảnh: Griesham Taan)

"Tất cả những công cụ sản xuất mà chúng tôi sử dụng là được hiệu chỉnh lại theo nhu cầu. Chúng tôi đã sử dụng những công cụ dùng để đóng bao khoai tây sau đó hiệu chỉnh lại theo nhu cầu của mình." Ông tin rằng thành công của công ty liên quan rất nhiều đến khả năng thích nghi và thử những điều mới mẻ trong thế giới luôn biến đổi.

Và những con tôm hùm mà đầu bài báo này có nhắc tới thì sao?

Ông Risner cho rằng có rất nhiều sự liên tưởng trong công ty về sự kết nối giữa tôm hùm và thị trường cao su. "Hàng tỷ con tôm hùm đang được trói bằng cách thủ công mỗi năm. Tuy nhiên, điều này gây ra sự cố về khớp [vết thương ở cổ tay] cho công nhân làm việc; vấn đề bồi thường thiệt hại và chu trình thay thế công nhân quá nhanh. Mỗi năm, chúng tôi đều nhìn thấy nhiều công ty thất bại khi cố gắng chế tạo ra máy cột tôm hùm. Chúng tôi có hợp tác với họ và cung cấp dây thun cho các loại máy này.

"Giờ đây chúng tôi đang cố gắng chế tạo ra loại máy riêng của mình để xử lý vấn đề này."

Bài tiếng Anh đã đăng trên BBC Capital.

Chủ đề liên quan

Tin liên quan