Sinop, thành phố Thổ Nhĩ Kỳ và bí quyết hạnh phúc

Joshua Allen Bản quyền hình ảnh Joshua Allen
Image caption Sinop nổi tiếng là nơi sinh của nhà hiền triết Hy Lạp cổ đại Diogenes, người sống cuộc đời hành khất trên đường phố vào khoảng năm 300 trước Công nguyên

Sau hành trình dài 730km xuất phát từ Istanbul, tôi bước xuống xe buýt ở vùng bờ biển phía bắc Thổ Nhĩ Kỳ nơi khu rừng kéo đến tận Biển Đen. Hơi thở đầu tiên của tôi ở Sinop là không khí trong lành với mùi gỗ linh san và dấu hiệu của ozone.

Vào buổi sáng tháng Bảy đó tôi đang trong hành trình tìm hiểu tại sao người dân ở tỉnh Sinop là những người hạnh phúc nhất trên thế giới.

Quang cảnh yên bình

"Ở đây ai cũng biết nhau. Không khí rất yên bình. Và không có ai can thiệp vào chuyện của người khác," Bekir Balcı, tài xế taxi của tôi, giải thích cho tôi nghe khi chúng tôi chạy từ bến xe về hướng đông nhắm hướng thành phố Sinop, thủ phủ của tỉnh.

Nền văn minh phương Tây có thể sụp đổ như thế nào

Khi Đế chế Ottoman chinh phục châu Âu

Tzfat, nơi huyền bí và lập dị của Israel

Con đường chạy qua những ngọn đồi và cánh đồng hiền hòa với những con bò rải rác. Nhìn qua cửa sổ xe thì một bên là những ngọn thông còn phía bên kia là những bãi biển hẹp trải dài song song với con đường. Tôi ngồi thoải mái trên ghế để lòng mình thư thái trước quang cảnh.

Bản quyền hình ảnh Joshua Allen

Chiếc xe chợt rung lên khi băng qua một ổ gà. "Chỉ có một điều là các con đường ở đây không được tốt cho lắm," Balcı nhún vai nói.

Theo Viện Thống kê Thổ Nhĩ Kỳ, tỉnh Sinop có thứ hạng thấp so với các tỉnh khác trong cả nước nếu xét về y tế và cơ sở hạ tầng. Ấy vậy mà Sinop lại xếp đầu bảng về chỉ số hạnh phúc theo kết quả khảo sát mức độ hài lòng về cuộc sống do Viện này tiến hành nhiều năm liên tục. Vậy thì bí quyết là ở đâu?

Cái nôi của thuyết Yếm thế

Sinop nổi tiếng là nơi sinh của nhà hiền triết Hy Lạp cổ đại Diogenes, người sống cuộc đời hành khất trên đường phố vào khoảng năm 300 trước Công nguyên. Do cuộc sống như thế mà ông được người đời gọi với biệt danh là "Cynic", tức người yếm thế, một từ có xuất xứ từ chữ Hy Lạp cổ vốn có nghĩa là 'chó'. Diogenes thường được cho là có công sáng lập ra thuyết Yếm thế - học thuyết cho rằng các quy ước xã hội làm cản trở tự do cá nhân và ngăn trở con người đến với cuộc sống tốt trong khi sống tuân theo quy luật tự nhiên lại là cách nhanh nhất để đạt được hạnh phúc.

Bản quyền hình ảnh Joshua Allen

"Diogenes tìm thấy hạnh phúc trong cuộc sống đơn giản hài hòa với thiên nhiên - cuộc sống thách thức những người mà ông gặp mặt để tận hưởng những gì mà họ có và không quan tâm gì đến những gì mà họ không có," Giáo sư Stephen Voss thuộc Khoa Triết, Đại học Boğaziçi, nói.

Diogenes chọn cách sống không có của cải gì hết ngoài bộ quần áo trên người và một thùng rượu để làm nơi ngủ. Ông dùng khiếu hài hước của mình để phê phán những hoạt động tôn giáo, các lãnh đạo chính trị và những người tuân theo điều mà ông tin rằng trật tự xã hội không tự nhiên.

Ngủ ở nhà tù Siberia thời Stalin

Kỳ hoa dị thảo: bông anh túc xanh Himalaya

Theo các truyền thuyết của người địa phương, Alexander Đại đế đã từng tìm đến thăm Diogenes và thấy ông ngồi ngoài đường. Khi được hỏi ông có cầu xin nhà vua điều gì không, nhà hiền triết đã nói: "Ngài có thể đứng sang một bên và đừng che ánh nắng Mặt Trời nữa."

Nhịp sống thong thả

Chuyến taxi dài 15 phút đưa tôi đến trung tâm của thành phố Sinop, vốn nằm trên dải đất hẹp nhất của một bán đảo nhỏ nhất kéo dài ra tận Biển Đen. Một bức tượng của Diogenes ở ngay trung tâm thành phố - được dựng lên vào năm 2006 - bằng chứng cho thấy quan điểm về cuộc sống của ông không hề bị lãng quên ở nơi đây.

Ở đây không có đèn tín hiệu giao thông, nhưng so với những con đường hỗn loạn ở Istanbul thì những chiếc xe ở đây lưu thông một cách trật tự. Thật ra, vỉa hè tấp nập những người thích đi bộ hơn là lái xe. Mọi người dường như không vội vã đi đâu cả cho dù đó là một buổi sáng làm việc trong tuần. Thậm chí người ta còn nói rằng không ai trong bộ máy công quyền ở Sinop làm việc sau ngày thứ Tư. (Tôi thậm chí không tìm thấy một viên chức nào thừa nhận mình làm việc rất ít mặc dù nhiều khả năng Diogenes sẽ khen họ nếu như điều đó là sự thật.)

Chiếc taxi của Balcı vòng qua một góc đường và biến mất khỏi tầm nhìn, và tôi nhận ra mình đang ở giữa một quảng trường nhỏ nơi có một thánh đường nằm sát bên một quán rượu. Việc hai nơi này nằm gần nhau như vậy dường như trái với lệnh cấm bia rượu trong phạm vi 100m gần thánh đường của chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ hồi năm 2013, nhưng có vẻ như chả ai bận tâm. Dường như chính quyền thành phố có cách làm riêng đối với các vấn đề tôn giáo và văn hóa.

Bản quyền hình ảnh Joshua Allen

"Là một phụ nữ, tôi có thể mặc quần shorts đi ra đường mà không có ai hỏi han gì cả," bà Aylin Tok, quản lý của nhà hàng Teyze'nin Yeri vốn nổi tiếng với món mantı, một hỗn hợp bột nhào và thịt được hấp lên với quả óc chó ở trên, nói. "Tôi có thể ra ngoài vào lúc 3 giờ sáng và không ai nói gì cả."

Bí quyết hạnh phúc

Khi tôi hỏi Tok bí quyết hạnh phúc ở Sinop, câu trả lời của bà nghe rất yếm thế cho dù bà có chủ ý như vậy hay không.

"Ở đây không có cảm giác rằng có người giàu có còn những người khác thì nghèo khổ," bà nói. "Tất cả mọi người từ các thành phần xã hội khác nhau đều đi đến cùng một quán để ăn món simit, tức bánh mì kiểu Thổ Nhĩ Kỳ được phủ mè, và uống trà hay cà phê."

Bản quyền hình ảnh Joshua Allen

Thời gian không hề dừng lại ở Sinop kể từ thời của Diogenes. Người Thổ đến và người Hy Lạp đi. Mặc dù xung quanh khu phố cổ có một dãy những căn nhà hiện đại nhưng lại không hề có những tòa nhà chọc trời và người dân ở đây thích sống cuộc sống giản dị. Những người hàng xóm rướn mình ra cửa sổ trò chuyện với nhau và đi mua hàng ở những tiệm bánh và tiệm rau quả do dân địa phương làm chủ. Dường như người dân Sinop không cực đoan như Diogenes và những nguyên lý chủ yếu của Thuyết yếm thế - nhất là trọng tâm của nó về sống một cuộc sống tốt - vẫn còn vang vọng khắp thành phố.

Khi trời sắp tối, tôi tìm đường đến quán Café Tháp Lâu đài nằm trong một tòa tháp nằm dọc theo bức tường thành cổ của Sinop. Mặt trời lặn xuống sau những đám mây, chiếu lên những bến cảng và những con đường rợp bóng cây những ánh nắng dịu dàng. Những con tàu đánh cá nhỏ chuyển cá mực lên bờ và những cặp vợ chồng tay trong tay đi dạo dọc theo bờ biển. Ở đằng xa, những ngọn đồi phủ đầy thông chính là nơi mà bán đảo hòa vào đất liền.

Khi tôi ngồi đó tay cầm chai bia lạnh, danh tiếng hạnh phúc của nơi đây dường như không phải là điều hết sức bí ẩn nữa.

Bản tiếng Anh bài này đã được đăng trên BBC Travel.

Tin liên quan