Chủ tịch Trần Đại Quang và Bộ Công an

Getty Images Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Sau Đại hội Đảng 12 của Đảng Cộng sản Việt Nam, 1/2016, Tướng Trần Đại Quang khi đó đang là Bộ trưởng Công an được bầu vào vị trí Chủ tịch nước

Giáo sư Carl Thayer, nhà nghiên cứu và phân tích chính trị Việt Nam và bang giao quốc tế, nói với BBC Tiếng Việt rằng việc Chủ tịch Trần Đại Quang qua đời hôm 21/9/2018 ở tuổi 62 sẽ không làm thay đổi chức năng hoạt động căn bản của Bộ Công an.

Tuy nhiên, nhà nghiên cứu từ Úc cũng đánh giá rằng có một số quyết định quan trọng được đưa ra trong thời gian ông Quang làm Chủ tịch nước và ủy viên Bộ Chính trị khiến Bộ Công an mất đi vị thế đặc quyền vốn có, khiến Bộ này phải chịu trách nhiệm giải trình cao hơn.

Cố Chủ tịch Trần Đại Quang - Hậu sự và nhân sự thay thế

Bàn tròn đặc biệt: Chủ tịch Quang qua đời và bình luận

Chủ tịch Trần Đại Quang từ trần ‘vì virus hiếm’

Chủ tịch Trần Đại Quang qua đời ở tuổi 62

Quanh suy đoán Chủ tịch Quang 'sẽ được thay thế'

Trước hết, giáo sư Carl Thayer nói về di sản ông Trần Đại Quang để lại sau thời gian hơn hai năm làm Chủ tịch nước:

Bản quyền hình ảnh FACEBOOK CARL THAYER
Image caption Ông Quang đã ủng hộ chiến dịch chống tham nhũng của ông Trọng, là chiến dịch thậm chí nhắm vào cả các quan chức tham nhũng trong Bộ Công an nơi ông từng lãnh đạo trước khi được thăng chức thành Chủ tịch nước, Giáo sư Thayer nói

Giáo sư Carl Thayer: Ông Trần Đại Quang mới chỉ giữ chức Chủ tịch nước Việt Nam được 28 tháng trong nhiệm kỳ năm năm. Đây là vị trí chủ yếu mang tính nghi thức và biểu tượng.

Ông lên nhậm chức vào thời điểm mà Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng có nhiệm kỳ hai và cương quyết tái khẳng định quyền lãnh đạo của Đảng Cộng sản trong hệ thống chính trị Việt Nam sau thời kỳ mười năm tương đối đổi mới của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.

Ông Quang đã ủng hộ chiến dịch chống tham nhũng của ông Trọng, là chiến dịch thậm chí nhắm vào cả các quan chức tham nhũng trong Bộ Công an nơi ông từng lãnh đạo trước khi được thăng chức thành Chủ tịch nước.

Ông Quang bị chẩn đoán mắc bệnh ung thư từ tháng 7/2017 và đã sang Nhật chữa bệnh ít nhất sáu lần.

Trong thời gian tại vị, Chủ tịch Quang đã gặp gỡ các tổng thống Hoa Kỳ Barrack Obama và Donald Trump.

Trong năm nay, ông Quang đã trả lời một cuộc phỏng vấn của báo Tuổi Trẻ, trong đó ông thể hiện sự đồng cảm với các cuộc biểu tình công khai phản đối việc các doanh nghiệp Trung Quốc có thể được thuê đất 99 năm tại ba đặc khu kinh tế nêu trong dự thảo Luật Đặc khu. Báo Tuổi Trẻ đã bị chính quyền đình bản một thời gian. Quan điểm của ông Quang rất phổ biến ở Việt Nam.

BBC: Bộ Công An sẽ thay đổi ra sao sau việc Chủ tịch Quang từ trần?

Sau khi ông Quang rời vị trí Bộ trưởng Công an, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có những bước đi nhằm cắt giảm cơ cấu lãnh đạo nặng nề của Bộ, nơi có quá nhiều tướng lĩnh được hưởng đặc quyền nhưng lại có quá ít việc để làm.

Trong năm nay, đã có một số người thuộc Bộ Công an bị buộc tội tham nhũng, thiếu trách nhiệm, và ngược đãi tù nhân.

Đương kim Bộ trưởng là ông Tô Lâm, người từng là thứ trưởng dưới quyền ông Quang. Rõ ràng là vị thế đặc biệt mà Bộ này có được nay đang bị cắt giảm theo hướng nhằm buộc Bộ Công an phải thực hiện trách nhiệm giải trình tốt hơn.

Những quyết định này được đưa ra trong khi ông Quang là ủy viên Bộ Chính trị. Chức năng căn bản của Bộ Công an sẽ không thay đổi, nhưng nay Bộ sẽ chịu sự giám sát của các quan chức cấp cao trong Đảng.

Tin liên quan