Hội nghị Trung ương 8 'quyết định nhân sự chủ tịch nước'

Việt Nam, chính trị Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng và quyền Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh

Tại Hội nghị Trung ương 8 khai mạc hôm 2/10, Bộ Chính trị trình Trung ương "xem xét, quyết định việc giới thiệu nhân sự để Quốc hội bầu chủ tịch nước", báo điện tử của Chính phủ Việt Nam cho hay.

Hội nghị Trung ương 8 diễn ra từ ngày 2 đến 6/10, trong bối cảnh Việt Nam vừa tổ chức xong quốc tang Chủ tịch nước Trần Đại Quang.

Trước đó, mạng xã hội ngày 30/9 xuất hiện nhiều tin tức gợi ý rằng Bộ Chính trị đảng Cộng sản Việt Nam đã đánh giá kỹ phương án "nhất thể hóa" hai chức danh tổng bí thư Đảng và chủ tịch nước.

Tổng bí thư, Chủ tịch nước 'nhất thể hóa' và tính chính danh

Cố Tổng bí thư Đỗ Mười: 'Công, tội và di sản'

TBT Trọng được Hội nghị TƯ8 giới thiệu với 100% phiếu

Bật đèn xanh cho phương án 'nhất thể hóa'?

Việt Nam: Không dễ quyết ai làm Chủ tịch nước

Hợp nhất hai chức danh và công thức 'thần thánh'

Tuy vậy, báo điện tử của Chính phủ Việt Nam không cho biết chi tiết thêm về chuyện các ứng viên nào sẽ được giới thiệu để Quốc hội bầu chủ tịch nước, ngoài việc đề cập đây là một trong các "vấn đề quan trọng" bên cạnh việc bầu bổ sung ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương khoá XII và xem xét, quyết định thi hành kỷ luật cán bộ theo quy định của Đảng.

Theo tìm hiểu của BBC, ông Trần Quốc Vượng, Thường trực Ban Bí thư hiện được xem là một trong các ứng viên hàng đầu vào chức Chủ tịch nước.

Có ý kiến nói ông Phạm Minh Chính, cựu trung tướng công an, nguyên Bí thư Quảng Ninh và hiện là Trưởng Ban Tổ chức Trung ương, cũng là một nhân vật sáng giá khi đảng Cộng sản sắp xếp lại các chức vụ cao nhất.

Ngoài ra, có câu hỏi trong giới quan sát rằng liệu quyền Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh có được Đảng xem xét đưa vào Bộ Chính trị để chính thức giữ chức vụ Chủ tịch nước hay không.

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Thường trực Ban Bí thư Trần Quốc Vượng (trái) được xem là một trong các ứng viên hàng đầu vào chức Chủ tịch nước

Chính trường Việt Nam sau cái chết của Chủ tịch Quang

PGS. TS. Phạm Quý Thọ nói về 'đất đai và lăng mộ' Chủ tịch Quang

TT Donald Trump 'tấn công trực diện' CNXH

'Nhất thể hoá là tốt, nhưng...'

Trả lời BBC hôm 2/10, cây bút Nguyễn An Dân, từ TP.Hồ Chí Minh đưa nhận định: "Nếu không tính đến phương án nhất thể hóa thì các ứng viên chủ tịch nước sẽ là Bộ Quốc phòng Ngô Xuân Lịch hoặc Thường trực Ban Bí thư Trần Quốc Vượng nếu Đảng thiên về phương Bắc."

"Còn muốn tỏ ra gần phương Tây hơn thì là Bộ trưởng Công An Tô Lâm hoặc Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng."

"Việt Nam nhất thể hóa là tốt, nhưng phải là một việc làm bài bản, có tính sách lược, chứ không phải trong bối cảnh này."

"Mà nếu không nhất thể hóa lúc này thì phải thực hiện quy trình "trường hợp đặc biệt" do Ban chấp hành Trung ương, chứ không phải Bộ Chính trị quyết định, theo quy chế Đảng."

"Do đó nếu Đảng muốn nhất thể hóa thì cần trưng cầu dân ý. Còn không thì thực hiện bầu chủ tịch nước theo thông lệ lâu nay."

"Ai đủ tiêu chuẩn thì đưa ra bầu chọn như lâu nay vẫn làm."

"Cái lo lắng nhất của nhân dân và của cả Đảng là quyền lực chưa được kiểm soát. Nếu nhất thể hóa trước khi mối lo này được giải quyết thì mâu thuẫn với thực tế và lý luận."

Bản quyền hình ảnh NHAC NGUYEN
Image caption Cái chết của Chủ tịch Trần Đại Quang đặt ra vấn đề ai sẽ chính thức lên làm Chủ tịch nước, vị trí hiện do bà Đặng Thị Ngọc Thịnh (bìa trái) tạm quyền

Cùng thời điểm, cựu Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Dĩnh được báo Dân Việt dẫn lời: "Để kiểm soát quyền lực khi nhất thể hóa phải có những cơ chế kiểm soát quyền lực, phải có những quy chế, quy định rất rõ, chi tiết đối với những vị trí này và phải có giám sát của Đảng, các cấp chính quyền ở dưới cũng như của nhân dân. Những đồng chí nào vi phạm chức năng quyền hạn thì phải bị xử lý nghiêm theo quy định của Đảng và Nhà nước."

Chủ tịch Trần Đại Quang qua đời và di sản

Cố Chủ tịch Trần Đại Quang - Hậu sự và nhân sự thay thế

VN có nhất thể hóa TBT và Chủ tịch nước?

Quốc tang ở các nước trên thế giới

Quyền Chủ tịch nước đứng thấp trong Ban tang lễ

Cũng trong mấy ngày qua, có ý kiến của TS Vũ Cao Phan từ Hà Nội cho rằng đây là dịp "có thể nhất thể hóa cái chức danh tổng bí thư và chủ tịch nước là một."

Trả lời Bàn tròn Thứ Năm 27/09 của BBC Tiếng Việt, ông giải thích vì sao:

"Thứ nhất, Việt Nam là nước XHCN duy nhất cho đến nay chưa kết hợp hai chức vụ ấy làm một. Trung Quốc, Cuba và ngay bên cạnh là Lào, tất cả đều làm thế rồi, chỉ còn Việt Nam thôi.

Thứ hai, trên thực tế, Việt Nam đã có ý định thực hiện từ hơn 20 năm trước, từ thời ông Lê Khả Phiêu còn làm Tổng Bí thư.

Thứ ba, có thể nói là sự ra đi của ông Trần Đại Quang là ngẫu nhiên thôi nhưng trở thành tất nhiên - nghĩa là một sự chín muồi cho sự nhất thể hóa.

Nhưng theo tôi điều quan trọng nhất là sự kết hợp đó là hợp lý và có lợi."

Quốc hội Việt Nam dự kiến sẽ bắt đầu kỳ họp từ 22/10 đến 20/11.

Theo luật, Quốc hội sẽ bỏ phiếu bầu Chủ tịch nước, nhưng trong bối cảnh chính trị một đảng ở Việt Nam, Ban chấp hành trung ương Đảng trước đó quyết định nhân sự.

Bộ Chính trị đang 'thiếu người'

Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam là cơ quan lãnh đạo cao nhất trong Đảng Cộng sản.

Đại hội Đảng năm 2016 đã bầu ra 19 ủy viên Bộ Chính trị, do Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đứng đầu.

Nhưng chỉ một năm sau, ông Đinh La Thăng bị kỷ luật, thôi chức Ủy viên Bộ Chính trị và Bí thư Thành ủy TPHCM. Ông Thăng sau đó bị hai án tù - 13 năm và 18 năm tù - và tổng cộng lại sẽ phải thi hành mức án 30 năm tù giam.

Ông Đinh Thế Huynh phải nghỉ điều trị bệnh, thôi chức Thường trực Ban Bí thư từ đầu năm 2018 tuy vẫn ngồi trong Bộ Chính trị.

'Quỹ nhân sự cao cấp' hiện bị hẹp lại sau cái chết của Chủ tịch Quang, và sự vắng mặt lâu của ông Đinh Thế Huynh, cùng việc bỏ tù ông Đinh La Thăng.

Ông Trần Quốc Vượng, vốn là Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương, chính thức giữ chức Thường trực Ban Bí thư từ tháng 3/2018.

Trong danh sách Ban lễ tang Chủ tịch nước Trần Đại Quang, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng làm trưởng ban lễ tang.

Danh sách này xếp thứ tự Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đứng thứ hai, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thứ ba và ông Trần Quốc Vượng thứ tư.

Việc bổ sung bất cứ ai vào Bộ Chính trị cũng có thể tạo ra "phản ứng dây chuyền" vì chức vụ của người đó sẽ cần phải có người khác thay thế.

Bản quyền hình ảnh HOANG DINH NAM
Image caption Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân (phải) hiện là một trong 'tứ trụ' ở Việt Nam

Quy định của Hiến pháp Việt Nam 2013

  • Chủ tịch nước là người đứng đầu Nhà nước, thay mặt nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về đối nội và đối ngoại.
  • Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số đại biểu Quốc hội.
  • Khi Chủ tịch nước không làm việc được trong thời gian dài thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước.
  • Trong trường hợp khuyết Chủ tịch nước thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước cho đến khi Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước mới.

Chân dung quyền Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh

Sinh năm 1959 ở tỉnh Quảng Nam, bà Đặng Thị Ngọc Thịnh vào Đảng Cộng sản năm 1979.

Bà có bằng Thạc sỹ xây dựng Đảng, Cử nhân khoa học Sử, Cử nhân Luật.

Bà có thời gian dài làm việc tại TPHCM, qua các chức vụ như Bí thư Đảng ủy phường Bến Thành (Quận 1, TPHCM); Viện trưởng Viện KSND Quận 1 (TPHCM), Phó Chủ tịch UBND Quận 1; Chủ tịch Hội Phụ nữ TPHCM.

Sau khi được điều động ra Hà Nội, bà Ngọc Thịnh trở thành ủy viên dự khuyết BCH Trung ương khóa X năm 2006.

Năm 2009, bà về giữ chức Phó Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long rồi trở thành Bí thư Tỉnh ủy một năm sau đó.

Đầu năm 2015, bà lại được điều ra Hà Nội giữ chức Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng.

Đại hội Đảng năm 2016 bầu bà vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII. Sau đó, bà được Quốc hội bầu vào chức Phó Chủ tịch nước.

Tin liên quan