Bãi Tư Chính: Nhận thức của người dân VN 'đã cao hơn trước'

Tân Hoa Xã Bản quyền hình ảnh xinhua
Image caption Ngoại trưởng Phạm Bình Minh của Việt Nam và người đồng cấp Vương Nghị của Trung Quốc có cuộc gặp bên lề Hội nghị Ngoại trưởng Asean hôm 01/8/2019 tại Bangkok, Thái Lan

Người dân Việt Nam đang 'rất lo lắng' khi theo dõi cuộc đối đầu và căng thẳng xảy ra ở Bãi Tư Chính, một cựu quan chức thuộc Ban Biên giới Chính phủ nói với hội luận của BBC News Tiếng Việt hôm 01/8/2019.

Người dân Việt Nam 'hiểu rất rõ' Bắc Kinh muốn làm gì và đã có nhận thức tốt hơn, do đó chắc chắn sẽ không để xảy ra các hành động được coi là 'manh động', một nhà phân tích chính trị thuộc Viện nghiên cứu Đông Nam Á (Iseas của Singapore) bình luận thêm.

Nhận thức của người dân cũng có liên quan tới vai trò của truyền thông và trong câu chuyện này việc nhà nước cần tăng cường truyền thông 'một cách đúng đắn' là điều cần thiết, một luật gia từ London nêu quan điểm với Bàn tròn thứ Năm của BBC.

Bàn tròn thứ Năm: Hội nghị Ngoại trưởng Asean 52 và Đối đầu Bãi Tư Chính

Tuyên bố chung ASEAN nhắc đến 'sự cố nghiêm trọng' ở Biển Đông

Trước hết, PGS. TS. Hoàng Ngọc Giao, nguyên Phó Vụ trưởng Ban Biên giới Chính phủ Việt Nam, nói:

"Ở những năm trước, trong những câu chuyện về Formosa, về giàn khoan HD-981, người dân rất bức xúc và xuống đường rất tự nhiên và nhiệt huyết để cất lên tiếng nói bảo vệ chủ quyền về biển đảo của đất nước, thì bị hứng chịu những cái gọi là sự đánh đập, ngăn chặn, thậm chí một số bị bỏ tù và bị khép vào những tôi như là 'gây rối trật tự công cộng' vân vân.

"Hiện tượng lần này thì rõ ràng theo như dư luận trong công chúng cho thấy là mất niềm tin rồi và để cho đảng và nhà nước lo.

Bản quyền hình ảnh BBC News Tiếng Việt/Bàn tròn thứ Năm từ London
Image caption PGS. TS. Hoàng Ngọc Giao từng là Phó Vụ trưởng, thuộc Ban Biên giới Chính phủ Việt Nam

"Nhưng mà điều đó, tôi muốn nói rằng, không có nghĩa là nhân dân đã buông. Nhiệt huyết và sự lo lắng cho vận mệnh của đất nước, chủ quyền biển đảo vẫn nóng hừng hực, nếu theo dõi mạng xã hội thì có thể nói là người dân đang rất lo lắng và đang bức xúc rằng chính quyền hành động chưa đủ mạnh, chưa đủ bản lĩnh thể hiện rõ trong thái độ của mình đối với Trung Quốc.

"Chúng ta có thể không đòi hỏi nhà nước phải động binh, cần phải dùng những biện pháp quân sự, mà chúng ta chỉ mong muốn rằng nhà nước hãy đấu tranh mạnh mẽ hơn bằng ngoại giao, bằng pháp lý, khởi kiện, cũng như những người lãnh đạo cao cấp nhất của chính phủ phải có tiếng nói chính thức về thái độ đối với hành vi xâm phạm của Trung Quốc, như vậy thì lòng dân mới yên."

'Sẽ không manh động'

Bình luận thêm về khía cạnh này, Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp, nhà nghiên cứu cao cấp khách mời thuộc Viện Iseas, nói:

Biển Đông: Một mình chống lại Đường Lưỡi bò

Bãi Tư Chính: TQ 'đẩy vấn đề' tinh vi hơn

"Bây giờ người ta cứ bình thường thế thôi, nhưng đúng là nhận thức của người dân rất là rõ, người ta không sợ gì cả, người ta hiểu rất rõ Bắc Kinh đang làm gì và chắc chắn đến khi nào cần thiết người ta phải lên tiếng, thì người ta sẽ lên tiếng một cách rất là dứt khoát.

"Và tôi hiểu rằng bây giờ người dân đã nhận thức tốt, người ta sẽ tránh tất cả những chuyện mà manh động như là năm 2014, tất nhiên những sự kiện manh động ấy chỉ là không mong muốn, hay là của một số những người mà người ta không có hiểu biết thôi. Nhưng bây giờ nhận thức của người dân rất là cao và người dân không bao giờ buông bỏ."

Nhà phân tích chính trị này giải thích thêm về điều mà ông gọi là 'manh động':

"Trước đây có chuyện là đánh người Trung Quốc, rồi đốt phá các chỗ của người Trung Quốc ở Bình Dương, thì đấy là không được, vì việc ấy là việc phạm pháp, không được phép làm việc ấy."

Bản quyền hình ảnh Bàn tròn Thứ Năm từ London
Image caption Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp là nhà nghiên cứu cao cấp khách mời thuộc Viện Nghiên cứu Đông Nam Á (Iseas, Singapore)

Bình luận với Bàn tròn tại Studio của BBC News Tiếng Việt, Tiến sỹ, Luật sư Hoàng Đức Thắng, nhà phân tích từ London, nói:

"Mọi người đã nói là người dân Việt Nam đều rất nhiệt huyết, cá nhân tôi thấy rằng trải qua lịch sử lập nước cận đại, suốt từ hồi đấu thế kỷ 20 tới gần đây, Việt Nam liên miên trải qua các cuộc chiến tranh, hết với chỗ nọ, đến chỗ kia.

"Những thứ đó, theo như những sách mà chúng tôi được học, hun đúc lên tinh thần quật cường của con người Việt Nam, và nói rằng người Việt Nam có tính chiến đấu rất là cao.

"Cá nhân tôi cũng hoàn toàn đồng ý với những ý kiến đó, và nhìn từ góc độ lịch sử, tôi cũng thấy rằng là đất nước trải qua quá nhiều cuộc chiến tranh đến như vậy, tới mức độ con người lúc nào cũng sẵn sàng tính chiến đấu như vậy và sẵn sàng hy sinh mạng sống của mình như vậy, kể cả là cho Chủ nghĩa Cộng sản, hay cho một thứ gì khác chăng nữa, thì tôi cũng thấy rằng đó là một thứ gì đó rất không may mắn, chứ không phải là điều gì đó quá tuyệt vời."

Luật sư Hoàng Đức Thắng giải thích thêm quan điểm của mình:

"Vấn đề giữa nhận thức của người phương Tây và người phương Đông chúng ta là ở chỗ sự nhận định xã hội, trong đó có cả những giá trị mà mình theo đuổi rất là cao, nó có ý nghĩa rất rõ ràng và có sự phân tích tỉ mỉ. Từ đó, người ta định hình rằng các giá trị xã hội cũng có ý nghĩa như mạng sống của mỗi cá nhân, và người ta tôn trọng những giá trị xã hội đó cũng như tôn trọng mạng sống của cá nhân mình.

Bản quyền hình ảnh BBC News Tiếng Việt/Bàn tròn thứ Năm London
Image caption Tiến sỹ, Luật sư Hoàng Đức Thắng bình luận tại chương trình Bàn tròn thứ Năm của BBC News Tiếng Việt tại London hôm 01/8/2019

"Mạng sống của con người là điều quan trọng nhất, điều cao quý nhất trong xã hội. Vì vậy cho nên nếu nói rằng người Việt Nam hiện nay, như anh Hà Hoàng Hợp nói là có 'manh động' trong thời kỳ 2014, cái 'manh động' mà anh Hợp nói là rất khủng khiếp, nó dẫn đến việc đốt những nhà xưởng, thậm chí có những chỗ họ biết là không thực sự liên quan đến người Trung Quốc, cũng đốt cũng phá.

"Rồi sau đó là đến đánh đập những lực lượng cảnh sát cơ động đến, nhớ là có trường hợp ở miền Trung, có cả một tiểu đoàn cảnh sát cơ động bị vây kín, sau đó chỉ huy đã ra lệnh là phải vứt tất cả khiên, cả mũ, cả súng ống v.v... xuống và chạy. Và thậm chí có một nhóm hơn một trung đội bị bắt trong những đợt như vậy và tất cả xe cộ bị đốt phá v.v...

"Thế thì cái đó là 'manh động' của một cá nhân hay là tâm trạng bức xúc, hay là tính chiến đấu quật cượng như tôi vừa nói đã bị dùng sai, bị hiểu sai, và đã thể hiện không đúng chỗ? Cái đó phải chăng là một vấn đề văn hóa rất lớn mà chúng ta phải nói ở một câu chuyện sau," Tiến sỹ, Luật sư Hoàng Đức Thắng đặt câu hỏi và nhận định.

Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem
TQ có ý đồ gì trong cuộc đối đầu ở Bãi Tư Chính?

Quan điểm khác nhau?

Cũng trong dịp này, truyền thông Việt Nam và Trung Quốc đưa tin về các phát ngôn và động thái của lãnh đạo ngành ngoại giao của hai nước, đặc biệt liên quan gặp gỡ, tiếp xúc giữa Bộ trưởng Phạm Bình Minh của Việt Nam và người đồng cấp phía Trung Quốc, ông Vương Nghị.

Bãi Tư Chính: Vì sao không có biểu tình phản đối TQ?

Giải pháp nào cho tranh chấp Tư Chính?

Bình luận chuyện báo VN 'im' về vụ bãi Tư Chính

"Đối đầu" giữa các tàu TQ và VN lại xảy ra ở Biển Đông

Theo Tân Hoa Xã, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị kêu gọi không nên để các vấn đề trên biển làm ảnh hưởng tới quan hệ song phương giữa Việt Nam và Trung Quốc. Và Trung Quốc nhắn nhủ Việt Nam cần kiểm soát đúng đắn các vấn đề trên biển và xử lý tốt các bất đồng, theo nội dung một tuyên bố của Bộ Ngoại giao Trung Quốc.

Trong khi đó, theo báo Thanh Niên, Ngoại trưởng Việt Nam ông Phạm Bình Minh cũng phản ánh quan điểm trên nhưng với ngôn từ 'cứng rắn hơn' và có thông điệp khác cho Trung Quốc. Ông Minh "đề nghị hai bên cần nỗ lực duy trì hoà bình, ổn định, kiểm soát tốt bất đồng, không làm phức tạp thêm tình hình Biển Đông."

Ông Vương Nghị nói rằng quan hệ Trung-Việt tiếp tục phát triển và hai bên sẽ "kiểm soát đúng đắn tình hình trên biển" và một loạt các đồng thuận đã được lãnh đạo hai đảng cầm quyền đạt được, dựa trên những lợi ích chiến lược chung, theo Tân Hoa Xã.

Vẫn theo hãng tin nhà nước Trung Quốc, Ngoại trưởng Phạm Bình Minh nói Việt Nam "sẵn sàng thực hiện các đồng thuận mà lãnh đạo hai nước đã đạt được trong các vấn đề trên biển và thúc đẩy việc phát triển tốt đẹp quan hệ song phương".

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Báo chí Việt Nam và Trung Quốc đưa tin hơi khác nhau về cuộc gặp song phương giữa Ngoại trưởng VN và TQ tại Bangkok hôm 1/8.

Ông Phạm Bình Minh "đề nghị" hai bên cần nỗ lực duy trì hoà bình, ổn định, kiểm soát tốt bất đồng, không làm phức tạp thêm tình hình Biển Đông thông qua các biện pháp hoà bình giải quyết thoả đáng tranh chấp tại Biển Đông trên cơ sở tuân thủ nghiêm túc luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên Hợp Quốc về luật Biển 1982 (UNCLOS 1982).

Trước đó, truyền thông Việt Nam hôm 31/7 đưa tin Ngoại trưởng Phạm Bình Minh đã lên án hành vi đơn phương của Trung Quốc tại Biển Đông trong cuộc họp với các ngoại trưởng ASEAN.

Theo Dân Trí, trong phiên khai mạc Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 52 hôm 31/7, Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh nhấn mạnh tình hình Biển Đông diễn biến phức tạp, trong đó có các hành động đơn phương như quân sự hoá, gia tăng tập trận quân sự.

"Đặc biệt, tàu khảo sát Hải Dương 8 của Trung Quốc được các tàu hải cảnh và dân binh hộ tống xâm phạm vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, tiến hành các hoạt động khảo sát trái phép. Những hành động này vi phạm nghiêm trọng quyền chủ quyền và quyền tài phán của Việt Nam theo Công ước Luật biển 1982. Nghiêm trọng hơn, đây là diễn biến tiếp theo các hoạt động cải tạo bồi đắp quy mô lớn và quân sự hoá các cấu trúc tranh chấp trên biển," ông Minh chỉ đích danh Trung Quốc và tàu khảo sát Hải dương 8 trong diễn biến đối đầu, căng thẳng.

Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem
Hội nghề cá yêu cầu chính quyền có hành động cứng rắn hơn với Trung Quốc

"Các diễn biến này đã làm xói mòn lòng tin, gia tăng căng thẳng và ảnh hưởng trực tiếp tới hoà bình, ổn định, an ninh, an toàn, tự do hàng hài và hàng không ở Biển Đông, vi phạm DOC và đi ngược lại cam kết duy trì môi trường thuận lợi cho đàm phán COC," lãnh đạo ngành ngoại giao thuộc Chính phủ Việt Nam được truyền thông nhà nước trích thuật nói thêm.

Hôm 02/8, tờ báo Thế giới & Việt Nam, cơ quan truyền thông thuộc Bộ Ngoại giao Việt Nam cũng đưa tin về cuộc gặp trên và cho hay thêm:

"Trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 52 và các Hội nghị liên quan tại Bangkok, Thái Lan, ngày 01/8/2019, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Phạm Bình Minh đã gặp Uỷ viên Quốc vụ, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị.

"Tại cuộc gặp, Phó Thủ tướng Phạm Bình Minh nhấn mạnh Việt Nam coi trọng quan hệ láng giềng với Trung Quốc; về các vấn đề trên biển hiện nay, Phó Thủ tướng khẳng định lập trường nguyên tắc của Việt Nam, nêu rõ hai bên cần nỗ lực duy trì hoà bình, ổn định, kiểm soát tốt bất đồng, không có hành động làm phức tạp thêm tình hình, thông qua các biện pháp hoà bình giải quyết thoả đáng tranh chấp tại Biển Đông trên cơ sở tuân thủ nghiêm túc luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS 1982).

"Uỷ viên Quốc vụ, Bộ trưởng Vương Nghị khẳng định Đảng, Chính phủ Trung Quốc trân trọng quan hệ với Việt Nam, nỗ lực giữ gìn quan hệ hữu nghị giữa hai nước; nhất trí cùng trao đổi ý kiến, giải quyết thoả đáng những vấn đề phát sinh trong quan hệ," báo mạng Thế giới & Việt Nam tường thuật.

Mời quý vị bấm vào đường dẫn này để theo dõi toàn văn nội dung cuộc hội luận Bàn tròn thứ Năm từ London hôm 01/8/2019 với sự trình bày quan điểm riêng trên tư cách cá nhân của các khách mời nói trên.

Tin liên quan