Thông điệp về thay đổi khí hậu

Giáo sư John Beddington
Image caption Giáo sư John Beddington là cố vấn trưởng về khoa học cho Chính phủ Anh

Tuần vừa qua, Khoa học gia trưởng của Chính phủ Anh, giáo sư John Beddington, vừa có chuyến thăm và làm việc tại Hà Nội trong hai ngày 01/10-02/10.

Mục đích của chuyến thăm là tìm cách thúc đẩy hợp tác Anh-Việt trong lĩnh vực môi trường và thay đổi khí hậu.

Ông Beddington đã có các cuộc tiếp xúc với các quan chức và khoa học gia Việt Nam, đồng thời có bài nói chuyện với sinh viên đại học Khoa học Tự nhiên.

GS Beddington: Thông điệp của tôi tới các sinh viên là như thế này: Trong 20 năm tới, thế giới sẽ phải đối diện với một số thách thức lớn.

Trước hết là sự gia tăng dân số. Mỗi tháng dân số thế giới tăng khoảng 6 triệu, và cả năm số dân tăng bằng dân số của Việt Nam. Mật độ dân phần lớn sẽ tập trung ở thành thị. Năm nay lần đầu tiên dân số thành thị vượt lên trên dân số nông thôn.

20 năm nữa, dân số thế giới sẽ vào khoảng 8,3 tỷ người và từ 60%-70% sẽ sống ở thành phố. Người ta cần lương thực, nước uống và năng lượng; đó là thách thức rất lớn.

Vào năm 2030, chúng ta sẽ cần một lượng lương thực nhiều hơn hiện nay 50%, năng lượng cũng 50% nhiều hơn hiện nay và nước sạch nhiều hơn 30%.

Cùng lúc đó, chúng ta phải đối phó với tình trạng thay đổi khí hậu.

Điều quan trọng là chúng ta nhận thức được rằng các thách thức đều có liên hệ với nhau. Chúng ta không thể giải quyết tình trạng thay đổi khí hậu mà không nghĩ tới an ninh lương thực, và ngược lại.

Đó là thông điệp tôi muốn gửi tới các sinh viên.

Ngoài ra tôi cũng muốn nói với các em rằng, tôi tin là thông qua phát triển khoa học và công nghệ, chúng ta có thể đối phó với các vấn đề một cách hiệu quả. Thí dụ, chúng ta có thể tạo ra các loài thực vật có khả năng sống trong tình trạng nhiễm mặn hay điều kiện khí hậu ngặt nghèo.

Do vậy tôi cũng muốn tìm hiểu xem cộng đồng khoa học gia Anh quốc và Việt Nam có thể cùng nhau làm được gì để khắc phục thay đổi khí hậu, tạo nguồn nhiên liệu sạch vv..

BBC: Trong cuộc thăm này của ông, ông có dự định đi đến thỏa thuận hợp tác nào không, thưa giáo sư?

GS Beddington: Tôi hy vọng là có. Đi cùng đoàn với tôi có một số đồng nghiệp mà nhiệm vụ của họ là xem xét làm sao để cụ thể hóa việc hợp tác đôi bên trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật.

Có thể thoạt tiên chúng ta sẽ đồng tổ chức hội thảo hay đi lại trao đổi kinh nghiệm. Đôi bên cũng sẽ thường xuyên trao đổi thông tin với nhau với mục tiêu thúc đẩy hợp tác chung.

BBC: Chắc là giáo sư đã biết về các vấn đề mà Việt Nam đang phải đương đầu về thay đổi khí hậu, nhất là tại đồng bằng Mekong. Ông có đề cập chủ đề này trong các cuộc gặp với phía Việt Nam không?

GS Beddington: Có, cơ quan đánh giá tác động thay đổi khí hậu của Anh đã hợp tác với Ngân hàng Phát triển Á châu để nghiên cứu trường hợp của Việt Nam, khi mực nước biển dâng cao gây ảnh hưởng tới môi trường và nhất là tình hình sản xuất lúa gạo ở đồng bằng sông Mekong. Tuy nhiên tôi cũng hy vọng rằng tôi sẽ bàn với phía Việt Nam những vấn đề rộng lớn hơn, như tôi đã nói ở trên.

Tôi nghĩ rằng giới chức Việt Nam có nhận thức tốt về thay đổi khí hậu và sẽ có sự hợp tác tốt, cần thiết để đối phó với tình trạng này.

BBC: Chúng ta thấy rằng cam kết chính trị đóng vai trò quan trọng trong giải quyết các vấn đề về môi trường và thay đổi khí hậu. Đơn cử trường hợp sông Mekong. Nếu như các chính phủ, nhất là chính phủ Trung Quốc, không hợp tác thì liệu có thể giải quyết được vấn đề hay không?

GS Beddington: Tôi nghĩ là các nước đang nhận thức ra rằng họ phải cộng tác với nhau để thực hiện các mục tiêu về ngăn chặn thay đổi khí hậu. Tất nhiên đây là khó khăn lớn, làm sao để tất cả các nước có thể thống nhất với nhau về cách thức đối phó với các hiểm họa về môi trường.

Thế nhưng tôi cho rằng quốc tế đang ngày càng nhận thức được tầm quan trọng của việc này, tôi đã thấy các tín hiệu tích cực từ Trung Quốc và từ Hoa Kỳ cùng các nước khác.

Các nhà khoa học đang cảnh báo rằng các thay đổi khí hậu diễn ra nhanh hơn chúng ta nghĩ và do vậy, phản ứng của các chính phủ cũng sẽ phải nhanh chóng hơn.

Tin liên quan