BBCVietnamese.com

04 Tháng 1 2006 - Cập nhật 15h40 GMT

Hoa Kỳ cho tái định cư nhân đạo

Hai chính phủ Việt Nam và Hoa Kỳ vừa ra thông báo chi tiết về chương trình Tái định cư nhân đạo dành cho những người đã từng là quân nhân hoặc công chức của chính quyền miền Nam trước 30/4/1975; những người từng qua trại cải tạo hoặc cựu nhân viên chính phủ hay công ty Hoa Kỳ trước 1975 được sang Mỹ định cư.

Trước đây, một chương trình dành cho những người diện này còn gọi là chương trình ra đi có trật tự (ODP) đã kết thúc vào tháng 9 năm 1994.

Đài BBC đã phỏng vấn ông David Rockey, giám đốc bộ phận về tỵ nạn của Tổng lãnh sự quán Hoa Kỳ ở TP Hồ Chí Minh về chương trình mới này. Ông cho biết:

Ông David Rockey: Đây là một chương trình mới ở khía cạnh là chúng tôi và phía chính phủ Việt Nam đã thỏa thuận để tạo một cơ hội nộp đơn nữa cho những người có thể được coi là thuộc diện ra đi có trật tự (ODP).

Đây không phải là mở lại chương trình ODP mà là xem xét thêm một số trường hợp thuộc diện đó.

Lý do là vì tại Hoa Kỳ vẫn có các nhân vật tin rằng một số người nằm trong diện được đăng ký nhưng đã không kịp làm thủ tục trước hạn 30/9/1994 của chương trình ODP vì lý do khách quan như không có tài chính hay không nhận được thông tin, thậm chí có cáo buộc rằng đầu những năm 90 đó có thể đã có một vài quan chức địa phương cản trở những người này tiếp cận chương trình.

Thế cho nên chúng tôi lập ra chương trình được gọi là tái định cư nhân đạo này.

BBC: Tại sao lại phải mất một thời gian lâu tới mười năm để cân nhắc và đưa ra quyết định thiết lập chương trình này thưa ông?

DR: Thực ra nói là mười năm thì cũng không hẳn đúng. Hoa Kỳ ngừng nhận đơn ODP vào cuối tháng 9/1994 với hy vọng là đã đến được với tất cả những người thuộc diện này.

Cũng mất vài năm thì các cộng đồng vận động cho người tỵ nạn mới đưa ra ý tưởng là vẫn còn một số người bị sót lại.

Tới mãi tận giữa hoặc cuối năm 2002 chính phủ Hoa Kỳ dưới sự vận động của các dân biểu mới quyết định là nên mở chương trình xem xét lại. Chúng tôi đã làm việc với chính phủ Việt Nam trong hơn hai năm để đạt được chương trình này.

BBC: Sau khi thông báo thì văn phòng của ông có nhận được nhiều phản hồi từ công chúng không?

DR: Ngày 15/11/2005 chúng tôi và phía Việt Nam ký kết và hoàn tất thỏa thuận về việc này và lúc đó chúng tôi có ra một thông báo sơ bộ. Từ đó tới nay chúng tôi đã nhận được khoảng 4.000-4.500 thư bày tỏ nguyện vọng.

Chúng tôi đang trong giai đoạn yêu cầu những người có nhu cầu đăng ký tên, địa chỉ và số điện thoại liên lạc để hình thành danh sách và chúng tôi cũng đang gửi đi các mẫu đơn chính thức.

Chúng tôi không biết bao nhiêu người có nguyện vọng cũng như không biết là bao nhiêu người trong số những người gửi đơn đến sẽ thỏa mãn được các yêu cầu thế nhưng tôi đánh giá là số đương đơn gọi là tương đối nghiêm túc có thể vào khoảng 15.000 - 20.000 người.

BBC: Xin ông nói qua về chương trình và các giai đoạn thực hiện.

DR: Đầu tiên chúng tôi sẽ tiến hành một giai đoạn sáu tháng phổ biến thông tin để báo cho người dân được biết qua các phương tiện thông tin đại chúng của Việt Nam như báo đài, truyền hình, đồng thời qua các kênh thông tin ở nước Mỹ, của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vv...

Tới ngày 25/6/2006 chúng tôi sẽ bắt đầu giai đoạn hai năm tiếp nhận đơn từ những người hội tụ đủ điều kiện có nguyện vọng. Tôi xin nhắc lại rằng giai đoạn này kéo dài hai năm.

Tất nhiên chúng tôi khuyến khích nộp đơn sớm hơn là muộn, nhưng chúng ta có tới hai năm để giải quyết vấn đề.

BBC: Liên hệ giữa chương trình mới này và chương trình tu chính án McCain là như thế nào thưa ông?

DR: Chương trình Tái định cư nhân đạo mới này mở ra cho ba diện HO, U11 và V11. HO là diện cựu trại viên trại cải tạo, U11 là diện cựu nhân viên chính phủ Hoa Kỳ và V11 là diện cựu nhân viên của công ty tư nhân hoặc tổ chức của Hoa Kỳ.

Đây cũng là ba diện chính của chương trình ODP lúc trước.

Chương trình tu chính án McCain thì được tiến hành sau này, vào giữa những năm 1990 và chủ yếu tập trung vào con cái đã trưởng thành của những người đã sang Hoa Kỳ tái định cư ODP diện HO vì trước đó con cái họ nếu trên 21 tuổi thì không được cho theo cha mẹ tái định cư.

Chương trình do Thượng nghị sỹ McCain khởi xướng giúp đoàn tụ các gia đình như vậy với điều khoản cho phép con cái những người đã tái định cư tại Hoa Kỳ diện HO tuy trên 21 tuổi nhưng nếu chưa có gia đình sẽ được đoàn tụ với cha mẹ tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên chương trình Tu chính án McCain sẽ kết thúc vào năm 2007.

BBC:Ông có tin rằng trong thời gian từ nay tới lúc chương trình Tái định cư nhân đạo kết thúc vào 20/6/2008 phía Hoa Kỳ có thể giải quyết được hết các trường hợp tồn đọng hay không?

DR:Tôi thấy lạc quan về tiến trình mà chúng tôi thực hiện và về công tác phổ biến thông tin mà chúng tôi làm. Khung thời gian khá rộng rãi để cho mọi người đều có cơ hội nộp đơn.

Như tôi nói lúc trước hiện chưa biết bao nhiêu người sẽ nộp đơn thế nhưng tôi tin rằng có khả năng giải quyết được hết các trường hợp.

Chương trình Tái định cư nhân đạo được thực hiện miễn phí. Quý vị quan tâm xin liên lạc bộ phận Tỵ nạn thuộc Tổng lãnh sự quán Hoa Kỳ

Điện thoại: 08-829-2750 (Từ thứ Hai đến thứ Sáu, 8h00 – 17h00)
Địa chỉ: Bộ phận Tái định cư nhân đạo (HRS), Tổng Lãnh sự quán Hoa Kỳ, Số 4 Lê Duẩn, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh
E-mail: RefugeeInfo@wrapshochiminh.org.vn
Website: http://hochiminh.usconsulate.gov/wwwhref.html