Skip to main contentAccess keys helpA-Z index
BBCVietnamese.com
chinese
russian
french
Other Languages
 
27 Tháng 3 2007 - Cập nhật 05h35 GMT
 
Gửi trang này cho bè bạn Bản để in ra
Biên giới giữa tôn giáo và nhà nước
 
Linh mục Nguyễn Văn Lý
Linh mục Nguyễn Văn Lý bị bắt hồi tháng Hai năm nay
Cha Nguyễn Văn Lý, một linh mục bất đồng chính kiến, bị toà án Thừa Thiên Huế kết án tám năm tù giam về tội tuyên truyền phá hoại chính quyền Cộng sản.

Cha Nguyễn Văn Lý là một nhà vận động đấu tranh vì dân chủ có tiếng trong khoảng 25 năm qua. Ông bị kết án tù cùng bốn nhà hoạt động khác.

Nhiều người hoạt động nhân quyền nói đây chỉ là một phần trong chiến dịch thanh trừng đối lập của Đảng Cộng sản VN.

Vấn đề tự do tôn giáo, và quan hệ giữa tôn giáo với chính trị, tiếp tục là chủ đề gây tranh cãi ở Việt Nam.

BBC Việt Ngữ đã phỏng ông Peter Hansen, linh mục Tổng giáo phận Melbourne tại Úc và là người viết nhiều bài về Thiên Chúa giáo ở Việt Nam.

Linh mục Peter Hansen lưu ý rằng các bình luận của ông chỉ giới hạn về mối quan hệ giữa nhà nước Việt Nam và Giáo hội Thiên Chúa giáo, chứ không nói về tự do tôn giáo nói chung ở Việt Nam.

Peter Hansen: Theo tôi, vị thế của Giáo hội Thiên Chúa giáo, đặt trong sự kiểm soát của nhà nước, đã tiếp tục cải thiện. Những tiến triển gần đây đã làm tăng sự tự chủ của Giáo hội, được linh hoạt hơn, có nhiều khả năng hơn để tham gia đầy đủ vào xã hội dân sự. Đúng là có những cá nhân có quan hệ đối kháng với nhà nước, ví dụ như Linh mục Nguyễn Văn Lý, và họ hứng chịu phản ứng mà nhiều người sẽ xem là thái quá. Tuy nhiên, người ta không nên xem điều đó đại diện cho quan hệ nói chung giữa Giáo hội và nhà nước. Rất khó, nếu không nói là không thể, duy trì quan điểm rằng hiện nay Giáo hội Công giáo ở Việt Nam là một giáo hội bị bức hại hay bị đàn áp.

 Tôi nghĩ rằng đã có một cảm giác đồng thuận ngầm trong nội bộ Giáo hội Công giáo là cả hành vi của Cha Lý lẫn cách hành xử của chính quyền Việt Nam đối với ông đều không hợp lẽ phải
 
Linh Mục Peter Hensen, Giáo phận Melbourne, Australia

Nhưng điều này không có nghĩa là Giáo hội ở Việt Nam được hoàn toàn tự do, không bị giới hạn. Nhà nước Việt Nam tiếp tục đòi quyền quản lý, cấp phép, và phần nào đó là cản trở, các hoạt động của Giáo hội. Trong một số trường hợp, Giáo hội bực bội trước những biện pháp kiểm soát và quản lý này, và chúng có thể là nguồn gốc gây ra căng thẳng. Nhưng trong vấn đề này, mối quan hệ giữa giáo hội và nhà nước không khác mấy khi so với các nước khác, ví dụ như Singapore chẳng hạn. Ở Singapore, nhà nước áp đặt sự kiểm soát tương tự đối với hoạt động tôn giáo, xem tôn giáo là phục vụ cho các yêu cầu của nhà nước, tuy vậy, Singapore lại có vẻ thoát được sự chỉ trích.

BBC:Ông thấy những người hoạt động về tự do tôn giáo và phía nhà nước có gì khác nhau trong vấn đề tự do tôn giáo?

Giáo hội Thiên Chúa giáo luôn luôn xác lập quyền thực thi hoạt động tôn giáo độc lập và không bị cản trở bởi nhà nước. Những con người khác nhau trong Giáo hội diễn giải nguyên tắc này theo những cách khác nhau. Ở một phía cực đoan, có những người khẳng định rằng mọi sự liên hệ giữa giáo hội và nhà nước đều hàm chứa trong đó sự vi phạm tự do tôn giáo rõ rệt. Ở một phía cực đoan còn lại, là những người chấp nhận rằng hoạt động của Giáo hội phải phục vụ lợi ích của Nhà nước. Đa số người trong Giáo hội – đặc biệt là các lãnh đạo – thường ở giữa hai thái cực này – họ tin rằng đã có nhiều tiến bộ, nhưng có lẽ nhiều vấn đề vẫn đang tồn tại.

BBC:Liệu có cách nào để hai phía đến gần với nhau hơn? Mâu thuẫn giữa họ liệu có giải quyết được không?

 Lúc nào cũng rất khó để biết đâu là sự cổ vũ đúng đắn cho tự do tôn giáo và đâu là sự len lỏi không phù hợp vào địa hạt chính trị
 

Theo tôi, các nghiên cứu học thuật ở Việt Nam trong một thập niên qua đã tạo nên sự khác biệt dễ nhận thấy khi giúp làm thay đổi thái độ chính thống đối với Thiên Chúa giáo và Giáo hội. Trong quá khứ, quan hệ giữa hai phía chủ yếu bị chi phối bởi sự thù địch chung do hoàn cảnh lịch sử. Nhiều phân tích gần đây được nhà nước tài trợ để nghiên cứu vai trò của Giáo hội trong xã hội đã tỏ ra sâu sắc hơn, và nói chung là ca ngợi đóng góp văn hóa của Thiên Chúa giáo đối với đất nước, đồng thời giảm nhẹ các khía cạnh đụng chạm của mối quan hệ giữa Thiên Chúa giáo Việt Nam và thời kì thực dân.

Bên Giáo hội, chính sách cùng sống chung cùng hợp tác, phần lớn nhờ vai trò của cố Tổng Giám mục TP. HCM, Paul Nguyễn Văn Bình, đã làm được nhiều để san bằng khoảng cách và đảm bảo cho vị trí của Giáo hội trong môi trường mới. Cũng còn quá sớm để kết luận là liệu tiến trình này sẽ đi đến điểm làm cả hai phía hài lòng hay không.

BBC:Ở Việt Nam, việc thờ phụng đã diễn ra khá thoải mái và tự do. Thế nhưng khi một số nhân vật tôn giáo có ý định xen vào chính trị, thì chính quyền đàn áp rất mạnh. Ông nghĩ một người theo tôn giáo có thể làm chính trị được không? Hay là giữa tôn giáo và chính trị phải có khoảng cách.

Đây là vấn đề khó khăn cho cả Giáo hội và nhà nước. Ví dụ, Giáo hoàng John Paul II đã cấm giới tăng lữ dính líu vào chính trị tại Nicaragua. Lúc nào cũng rất khó để biết đâu là sự cổ vũ đúng đắn cho tự do tôn giáo và đâu là sự len lỏi không phù hợp vào địa hạt chính trị.

Nhưng tôi nghĩ một ý kiến chung, mặc dù không đồng nhất, trong giáo hội là việc vận động chính phủ Mỹ không ký vào Thỏa thuận Thương mại Tự do là không đúng đắn.

BBC:Trong một bài viết của mình, ông từng nhắc đến trường hợp linh mục Nguyễn Văn Lý. Xin ông cho biết đánh giá của mình.

Tôi nghĩ rằng đã có một cảm giác đồng thuận ngầm trong nội bộ Giáo hội Công giáo là cả hành vi của Cha Lý lẫn cách hành xử của chính quyền Việt Nam đối với ông đều không hợp lẽ phải.

Linh mục Peter Hansen tốt nghiệp thạc sĩ năm 2000 ở Đại học Monash với luận văn về lịch sử quan hệ giữa Giáo hội Công giáo và nhà nước Việt Nam. Sau đó ông lấy bằng phó tiến sĩ môn lịch sử Thiên Chúa giáo ở châu Á tại Đại học Công giáo Melbourne.

======================

Quynh Nhu, Tây Ban Nha
Xin cảm ơn linh mục Peter Hansen về các ý kiến của ông về mối quan hệ giữa giáo hội Công giáo và Nhà nước Việt Nam. Tôi là một Phật tử, thường an chay cầu nguyện, nhưng khi nghe tin một số nhà sư có tư tưởng đối lập với Chính phủ thì tôi đều cảm thấy không vui. Theo tôi, tôn giáo không nên xen vào chính trị. Cho dù là Đảng nào lãnh đạo đất nước đi chăng nữa, chính phủ luôn mong muốn đem lại cuộc sống ấm no hạnh phúc do người dân. Cuộc chiến tranh mới qua đi có hơn 30 năm, mối quan hệ Việt - Mỹ mới được bình thường hóa chưa đầy 12 năm, nói thế để cho thấy Việt Nam của chúng ta còn nhiều khó khăn và trở ngại để đi lên lắm. Dù là bậc tu hành hay dân thường đi chăng nữa, chúng ta nên đóng góp để xây dựng và cải thiện tình hình của đất nước, nhưng không phải bằng cách chống đối và gây hại cho quốc gia. Xin nhìn lại đất nước Triều Tiên hai miền chia cắt và nỗi thống ải vì xa cách người thân của họ để thấy rằng Việt Nam của chúng ta may mắn. Xin ghé mắt qua đất nước Iraq để thấy hậu quả của sự can thiệp thô bạo của nước ngoài vào nội bộ của một quốc gia. Ai cũng hiểu tại sao Việt Nam bị dòm ngó và chỉ trích nhiều hơn cách quốc gia khác (như Singapore mà linh mục Peter Hansen đã đề cập), vậy chúng ta hãy nên đoàn kết lại, cũng nhau xây dựng đất nước thì mới là điều tốt nhất. Dù ở phương xa nhưng tôi luôn trông ngóng về quê nhà và mong rằng Việt Nam sớm trở thành cường quốc trên thế giới. Xin cảm ơn Ban Biên Tập đã cho tôi cơ hội bày tỏ ý kiến của mình. Trân trọng kính chào và chúc sức khỏe.

Trần Long, Nam Định
Qua ý kiến của linh mục Peter Hansen tôi nhận ra rằng có một bộ phận trong giáo hội không muốn nước Việt Nam phát triển(vận động chính phủ Mỹ không ký vào hiệp định thương mại tự do), điều này đi ngược lại lợi ích của người dân chúng tôi vì vậy chúng tôi không hoan nghênh những linh mục kiểu này. Tôi thấy nhà nước Việt Nam muốn can thiệp vào hoạt động của tôn giáo là rất đúng, điều đó đảm bảo rằng người dân chúng tôi đang sinh hoạt tôn giáo là vì tín ngưỡng chứ không phải phục vụ cho mấy ông cha "nửa mùa" làm chính trị.

 
 
Tên
Họ*
Thành phố
Nước
Điện thư
Điện thoại*
* không bắt buộc
Ý kiến
 
  
BBC có thể biên tập lại thư mà vẫn giữ đúng nội dung ý kiến và không bảo đảm đăng mọi thư gửi về.
 
CÁC BÀI LIÊN QUAN
Linh mục Nguyễn Văn Lý bị khởi tố
26 Tháng 2, 2007 | Việt Nam
Tin thêm về linh mục Nguyễn Văn Lý
25 Tháng 2, 2007 | Việt Nam
Phái đoàn Vatican tới Việt Nam
04 Tháng 3, 2007 | Việt Nam
TIN MỚI NHẤT
 
 
Gửi trang này cho bè bạn Bản để in ra
 
   
 
BBC Copyright Logo ^^ Trở lại đầu
 
  Trang chủ| Thế giới | Việt Nam | Diễn đàn | Bóng đá |Văn hóa | Trang ảnh |
Chuyên đề| Learning English
 
  BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
 
  Ban Việt ngữ | Liên lạc | Giúp đỡ | Nguyên tắc thông tin cá nhân