Hoa Kỳ cam kết bảo vệ đảo Senkaku cho Nhật

Tàu hải tuần của Trung Quốc Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Tàu hải tuần của Trung Quốc

Nhật Bản cho hay hôm 6/02/2017, ba tàu hải tuần của Trung Quốc đã vào "vùng biển của Nhật Bản" gần các đảo Senkaku mà Trung Quốc gọi là Điếu Ngư, sau phát biểu của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, James Mattis cam kết bảo vệ các đảo này cho Nhật.

Trước đó hai hôm, phát biểu tại Tokyo, ông Mattis nói Hoa Kỳ công nhận quyền quản lý nhóm đảo Senkaku tại biển Hoa Đông và các đảo này nằm trong phạm vi bảo vệ của hiệp ước quân sự Mỹ - Nhật.

Cùng thời gian, báo The Independent ở Anh đang đặt ra câu hỏi về chuyện nếu xảy ra chiến tranh giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc thì bên nào sẽ bị thiệt hại hơn cả.

Thế chiến 3?

Báo The Independent trích lời giáo sư Trevor McCrisken, chuyên gia quan hệ quốc tế Đại học Warwick nói nếu xảy ra chiến tranh thì đó sẽ như là "Thế Chiến 3".

Còn tiến sỹ Peter Roberts, Giám đốc chuyên về khoa học quân sự tại Viện nghiên cứu RUSI (Royal United Services Institute) ở London nói với The Independent:

"Hoa Kỳ sẽ bị thiệt hại quân sự, sẽ mất hàng nghìn quân nhưng Trung Quốc sẽ thảm bại. Nếu nước Mỹ tham chiến, họ sẽ giao chiến toàn diện, và với mức độ bạo lực chưa từng có."

Hiện Hoa Kỳ có ưu thế trong cả bốn quân binh chủng: lục quân, thủy quân lục chiến, hải quân và không quân", và họ được huấn luyện để phối hợp tác chiến, tiến sỹ Roberts nêu ra nhận định về khả năng thắng lợi quân sự chắc chắn của Mỹ.

Phía Trung Quốc, theo ông, hiện chưa có kinh nghiệm chiến đấu.

Còn giáo sư chuyên về Trung Quốc tại King's College London, Kerry Brown cho rằng "ưu thế của Hải quân Mỹ là vượt trội".

"Nếu có chiến tranh, Trung Quốc sẽ bị tổn thương hơn Hoa Kỳ..."

Nhưng ông cảnh báo chiến tranh sẽ ngăn các tuyến hải hành và dễ gây ra suy thoái toàn cầu, bất kể ai thắng về quân sự thì đó sẽ là cuộc chiến hai bên cùng thua (lose-lose).

Giáo sư Brown khuyên Trung Quốc "hành động có trách nhiệm hơn, bỏ đi chủ nghĩa phiêu lưu, còn Hoa Kỳ nên nhường không gian".

Hôm 6/02, phát ngôn viên Lục Khảng của Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis phát biểu trong chuyến đến Tokyo đã "khuấy động vấn đề ở châu Á và yêu cầu Washington "ngừng phát biểu như vậy".

Bản quyền hình ảnh EPA/ED JONES/POOL
Image caption Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Jame Mattis bắt tay Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc Han Min-koo hôm 3/2/17

Quan điểm của Mỹ về Biển Đông

Thăm Hàn Quốc, ông Mattis nhấn mạnh lại cam kết an ninh cho Seoul và hai bên sẽ tiếp tục triển khai lá chắn tên lửa THAAD, chương trình bị Bắc Kinh phản đối.

Hàn Quốc và Hoa Kỳ nói THAAD nhằm bảo vệ miền Nam khỏi nguy cơ hỏa tiễn từ Bắc Triều Tiên.

Các báo quốc tế nhắc lại phát biểu của chiến lược gia trong Tòa Bạch Ốc, Stephen Bannon cách đây nửa năm về "chiến tranh phải đến tại Biển Đông" giữa Mỹ và Trung Quốc.

Ông Bannon, khi đó chưa có chức vụ trong chính quyền, phát biểu trên đài phát thanh rằng "trong 5 đến 10 năm nữa sẽ có chiến tranh" và Hoa Kỳ phải vào cuộc để ngăn Trung Quốc.

Nay ông là chiến lược gia trưởng của Tổng thống Donald Trump.

Tân Bộ trưởng Ngoại giao Rex Tillerson khi trình bày trước Thượng viện Hoa Kỳ để nhậm chức cũng nêu khả năng Hoa Kỳ chặn Trung Quốc không cho vào các đảo nhân tạo ở Trường Sa.

Cũng trong chuyến thăm đến hai đồng minh Đông Bắc Á, ông James Mattis, cựu Tướng bốn sao của Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ, nói rất mạnh về Trung Quốc tại Biển Đông:

Ông cho rằng "Trung Quốc đã xé nát niềm tin của các quốc gia trong vùng, ra vẻ như có quyền phủ quyết đối với ngoại giao, an ninh và kinh tế của các nước láng giềng."

Tin liên quan