Đối thủ của Robert Mugabe trở lại nắm quyền

Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem
Dân Zimbabwe ăn mừng tin Mugabe từ chức

Cựu phó tổng thống Zimbabwe, bị Robert Mugabe cách chức, quay lại lãnh đạo đất nước, theo truyền hình nhà nước.

Emmerson Mnangagwa đã chạy sang Nam Phi hai tuần trước, nhưng sẽ trở thành tân tổng thống.

Việc Tổng thống Robert Mugabe sa thải ông này đã dẫn tới can thiệp của quân đội.

Sau khi ông Mugabe thông báo từ chức, các nhà làm luật ở Zimbabwe hò reo trong hân hoan.

Ông Mnangagwa, người chạy khỏi Zimbabwe do lo ngại bị ám sát sau khi bị tước chức phó tổng thống, được biết sẽ quay lại văn phòng 'trong vòng 48 giờ'.

Thành phố hát

Khắp thành phố Harare đâu đâu cũng vang lên tiếng reo hò và tiếng còi xe còi báo hiệu sự kết thúc thời đại Mugabe.

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Người dân Zimbabwe ăn mừng khi ông Mugabe từ chức.

Ở văn phòng quốc hội, các nghị sỹ vui mừng. Một số nhảy múa. Họ đổ ra hành lang và đường phố để ăn mừng.

Thủ tướng Anh Theresa May nói rằng ông Mugabe từ chức "trao cho Zimbabwe cơ hội để tạo ra một con đường mới thoát khỏi áp bức, vốn đặc trưng cho quy tắc cai trị của ông Mugabe".

Bà nói rằng nước Anh, "như người bạn lâu năm của Zimbabwe", sẽ làm tất cả để hỗ trợ bầu cử tự do, công bằng và xây dựng lại nền kinh tế Zimbabwe.

Nhà lãnh đạo phe đối lập Morgan Tsvangirai nói với BBC rằng ông hy vọng Zimbabwe đang trên "quỹ đạo mới" bao gồm các cuộc bầu cử tự do và công bằng. Ông nói ông Mugabe nên "nghỉ ngơi trong những ngày cuối cùng của mình".

Các phản ứng khác:

  • Đại sứ quán Hoa Kỳ ở Thủ đô Harare, nói đó là một "giây phút lịch sử" và chúc mừng Zimbabwe đã "tuyên bố một cách hòa bình và rõ ràng rằng đây là thời điểm để thay đổi"
  • Liên minh Dân chủ Đối lập Nam Phi hoan nghênh động thái này, nói ông Mugabe đã chuyển từ "nhà giải phóng sang nhà độc tài".
  • Chính trị gia đối lập nổi tiếng người Zimbabwe, David Coltart viết trên Tweeter: "Chúng tôi đã loại bỏ kẻ độc tài chứ không phải chế độ độc tài"
  • Nhóm xã hội dân sự Nền tảng cho Các Công dân quan tâm kêu gọi đối thoại giữa đảng phái chính trị về việc hình thành một cơ quan chuyển tiếp quốc gia.
Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Cảnh ăn mừng diễn ra trên khắp các đường phố tại Harare

Trước đó, cựu Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe 'chấp nhận từ chức', theo lời chủ tịch Quốc hội Jacob Mudenda.

Con đường Zimbabwe: Từ vựa lúa đến đói nghèo

Zimbabwe: Mugabe gặp tư lệnh quân đội

Zimbabwe: Mugabe bị đảng cầm quyền khai trừ

Thông báo gây ngạc nhiên vì nó đưa ra trong lúc các nghị sĩ bắt đầu họp để truất phế tổng thống 93 tuổi.

Ông Mugabe ban đầu từ chối ra đi, mặc dù quân đội đã kiểm soát tình hình từ tuần trước.

Ông đã nắm quyền từ khi Zimbabwe giành độc lập năm 1980.

Bình luận trên BBC News, ông Milton Nkosi, nhà báo BBC quan sát tình hình chính trị Zimbabwe từ Johannesburg nói "ông Mugabe đã chọn bước đi đúng là ra đi".

Ông Mugabe từng nổi tiếng là nhà đấu tranh chống lại chính quyền của thực dân da trắng và bị tù 10 năm, nhưng sau đó, khi nắm quyền đã trở thành nhà độc tài, theo ông Nkosi.

"Thay vì trở thành nhân vật như Nelson Mandela, ông ta trở thành người cướp đất, và ông cố bám víu quyền lực.

Từ người 'giải phóng' ông trở thành 'kẻ áp bức' và khiến hàng vạn người Zimbabwe bỏ nước ra đi vì ông cầm quyền sai trái," ông Nkosi nói.

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Robert Mugabe và vợ, tiến sỹ Grace kém ông hơn 40 tuổi

Theo luật, phó tổng thống hiện nay, Phelekezela Mphoko, 77 tuổi, có thể làm quyền tổng thống trong 90 ngày.

Nhưng ông này được cho là đồng minh của đệ nhất phu nhân Grace Mugabe, người bị quy cho là nguyên nhân dẫn tới khủng hoảng chính trị.

Trung Quốc ảnh hưởng Zimbabwe tới mức nào?

Từ cô đánh máy thành đệ nhất phu nhân

Zimbabwe 'luôn là bạn của Trung Quốc'

Bà Grace Mugabe đã mâu thuẫn với cựu phó tổng thống Emmerson Mnangagwa.

Bản quyền hình ảnh ALEXANDER JOE
Image caption Trong những năm 2006-2008, Zimbabwe rơi vào lạm phát kỷ lục

Ông Emmerson Mnangagwa bị sa thải ngày 6/11, sự việc được cho là dọn đường để bà Grace Mugabe lên nắm quyền.

Nhưng quân đội sau đó can thiệp từ 14/11, gây sức ép buộc ông Mugabe ra đi.

Những diễn biến này khiến đương kim phó tổng thống Phelekezela Mphoko ở trong tình thế khó khăn.

Hiện nay câu hỏi là hệ thống chính trị gắn liền với gia tộc Mugabe sẽ còn tồn tại ở hình thức nào.

Các nhân vật cao cấp nhất của đảng Marxist ZANU-PF đều từng hỗ trợ ông Mugabe trong việc thực hiện các chính sách gây ra nghèo khó cho người dân.

Chủ đề liên quan

Tin liên quan