Thủ tướng CS Nepal muốn xây Hành lang Kinh tế với TQ

Tân thủ tướng K P Sharma Oli, chính khách cộng sản thắng cử ở Nepal sẽ thăm Bắc Kinh để xin viện trợ xây dựng Hành lang Kinh tế.

Bản quyền hình ảnh Etienne Oliveau/Getty Images
Image caption Ông Khadga Prasad Sharma Oli bắt tay ông Tập Cận Bình trong chuyến thăm Trung Quốc năm 2016

Theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Khadga Prasad Sharma Oli sẽ thăm nước láng giềng từ 19 đến 24/06 để bàn về việc xây dựng Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Nepal.

Mốt giày 'Sao Vàng' của du kích Maoist tại Nepal

Vì sao Ấn Độ phản đối 'Vành đai, Con đường'?

Nepal muốn khôi phục đập thủy điện với TQ

Đây là một phần của dự án 'Một Vành đai Một Con đường' của Bắc Kinh.

Nepal muốn kết nối với tuyến đường sắt Tây Tạng bên kia Himalayas của Trung Quốc.

Báo chí Trung Quốc trích lời phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Cảnh Sảng xác nhận ông Sharma Oli sẽ có cuộc hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình.

Thay đổi chính sách

Đây không phải là lần đầu tiên ông Sharma Oli sang thăm Trung Quốc.

Hồi 2016, khi cũng làm thủ tướng trong một nội các tồn tại chưa đầy hai năm, ông đã tới Bắc Kinh và được lãnh đạo Tập Cận Bình đón tiếp nồng hậu.

Sau bầu cử mới nhất hồi tháng 2/2018, ông Sharma Oli, lãnh đạo đảng Cộng sản Marxist - Leninist Thống nhất Nepal (CPN - UML), trở lại lập chính phủ, khi Đảng CPN - UML của ông và đảng CNP-M thành lập liên minh cánh hữu giành đa số ghế.

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Cờ búa liềm màu trắng trên nền đỏ của phe Maoist tại Nepal

Ngay lập tức, ông Sharma Oli thay đổi chính sách để tách dần khỏi ảnh hưởng của Ấn Độ và lại gần hơn với Trung Quốc.

Chính phủ Nepal cho hay họ sẽ tái khởi động dự án thủy điện với Trung Quốc vốn bị chính phủ Nepal thân Ấn Độ trước đây hủy bỏ.

Nepal muốn tăng cường hợp tác xây dựng cơ sở hạ tầng với Bắc Kinh nhằm giảm sự phụ thuộc của nước này vào New Delhi.

Ông Sharma Oli còn muốn xem lại luật cho lính Nepal phục vụ trong lực lượng vũ trang Ấn Độ.

Bản quyền hình ảnh STRDEL/Getty Images
Image caption Nepal bị Ấn Độ chặn đường bộ khiến giá xăng dầu nội địa tăng cao

Ấn Độ tiếp tục phản đối dự án 'Một Vành đại Một Con đường' dù Thủ tướng Narendra Modi đã thăm Vũ Hán và hội đàm thân mật với Chủ tịch Tập Cận Bình trong năm nay.

Quyết định sát lại gần Trung Quốc của Nepal còn có lý do là Ấn Độ chặn Nepal bằng đường bộ, trong một quyết định nhiều nhà bình luận tại Nam Á cho là "nhỏ nhen" của Dehli, khiến giá xăng dầu tại Nepal lên cao.

Tại vùng Nam Á, hiện Pakistan đang xây dựng một Hành lang Kinh tế khổng lồ với tiền đầu tư lên tới hàng chục tỷ USD của Trung Quốc, gây lo ngại cho Ấn Độ.

Hành lang CPEC chạy từ Tân Cương vào Pakistan và xuyên qua toàn bộ lãnh thổ nước này, tới cảng Gwadar nằm bên bờ Biển Ả Rập.

Từ rừng rậm vào chính quyền

Một số báo khu vực đánh giá rằng ông Sharma Oli là "thủ tướng duy nhất từ đảng cộng sản thắng cử trong bầu cử tự do" ở châu Á từ sau Chiến tranh Lạnh.

Nhà bình luận Brahma Chellaney cho rằng sau cuộc bầu cử đầu năm nay, Nepal chính thức là "nước thứ sáu trên thế giới do đảng cộng sản lãnh đạo".

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Du kích Maoist ở Nepal theo đường lối 'lấy nông thôn bao vây thành thị' của Mao Trạch Đông đã đánh bom xe bus, tấn công và ám sát viên chức chính quyền Nepal trong nhiều năm. Cuộc nội chiến chỉ chấm dứt năm 2006.

Nhưng khác với các nước Trung Quốc, Cuba, Lào, Bắc Hàn và Việt Nam, "chính phủ Nepal được bầu lên từ cuộc đầu phiếu tự do và công bằng".

Điều này khiến Chellaney nhận định thành công hay thất bại của chính phủ Sharma Oli là phép thử độc đáo, xem một chính phủ cộng sản có thể sống chung với hệ thống dân chủ đa đảng hay không.

Cuộc chiến du kích ở vùng rừng núi từ thập niên 1990 đã làm chết 17 nghìn người, và gây ra ít nhất vài nghìn vẫn bị coi là mất tích ở quốc gia 29 triệu dân.

Hồi 2016, ủy ban hòa giải quốc gia đã nhận 57 nghìn lá đơn yêu cầu điều tra các vụ du kích cộng sản ám sát, đánh bom trong tình trạng gần như nội chiến.

Nhưng dần dần, các nhóm Maoist được Trung Quốc hỗ trợ đã chuyển từ đấu tranh vũ trang sang hoạt động tranh cử.

Năm 2008, một lãnh đạo cộng sản kiểu Mao, ông Pushpa Kamal Dahal, còn có bí danh là Prachanda lên làm thủ tướng chính phủ liên minh.

Sang tháng 8/2016, ông Dahal lại lên làm thủ tướng lần thứ hai nhưng thời gian cầm quyền của ông chấm dứt sau kỳ bầu cử 2/2018, nhường bước trước Sharma Oli, một gương mặt Maoist khác.

Xem thêm về các dự án gây tranh cãi:

Sri Lanka: Viên ngọc sắp vào tay Trung Quốc

Đặc khu kinh tế nhìn theo góc độ nợ công

Đặc khu kinh tế: 'Cần tránh bị lợi dụng'

Chủ đề liên quan

Tin liên quan