Cựu tổng thống Kyrgyzstan bị bắt sau các vụ bố ráp

Supporters of former president Almazbek Atambayev guard his house as members of the special forces try to detain him outside the capital Bishkek on August 7, 2019 Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Các ủng hộ viên của ông Almazbek Atambayev có mặt đông đảo trong nhà ông, đẩy lui các lực lượng đặc biệt

Các lực lượng an ninh Kyrgyzstan vừa bắt giữ cựu Tổng thống Almazbek Atambayev sau vụ bố ráp vụng về, thất bại ở tư gia của ông hồi đêm, khiến một nhân viên an ninh thiệt mạng.

Tin tức nói ông Atambayev đã đầu hàng và bị đưa tới thủ đô Bishkek.

Trước đó, ông không chịu đầu hàng, khiến xảy ra tình trạng đối đầu giữa hai bên; những người ủng hộ ông đã bắt sáu nhân viên an ninh.

Món bánh dành cho người chết ở Kyrgyzstan

Làm sao đem tên lãnh tụ đặt cho thủ đô?

Chuyển giao quyền lực ở Uzbekistan

Nơi ra đời của loại táo ta ăn ngày nay

Ông bác bỏ các cáo buộc tham nhũng, nói đó là có mục tiêu chính trị.

Các nhân viên đặc nhiệm đã tìm cách bố ráp nhà của ông Atambayev vào cuối giờ đêm thứ Tư, nhưng các ủng hộ viên của ông đã đem vũ khí tới bảo vệ. Sáu nhân viên an ninh bị họ bắt giữ sau đó đã được thả.

Ngay sau đó, tin tức nói đã có súng nổ và lựu đạn cay được ném ra trong lần bố ráp thứ nhì nhắm vào tư gia của ông ở ngoại ô thủ đô.

Tổng thống Sooronbai Jeenbekov, người từng là đồng minh và là người kế vị ông Atambayev, nói rằng vị cựu tổng thống đã "nhạo báng nghiêm trọng" pháp luật bằng việc "tạo ra sự phản kháng có vũ trang nghiêm trọng" đối với cảnh sát.

Tuy từng được coi là nhân chứng, nhưng ông Atambayev - người đã lãnh đạo Kyrgyzstan từ 2011 đến 2017 - nay bị truy nã về một "tội ác nghiêm trọng", vị tổng thống đương nhiệm nói tại một phiên họp đặc biệt của quốc hội.

Ông Atambayev bác bỏ cáo buộc và nói cáo buộc đó mang động cơ chính trị.

Diễn biến mới nhất

Các lực lượng đặc biệt sử dụng một xe bọc thép tới phá cổng khu tư dinh tại làng Koi Tash nằm ở ngoại ô thủ đô, và quân lính phong tỏa các con đường dẫn tới nhà ông Atambayev, truyền thông địa phương nói.

Các tường thuật của phóng viên địa phương có mặt tại hiện trường nói rằng ông Atambayev đã đầu hàng. Tin cho hay có hai phụ tá có mặt cạnh ông.

Trang tin địa phương 24.kg tường thuật rằng ông đã được đưa đi bằng trực thăng để tránh những người ủng hộ ông, khi đó đang chặn ở các ngả đường.

Chính trị gia Irina Karamushkina, một đồng minh của ông Atambayev, nói với hãng tin AFP rằng các ủng hộ viên "sẵn sàng bảo vệ cựu tổng thống đến cùng".

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Tổng thống Kyrgyzstan Soronbai Jeenbekov (trái) được chọn làm người thế vị cựu đồng minh của mình, ông Almazbek Atambayev (phải)

Vị cựu tổng thống có kế hoạch tổ chức một cuộc tuần hành vào hôm thứ Năm, nhưng đã hủy bỏ và kêu gọi người ủng hộ quay trở lại bảo vệ tư dinh của ông.

Diễn biến trong đêm

Cuộc bố ráp diễn ra vào cuối ngày hôm thứ Tư. Theo ủy ban an ninh quốc gia (GKNB) của Kyrgyzstan, các lực lượng đặc biệt được trang bị "chỉ với đạn cao su" khi tiến hành một "chiến dịch đặc biệt nhằm bắt giữ" cựu tổng thống.

Khi binh lính tiến vào, GKNB nói, các ủng hộ viên của ông Atambayev đã bắn trả bằng đạn thật.

Nhưng ông Atambayev nhận trách nhiệm về vụ nổ súng và nói chỉ có ông là người có một khẩu súng.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Ủng hộ viên của ông Atambayev phấn khích sau khi đẩy lui được các lực lượng đặc biệt khỏi tư gia của ông

Một nhân viên lực lượng đặc biệt thiệt mạng, 80 người khác bị thương, trong đó có một số người thuộc lực lượng đặc biệt. Có 53 người phải nhập viện.

Truyền thông địa phương nói sáu người lính khác bị các ủng hộ viên của ông Atambayev bắt giữ ngay sau vụ bố ráp đã được thả.

Khi màn đêm buông xuống, các ngả đường dẫn tới khu nhà đã bị các ủng hộ viên của ông Atambayev dựng rào chắn trong lúc các lực lượng an ninh tái nhóm ở gần đó.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Ủng hộ viên canh gác quanh nhà oong Atambayev

Bối cảnh

Kyrgyzstan là một nước cộng hòa Trung Á tách ra thành quốc gia độc lập sau khi Liên Xô sụp đổ vào năm 1991.

Nước này có kích thước bằng hai phần ba nước Anh, nhưng chỉ có sáu triệu dân mà hầu hết là người Hồi giáo nói tiếng Turk.

Kyrzyzstan khá nghèo, với GDP đạt mức tương đương với Cameroon hoặc Kenya.

Tâm lý bất mãn chính phủ khiến tình hình chính trị trong nước không ổn định kể từ khi tách ra độc lập, hai tổng thống đầu tiên thời hậu Liên Xô đã bị lật đổ trong các làn sóng biểu tình rầm rộ.

Kyrgyz Republic

Capital: Bishkek

  • Population 6 million

  • Area 199,900 sq km (77,182 sq miles)

  • Major languages Kyrgyz, Russian

  • Major religions Islam, Christianity

  • Life expectancy 67 years (men), 75 years (women)

  • Currency som

Getty Images

Quan hệ giữa ông Atambayev và ông Jeenbekov trở nên xấu đi sau việc chuyển giao quyền lực, và các nhà quan sát nói ông Jeenbekov có bước đi gạt sang bên lề về mặt chính trị đối với người tiền nhiệm của mình qua việc đưa những người trung thành với ông Atambayev ra khỏi các vị trí quyền lực.

Quốc hội đã tước quyền miễn trừ đối với ông Atambayev từ tháng Sáu, khiến ông có thể bị đòi ra tòa làm nhân chứng trong vụ việc liên quan tới việc thả bất hợp pháp một ông trùm tội phạm người Chechnya hồi 2013.

Ông đã ba lần phớt lờ trát gọi của Bộ Tư pháp.

Ông cũng bị cáo buộc trong nhiều vụ có liên quan tới tham nhũng - và ông bác bỏ tất cả.

Ông đã phớt lờ lệnh yêu cầu tới để cảnh sát thẩm vấn, và nói đó là các yêu cầu bất hợp pháp.

Chủ đề liên quan

Tin liên quan