Hàng ngàn người dự lễ tang tướng Iran Soleimani

Hàng ngàn người Iran đổ xuống đường than khóc cái chết của Tướng Qasem Soleimani Bản quyền hình ảnh SOPA Images/Getty Images
Image caption Hàng ngàn người Iran đổ xuống đường than khóc cái chết của Tướng Qasem Soleimani

Hàng ngàn người dự lễ tang tướng Iran Soleimani, chỉ huy quân đội Iran, và những người khác thiệt mạng trong một cuộc không kích của Hoa Kỳ hôm thứ Năm.

Soleimani là cha đẻ của các hoạt động ở Trung Đông của Iran và Tehran thề sẽ "trả thù thích đáng".

Đoàn đưa tang ở Iraq đánh dấu sự khởi đầu của những ngày để tang cho tướng Soleimani.

Thi thể của ông sẽ được đưa về Iran để tổ chức tang lễ riêng và rồi sẽ chôn cất tại quê nhà.

Tổng thống Iran Hassan Rouhani hứa với người nhà của gia đình chỉ huy đã chết rằng người Mỹ sẽ "cảm nhận được tác động" của "hành động tội phạm ... trong nhiều năm tới".

Đám đông ở Baghdad cũng có mặt để đưa tang cái chết của Abu Mahdi al-Muhandis, người Iraq chỉ huy nhóm Kataib Hezbollah do Iran hậu thuẫn và lãnh đạo một lực lượng dân quân ở Iraq liên kết với Iran.

Tổng thống Donald Trump viết trên Twitter rằng tướng Iran Qasem Soleimani "đáng ra phải bị giết từ lâu rồi".

Theo ông Trump, tướng Soleimani "chịu trách nhiệm trong các vụ giết và làm bị thương hàng nghìn người Mỹ".

Đây là lời giải thích trực tiếp nhất từ nhà lãnh đạo Hoa Kỳ vì sao ông ra lệnh giết tư lệnh Lực lượng đặc nhiệm Quds của Vệ binh Cách mạng Iran.

Ông Soleimani đã bị quân đội Mỹ giết chết ở Iraq trong một cuộc không kích.

Chuẩn tướng Esmail Qaani, 63 tuổi được bổ nhiệm thay vào vị trí của ông Soleimani, người mang hàm thiếu tướng (2 sao).

Lầu Năm Góc xác nhận ông này "bị giết theo chỉ đạo trực tiếp của Tổng thống" Donald Trump.

Qasem Soleimani là ai?

Từ năm 1998, Thiếu tướng Qasem Soleimani đã lãnh đạo Lực lượng đặc nhiệm Quds của Iran - một đơn vị tinh nhuệ trong Vệ binh Cách mạng của Iran, chuyên điều hành các hoạt động bí mật ở nước ngoài.

Ở vị trí này, Thiếu tướng Soleimani đóng một vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ chính phủ do Iran hậu thuẫn của Bashar al-Assad trong cuộc Nội chiến Syria, và trong cuộc chiến chống lại nhóm Nhà nước Hồi giáo (IS) ở Iraq.

Thiếu tướng Soleimani là một nhân vật có vai trò quan trọng trong chế độ Iran. Lực lượng đặc nhiệm Quds của ông nằm dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Lãnh tụ tối cao Ayatollah Ali Khamenei.

Một số nhà quan sát cho rằng vì thế, ông Soleimani là người có thực quyền số hai trong bộ máy chính trị Iran.

Ông Soleimani trở nên nổi tiếng ở Iran nhờ quãng thời gian chiến đấu trong cuộc chiến Iran-Iraq vào những năm 1980-1988.Việc Mỹ không kích tiêu diệt tướng Iran được xem là có nguy cơ đẩy toàn bộ khu vực vào khủng hoảng và xung đột.

Cuộc không kích mới?

Theo AFP, truyền hình quốc gia Iraq đưa tin có thêm một cuộc không kích nữa vào nước này chỉ 24 giờ sau vụ thứ nhất khiến tướng Qasem Soleimani thiệt mạng.

Vụ không kích mới được cho là nhắm vào lực lượng bán quân sự Hashed al-Shaabi ủng hộ Iran ở Iraq, vào đầu giờ sáng thứ Bảy 4/1.

Tướng Soleimani 'đi đêm nhiều' đến ngày gặp nạn

Iran sẽ báo thù cho 'tướng tử đạo' Soleimani bị Mỹ giết

Căng thẳng Iran - Mỹ có vượt quá kiểm soát?

Một nguồn tin từ quân đội Iraq cho hãng tin Reuters hay vụ không kích mới xảy ra trên đường Taji, phía bắc thủ đô, làm sáu người chết, ba người bị thương nặng.

Nguồn này không nói ai chịu trách nhiệm vụ tấn công nhưng truyền hình nhà nước Iraq đưa tin đó là không kích của Mỹ.

Tuy nhiên Washington chưa xác nhận thông tin này.

Trump: Giết tướng Iran để "chấm dứt chiến tranh"

Bản quyền hình ảnh Getty Images
Image caption Tướng Qasem Soleimani của Vệ binh Cách mạng Iran vừa bị không kích Mỹ tiêu diệt hôm 3/1/2020

Tổng thống Donald Trump nói việc Mỹ giết tướng Qasem Soleimani của Iran trong vụ không kích đầu tiên hôm thứ Sáu 3/1 là để "chấm dứt, chứ không phải bắt đầu, chiến tranh."

Ông Trump nói rằng "triều đại khủng bố của Soleimani đã kết thúc" sau cuộc không kích tại sân bay Baghdad ở Iraq.

Tướng Soleimani từng lãnh đạo các hoạt động của Iran ở Trung Đông với tư cách là chỉ huy Lực lượng đặc nhiệm Quds.

'Nguy cơ khủng hoảng khu vực'

Nhưng Tehran thì nhìn nhận việc Mỹ tiêu diệt Tướng Soleimani là một hành động chiến tranh, có nguy cơ gây khủng hoảng trong khu vực, theo Reuters.

Bằng cách ra lệnh tấn công tiêu diệt tướng Qasem Soleimani - chỉ huy lực lượng quân đội ở nước ngoài của Vệ binh Cách mạng Iran, Tổng thống Donald Trump đã đưa Hoa Kỳ và các đồng minh vào cuộc đối đầu với Iran và các lực lượng phòng vệ trong khu vực, bài trên Reuters hôm 4/1 viết.

Giới lãnh đạo Iran có thể chỉ đang chờ thời điểm.

Hầu hết các nhà phân tích tin rằng đây là cú đánh vào uy tín của Iran. Cộng với cam kết cá nhân của Lãnh đạo tối cao Ayatollah Ali Khamanei với ông Soleimani và chiến dịch của ông này rằng sẽ tạo ra một trục quyền lực bán quân sự trên khắp vùng Levant và Vùng Vịnh, có nghĩa Iran sẽ có những cuộc trả thù chết chóc.

Việc này có nguy cơ đẩy Iran vào xung đột trực tiếp với Mỹ, và có thể nhấn chìm toàn bộ khu vực.

Iran đã thề "trả thù" kẻ nào chịu trách nhiệm trong vụ tấn công này.

Đáp lại, Mỹ cho hay vừa gửi thêm 3.000 quân tới Trung Đông.

Phản ứng của Iraq

Image caption Các địa điểm ở sân bay Iraq trúng không kích Mỹ hôm 3/1

Quốc hội Iraq sẽ nhóm họp khẩn cấp vào Chủ Nhật 5/1, theo Reuters.

Thủ tướng Adel Abdul Mahdi coi cuộc tấn công bằng tên lửa của Mỹ là "sự vi phạm trơ trẽn chủ quyền của Iraq và một cuộc tấn công trắng trợn vào nhân phẩm quốc gia".

Lãnh đạo dân quân Iraq Abu Mahdi al-Muhandis cũng thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ. Ông Abu Mahdi al-Muhandis chỉ huy nhóm Kataib Hezbollah do Iran hậu thuẫn, bị Washington đổ lỗi trong vụ tấn công bằng tên lửa giết chết một người Mỹ ở miền bắc Iraq vào thứ Sáu tuần trước.

Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã cảnh báo người Mỹ ở Iraq rời nước này "ngay lập tức".

Iran sẽ đáp trả thế nào?

Iran đã cho ví dụ về việc họ sẽ đáp trả như thế nào, theo Reuters.

Sau khi chính quyền Trump rút khỏi thỏa thuận hạt nhân mà Iran đã ký với Hoa Kỳ và các cường quốc khác vào năm 2015, Vệ binh Cách mạng Iran và các đồng minh đã nâng cấp từ các cuộc tấn công hạn chế vào các tàu chở dầu ở Vùng Vịnh đến tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái vào các cơ sở khai thác dầu của Saudi.

Các nhà phân tích nay nhìn nhận rằng khả năng Iran đáp trả Mỹ bằng nhiều hình thức là chắc chắn.

Việc giết tướng Soleimani đã khiến các nhóm Hồi giáo dòng Shi'ite của Iraq đoàn kết lại trong nỗ lực buộc Mỹ rời khỏi Iraq.

Một quan chức cấp cao trong liên minh quân sự khu vực do Iran lãnh đạo nói: "Khi người Mỹ đưa ra quyết định có chủ ý này để tiêu diệt tướng Soleimani, có nghĩa là họ đã quyết định chiến tranh."

"Sẽ không có hành động trả thù tức thời," Mohanad Hage Ali, một nhà nghiên cứu tại Trung tâm Carnegie Trung Đông ở Beirut nói với Reuters. "Thậm chí ngay cả trong tình huống như thế này, họ sẽ rất lạnh lùng. Họ sẽ cân nhắc các khả năng và sẽ phản ứng. Sẽ cần thời gian nhưng mọi khả năng đã được đặt lên bàn."

Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem
Vì sao Mỹ và Iran là 'kẻ thù truyền kiếp'?

Chủ đề liên quan

Tin liên quan