Bạo loạn ở Capitol: Đảng Dân chủ lên kế hoạch luận tội Trump

Nancy Pelosi speaks to reporters a day after supporters of US President Donald Trump occupied the Capitol

Nguồn hình ảnh, Reuters

Chụp lại hình ảnh,

Đảng Dân chủ dự kiến sẽ đưa ra điều khoản luận tội Tổng thống Trump tại Hạ viện vào thứ Hai

Đảng Dân chủ Mỹ có kế hoạch đưa ra một điều khoản luận tội Tổng thống Donald Trump vì vai trò của ông trong cuộc tấn công Điện Capitol hôm thứ Tư.

Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi cho biết bà sẽ xúc tiến kế hoạch luận tội nếu ông Trump không từ chức ngay lập tức.

Các đảng viên Đảng Dân chủ Hạ viện dự kiến đưa ra cáo buộc "kích động nổi dậy" vào thứ Hai.

Họ cáo buộc ông Trump khuyến khích một cuộc bạo động trong Quốc hội khiến 5 người chết.

Tổng thống đắc cử Joe Biden cho biết việc luận tội là để Quốc hội quyết định, nhưng ông đã nghĩ "từ lâu Tổng thống Trump không đủ sức khỏe để nắm giữ công việc này".

Nhà Trắng bác bỏ cuộc luận tội, cho rằng đó là một động thái "có động cơ chính trị" "chỉ nhằm mục đích chia rẽ hơn nữa đất nước vĩ đại của chúng ta".

Nếu quá trình này diễn ra thuận lợi, đây sẽ là lần thứ hai Hạ viện theo đuổi việc luận tội Tổng thống Trump.

Vào tháng 12/2019, Hạ viện đã luận tội ông Trump với tội danh lạm dụng quyền lực và cản trở Quốc hội. Nhưng Thượng viện đã tuyên bố trắng án cho cả hai tội danh này vào tháng 2/2020.

Chưa có tổng thống Mỹ nào bị luận tội hai lần. Tuy nhiên, viễn cảnh về một cuộc luận tội là rất xa vời vì có sự ủng hộ của đảng Cộng hòa của ông Trump tại Thượng viện.

Điều đó có nghĩa là một cuộc luận tội tại Hạ viện sẽ chỉ là một hành động mang tính biểu tượng để buộc Trump phải chịu trách nhiệm về vụ hỗn loạn ở Quốc hội vừa rồi.

Động thái chưa từng có diễn ra khi chính quyền của ông Trump chìm sâu hơn vào khủng hoảng vào thứ Sáu, khi nhiều quan chức từ chức để phản đối bạo loạn và các đảng viên Cộng hòa nổi tiếng phản đối tổng thống.

Nguồn hình ảnh, Getty Images

Chụp lại hình ảnh,

Năm người chết trong cuộc tấn công Quốc hội Mỹ hôm thứ Tư

Cuộc bao vây Điện Capitol đã đẩy các chính trị gia cấp cao vào tình thế căng thẳng, khiến Chủ tịch đảng Dân chủ Pelosi phải trao đổi với các quan chức hàng đầu trong quân đội Mỹ về các cách ngăn ông Trump truy cập mã hạt nhân.

Trong một ngày đầy kịch tính ở Washington DC vào thứ Sáu, những diễn biến khác bao gồm:

Chụp lại video,

Cảnh tượng hỗn loạn chưa từng có ở Quốc hội Mỹ

  • Ông Trump nói rằng ông sẽ không tham dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm, ông Biden, vào ngày 20/1
  • FBI đã tham gia một cuộc điều tra về cái chết của sĩ quan cảnh sát Brian Sicknick do bị thương trong cuộc bao vây Điện Capitol
  • Hàng chục người đã bị bắt và một số bị buộc tội liên quan đến vụ tấn công tòa nhà Capitol
  • Twitter cho biết họ đã chặn vĩnh viễn tài khoản của Tổng thống Trump, với lý do "nguy cơ tiếp tục kích động bạo lực"
  • Một trong những nhân viên của bà Pelosi tiết lộ rằng một máy tính xách tay đã bị đánh cắp khỏi văn phòng của bà trong vụ đột nhập của đám đông
  • Các đảng viên Đảng Dân chủ và một số đảng viên Cộng hòa nổi tiếng nhắc lại lời kêu gọi của họ yêu cầu nội các của ông Trump viện dẫn Tu chính án thứ 25 và loại bỏ ông khỏi chức vụ

Dự thảo nghị quyết luận tội nói gì?

Dự thảo nghị quyết, đã được chia sẻ với đối tác CBS News của BBC, bao gồm một điều khoản: "kích động nổi dậy".

"Donald John Trump đã phạm tội trọng và khinh tội bằng cách cố ý kích động bạo lực chống lại Chính phủ Hoa Kỳ", bản dự thảo viết.

Trong nghị quyết, các nhà lập pháp cáo buộc tổng thống đã đưa ra các tuyên bố khuyến khích và dẫn đến "hành động vô luật xảy ra tại Điện Capitol".

Dự thảo cũng cho biết điều này "phù hợp với những nỗ lực trước đây của ông nhằm lật đổ và cản trở" việc chứng nhận Tổng thống đắc cử Biden đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống vào tháng 11.

Chụp lại video,

Quốc hội Mỹ xác nhận chiến thắng của ông Biden

"Do đó, ông ấy đã phản bội lòng tin của mình với tư cách là Tổng thống, trước những tổn thương rõ ràng của người dân Hoa Kỳ", dự thảo viết.

Tổng thống kêu gọi những người ủng hộ ông tuần hành đến Điện Capitol vào ngày chiến thắng phiếu đại cử tri của ông Biden được Quốc hội xác nhận.

Ông Trump đã tổ chức một cuộc mít tinh mà tại đó ông liên tục nghi ngờ về tính hợp pháp của cuộc bầu cử tổng thống, mà không đưa ra bằng chứng, rằng nó đã bị "đánh cắp.

Ông Trump nói với đám đông: "Chúng ta sẽ đi xuống Điện Capitol và chúng ta sẽ cổ vũ các thượng nghị sĩ, dân biểu và phụ nữ dũng cảm của chúng ta", ông Trump nói với đám đông, đồng thời kêu gọi những người ủng hộ ông "chiến đấu".

Các đảng viên Đảng Dân chủ và một số thành viên Đảng Cộng hòa đã cáo buộc rằng những lời này có ý nghĩa kích động.

Luận tội là gì?

Việc luận tội cho phép Quốc hội - bộ phận của chính phủ Hoa Kỳ viết và đưa ra luật - đưa các tổng thống ra xét xử.

Các điều khoản luận tội là những cáo buộc chống lại một tổng thống của Hạ viện. Nếu Hạ viện bỏ phiếu thông qua chúng, thủ tục sẽ chuyển sang Thượng viện, nơi quyết định có kết tội hay không.

Đây là một sự kiện hiếm hoi và là một quá trình chính trị, chứ không phải là một quá trình tố tụng hình sự.

Ông Trump là tổng thống thứ ba của Hoa Kỳ bị luận tội.

Hai người khác, Bill Clinton vào năm 1999 và Andrew Johnson vào năm 1868, đã được Thượng viện cho tại vị.

Tổng thống Richard Nixon từ chức trước khi ông có thể bị luận tội.

Vì sao sự việc tới nước này?

Trong bối cảnh bạo loạn ở Điện Capitol, ngay lập tức đã có những lời kêu gọi Tổng thống Trump phải đối mặt với cuộc luận tội lần thứ hai.

Hôm thứ Tư, trong khi Washington vẫn quay cuồng với bạo lực, đảng Dân chủ đã tổ chức một cuộc hội nghị qua điện đàm, trong đó họ bàn thảo trong ba giờ về triển vọng loại bỏ tổng thống khỏi chức vụ.

CBS News đưa tin rằng các đảng viên Dân chủ đã hoàn toàn ủng hộ nỗ lực này, chỉ một người là Đại diện Oregon Kurt Schrader cho rằng một động thái như vậy sẽ gây chia rẽ quá lớn cho đất nước.

Bà Pelosi nói với các thành viên rằng bà muốn nhìn thấy ông Trump bị cách chức bởi Tu chính án thứ 25, cho phép phó tổng thống lên thay nếu tổng thống không thể thực hiện nhiệm vụ của mình do mắc bệnh tâm thần hoặc thể chất.

Bà nói: Nếu điều đó không xảy ra, việc luận tội sẽ được đưa ra.

Không có dấu hiệu nào cho thấy Phó Tổng thống Pence đã sẵn sàng sử dụng Tu chính án thứ 25.

Hôm thứ Sáu, bà Pelosi gọi ông Trump là "tâm thần bất ổn" và nói rằng Quốc hội phải làm mọi thứ có thể để bảo vệ người Mỹ khi ông còn đương nhiệm.

Trong một tuyên bố sau đó, bà Pelosi cho biết đảng Dân chủ Hạ viện đã có một cuộc thảo luận "buồn, cảm động và đầy lòng yêu nước" về khả năng luận tội ông Trump.

Bà Pelosi nói: "Các thành viên hy vọng rằng tổng thống sẽ từ chức ngay lập tức. Bà Pelosi cho biết, nếu tổng thống không làm như vậy, bà và các đồng nghiệp đảng Dân chủ của mình sẽ tiến tới với "một đề nghị luận tội".

Bà Pelosi dự kiến sẽ thảo luận vấn đề này với ông Biden vào chiều thứ Tư.

Tổng thống đắc cử đã không bày tỏ ý nguyện gì về việc này, mà nói trong một cuộc họp báo hôm thứ Sáu: "Những gì Quốc hội quyết định làm là để họ quyết định."