Đảng Cộng hòa xung đột về phiên tòa luận tội Trump

US President Donald Trump in the White House on 13 November

Nguồn hình ảnh, Getty Images

Các đảng viên Cộng hòa Mỹ ở Quốc hội đang phân rẽ sâu sắc sau khi 10 thành viên chia rẽ với đảng của họ để luận tội Tổng thống Donald Trump hôm thứ Tư.

Dân biểu Liz Cheney, đảng viên Cộng hòa cao cấp thứ 3 ở Hạ viện, đang phải đối mặt với những lời kêu gọi từ chức lãnh đạo đảng sau khi bỏ phiếu luận tội.

Các nhà lập pháp bỏ phiếu chống lại ông Trump đang phải đối mặt với các mối đe dọa bạo lực và đã phải tăng cường an ninh.

Việc này xảy đến khi ông Trump chuẩn bị rời nhiệm sở và đối mặt với một phiên xét xử ở Thượng viện.

Hạ viện đã bỏ phiếu với 232 phiếu ủng hộ - 197 phiếu chống vào thứ Tư để luận tội ông Trump với cáo buộc kích động những kẻ bạo loạn tấn công Điện Capitol vào tuần trước.

FBI đã cảnh báo về các cuộc biểu tình có vũ trang được lên kế hoạch ở Washington DC và tất cả 50 thủ phủ của các tiểu bang ở Mỹ trước lễ nhậm chức của Tổng thống đắc cử Joe Biden của đảng Dân chủ vào thứ Tư.

Bà Cheney, một nữ dân biểu Wyoming có cha là cấp phó cho tổng thống thuộc đảng Cộng hòa George W Bush, đã phải đối mặt với những lời kêu gọi từ chức ngay tức thời sau khi bỏ phiếu để luận tội ông Trump vì kích động nổi dậy chống lại chính phủ Mỹ.

"Tôi sẽ không đi đâu cả. Đây là một cuộc bỏ phiếu của lương tâm", bà Cheney nói, sau khi những người bảo vệ ông Trump tại Quốc hội kêu gọi bà từ chức.

Nguồn hình ảnh, Reuters

Chụp lại hình ảnh,

Liz Cheney (phải) trò chuyện với đảng viên Dân chủ Jamie Raskin tại Quốc hội vào thứ Tư

"Đây là một trong những vấn đề có những quan điểm khác nhau ở hội nghị của chúng tôi. Nhưng quốc gia của chúng ta đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng về hiến pháp chưa từng có, kể từ thời Nội chiến," bà nói với cánh báo giới hôm thứ Tư, khi Trump bị luận tội lần thứ hai trong lịch sử.

Một đảng viên Đảng Cộng hòa khác nói ông và một số đồng nghiệp đã mua áo giáp và buộc phải thay đổi thói quen thường nhật sau khi nhận được những lời đe dọa bạo lực.

"Thật đáng buồn khi phải đi đến nước này, nhưng bạn biết dự đoán của chúng tôi là ai đó có thể cố giết chúng tôi", Peter Meijer, đảng viên Cộng hòa Michigan nói với MSNBC hôm thứ Năm.

"Chúng tôi không biết điều gì sẽ xảy ra tiếp tới đây. Chúng tôi không trông đợi Điện Capitol sẽ bị tấn công lần đầu tiên như vậy sau 200 năm", ông nói.

"Và vì vậy trong môi trường vô tiền khoáng hậu với mức độ sợ hãi, chia rẽ và hận thù chưa từng có này, chúng tôi phải tính đến mọi tình huống."

Điều gì đã xảy ra trong cuộc bỏ phiếu Hạ viện?

Trong hai giờ đồng hồ, các thành viên của Hạ viện do đảng Dân chủ kiểm soát đã đưa ra các tuyên bố ủng hộ và phản đối cuộc bỏ phiếu về việc luận tội trong khi quân đội Vệ binh Quốc gia canh gác bên trong và bên ngoài Điện Capitol.

Hầu hết các Đảng viên Cộng hòa không tìm cách bảo vệ cho ông Trump, mà thay vào đó lập luận rằng bản luận tội đã phớt lờ đi các phiên điều trần thông lệ và kêu gọi Đảng Dân chủ dừng việc này vì lợi ích đoàn kết dân tộc.

Kevin McCarthy, đảng viên Cộng hòa hàng đầu của Hạ viện nói: "Việc luận tội tổng thống trong một khoảng thời gian ngắn như vậy sẽ là một sai lầm. Điều đó không có nghĩa là tổng thống không có lỗi. Tổng thống phải chịu trách nhiệm về cuộc tấn công hôm thứ Tư vào Quốc hội của những kẻ bạo loạn."

Nguồn hình ảnh, Reuters

Chụp lại hình ảnh,

An ninh đã được siết chặt xung quanh Tòa nhà Quốc hội một tuần trước lễ nhậm chức của Joe Biden

Trump bị buộc tội gì?

Các cáo buộc luận tội mang tính chính trị, không phải hình sự. Tổng thống đã bị Hạ viện cáo buộc kích động vụ tấn chiếm Điện Capitol - nơi là trụ sở của Quốc hội Mỹ - với bài phát biểu hôm 6/1 trước những ủng hộ viên bên ngoài Nhà Trắng.

Ông kêu gọi để tiếng nói của họ được lắng nghe "một cách ôn hòa và ái quốc", nhưng cũng "chiến đấu tới cùng" chống lại một cuộc bầu cử mà ông đã nói không đúng sự thực là rằng đã bị cướp khỏi ông.

Chụp lại video,

Cảnh tượng hỗn loạn chưa từng có ở Quốc hội Mỹ

Sau phát biểu của ông Trump, những người ủng hộ ông đã xông vào Điện Capitol, buộc các nhà lập pháp phải tạm ngưng việc chứng nhận kết quả bầu cử và ẩn nấp trong khi tòa nhà bị phong tỏa.

Mục luận tội nói rõ rằng ông Trump "liên tục đưa ra những tuyên bố sai lệch khẳng định kết quả bầu cử tổng thống là gian lận và không nên được chấp nhận".

Mục này chỉ ra sau đó ông ta đã lặp lại những luận điệu này và "cố tình đưa ra những tuyên bố với đám đông mà vốn kích động và kết quả có thể thấy được là hành động vô pháp tại Điện Capitol", dẫn đến bạo lực và thiệt hại về nhân mạng.

Luận tội: Những điều cơ bản

  • Việc luận tội là gì? Luận tội là khi một tổng thống đương nhiệm bị buộc tội. Trong trường hợp này, Tổng thống Trump bị buộc tội kích động nổi loạn bằng việc khuyến khích những người ủng hộ ông xông vào Điện Capitol
  • Trump có thể bị bãi nhiệm không? Hạ viện đã luận tội ông, chuyển vụ việc lên Thượng viện để xét xử. Nhưng một phiên tòa sẽ không được tiến hành trước khi ông Trump rời nhiệm sở vào ngày 20 tháng 1
  • Vậy, việc này có ý nghĩa gì? Một phiên tòa có thể xảy ra sau khi nhiệm kỳ của ông Trump kết thúc và các thượng nghị sĩ có thể bỏ phiếu để cấm ông ta đảm đương chức vụ trong chính quyền một lần nữa

Chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?

Thượng viện của Quốc hội Mỹ - sẽ tổ chức một phiên xét xử để xác định tội danh của tổng thống nhưng điều này sẽ không xảy ra vào tuần còn lại trong nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump.

Lãnh đạo Thượng viện của đảng Cộng hòa, Mitch McConnell, nói rằng "đơn giản là không có cơ hội nào mà một phiên tòa công bằng hoặc nghiêm chỉnh" có thể kết thúc đúng thời gian do "các quy tắc, thủ tục và mẫu mực Thượng viện" chi phối các phiên tòa liên quan đến các tổng thống.

Cần phải có 2/3 số phiếu ủng hộ mới có thể kết tội được ông Trump, có nghĩa là ít nhất phải có 17 thượng nghị sĩ Cộng hòa bỏ phiếu thuận trong một Thượng viện có 100 ghế hiện đang chia đều cho hai phe.

Chụp lại video,

Người Mỹ gốc Việt nghĩ gì về cờ VNCH và bạo loạn Điện Capitol?

Tờ New York Times đưa tin hôm thứ Ba rằng có tới 20 đảng viên Cộng hòa sẵn lòng kết tội tổng thống. Trong một ghi chú với các đồng nghiệp, ông McConnell nói ông chưa đưa ra quyết định cuối cùng về việc ông sẽ bỏ phiếu thế nào.

Nếu ông Trump bị kết tội, sau đó các thượng nghị sĩ có thể tổ chức một cuộc bỏ phiếu khác để ngăn ông ta tái tranh cử, điều mà ông ta đã biểu lộ rằng ông sẽ thực hiện vào năm 2024.

Cuộc luận tội đầu tiên của ông Trump là vào năm 2019 về các mối quan hệ của ông với Ukraine. Ông được Thượng viện tuyên bố trắng án.