Hồ Pangong: Ấn Độ và TQ cùng lui quân khỏi vùng tranh chấp

The Pangong Tso Lake
Chụp lại hình ảnh,

Binh lính hai bên trước khi rút đã vào vị trí đối chọi nhau ở hai bên hồ Pangong Tso

Ấn Độ và Trung Quốc đã hoàn tất việc rút quân khỏi vùng biên giới Himalaya có tranh chấp, theo thông cáo chung do Bộ Quốc phòng Ấn Độ công bố.

Binh lính đã rút hết khỏi khu vực Hồ Pangong Tso hôm thứ Bảy, thông cáo nói.

Các cuộc đụng độ ở vùng biên giới được phân định sơ sài đã dẫn tới cái chết của 24 quân nhân hồi tháng 6 năm ngoái.

Hai bên nói sẽ hợp tác để giảm căng thẳng tại những phần khác ở khu vực vùng biên dọc theo Đường Kiểm soát Thực tế.

Trung Quốc và Ấn Độ vào hôm 11/2 công bố ý định rút quân khỏi khu vực vùng hồ, và các chỉ huy hai bên đã đã họp hôm thứ Bảy để đánh giá tình hình triển khai kế hoạch.

Hai bên đã có chín vòng đàm phán trước khi đạt được những gì đang có ở giai đoạn hiện thời.

Tuyên bố chung thừa nhận rằng các vùng khác ở đường biên vẫn còn căng thẳng, và mong muốn hai bên tiếp tục có các cuộc đối thoại.

Hàng tháng căng thẳng đã làm tăng những lo sợ về việc tiếp tục sẽ xảy ra việc triển khai hàng ngàn lính ở vùng Ladakh và vùng Aksai Chin (do Trung Quốc quản lý), qua đó khiến xung đột tiếp tục leo thang.

Ấn Độ và Trung Quốc đã trong tình trạng tranh chấp lãnh thổ từ hàng chục năm, và đã nổ ra cuộc chiến hồi 1962. Đường biên giới dài 3.440 km giữa hai bên chỉ được phân định sơ sài.

Các con sông, hồ và vùng núi phủ tuyết chạy dọc đường biên khiến cho ranh giới có thể bị dịch chuyển, dẫn tới việc binh lính hai bên chạm trán nhau tại nhiều điểm, làm phát sinh đối đầu và xung đột.

Tuy nhiên, hai nước đã có thỏa thuận từ lâu về việc không sử dụng súng hoặc chất nổ ở khu vực đường biên.

'Hy sinh xương máu'

Hồi tháng Giêng, binh lính hai bên đã bị thương trong vụ va chạm tại vùng đông bắc bang Sikkim của Ấn Độ.

20 lính Ấn Độ bị giết chết trong vụ đụng độ hồi tháng 6 ở Thung lũng Galwan. Trung Quốc hai hôm trước thừa nhận rằng bốn quân nhân của họ đã thiệt mạng trong vụ đó.

Gần đây, Trung Quốc đột nhiên công bố tên tuổi của "bốn liệt sĩ Quân Giải phóng" trong đó có một tiểu đoàn trưởng, thiệt mạng trong các vụ đụng độ võ thuật và giáp công bằng gậy tre quấn dây thép gai với binh lính Ấn Độ.

Hôm thứ Sáu tuần qua, Nhật báo Quân giải phóng (PLA Daily) nêu tên bốn "anh hùng" đã cống hiến "tuổi trẻ, xương máu và thậm chí cả mạng sống" của họ cho vùng đất này.

Trong số họ có tiểu đoàn trưởng Trần Hồng Quân và ba quân nhân Trần Tường Dung, Tiếu Tư Viễn, và Vương Duệ Nhiễm. Tất cả đều được truy tặng danh hiệu liệt sỹ.

Đại tá trung đoàn trưởng Kỳ Phát Bảo cũng được vinh danh sau khi dẫn lính tấn công quân Ấn Độ và bị "thương tích nặng" hồi tháng 6/2020 tại vùng thung lũng Galwan.

Chụp lại hình ảnh,

Khu vực biên giới Trung Quốc và Ấn Độ ở phía bắc Sikkim

Sự việc chưa kết thúc

Trang CNN hôm 19/02 trích lời ông Manoj Joshi từ một viện nghiên cứu ở New Dehli, Observer Research Foundation, nói tại các điểm trọng yếu khác như thung lũng Galwan ở Ladakh Trung Quốc vẫn tiếp tục công tác củng cố sự hiện diện "một cách mạnh mẽ".

"Việc tạm rút khỏi vùng quanh hồ Pangong diễn ra rất hạn chế. Nhưng còn các điểm chiến lược khác thì sao? Chúng ta cần thận trọng xem tình hình sẽ diễn biến tiếp theo đây."

Báo Ấn Độ, tờ The Hindu trích một quan chức nói "không có chuyện giảm căng thẳng vì bên bên bờ Bắc và Nam của hồ nước chỉ rút khỏi những điểm dễ va chạm và lùi về những vùng sâu phía sau. Cả khu vực vẫn là nơi có sự hiện diện quân sự đông đảo."

Thủy chiến không chỉ ngoài biển mà còn trên núi cao?

Hồi tháng 12/2020, căng thẳng lên cao khi có tin từ phía Ấn Độ rằng Trung Quốc triển khai sáu chiếc thuyền vũ trang Type-928D tại hồ nước trên Himalayas.

Báo India Times khi đó cho hay mỗi thuyền có thể chở 10 quân nhân Trung Quốc gồm cả vũ khí, đạn dược.

Cùng lúc, một số thuyền vũ trang CB-90, loại do Thụy Điển sản xuất, có sức chứa 20 lính xung kích và ba thủy thủ, cũng được đưa tới hồ Pangong.

Giới quan sát cho rằng trong ba điểm nóng: Himalayas, Hoa Đông và Biển Đông, Trung Quốc sẽ chọn tùy nơi tùy lúc mà phối hợp tiến hoặc lui nhưng không từ bỏ mục tiêu cuối cùng.

Riêng với Ấn Độ, các nhà bình luận tin rằng sự việc leo thang ở biên giới trên núi cao xảy ra khi Ấn Độ trong năm 2020 gặp khủng hoảng nội bộ vì Covid-19, và vì chính quyền của thủ tướng Narendra Modi xích lại gần Hoa Kỳ hơn.

Ấn Độ là một trong bộ Tứ kim cương cùng Hoa Kỳ, Úc và Nhật Bản lập liên minh phòng ngừa Trung Quốc.

Dù bộ Tứ đã được nói đến từ lâu, chỉ gần đây nó mới 'hồi sinh', gây phản ứng mạnh từ Trung Quốc.