Brazil-TQ tăng cường quan hệ mậu dịch

Tổng thống Brazil Lula da Silva gặp Chủ tịch TQ Hồ Cẩm Đào

Cuộc gặp gỡ giữa Tổng thống Brazil và chủ tịch Trung Quốc hôm thứ Ba đã đưa hai nước lớn trong thế giới đang phát triển xích lại gần nhau hơn.

Trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế, và mối quan hệ giữa hai nước đang chặt chẽ hơn, ông Luiz Inacio Lula da Silva và ông Hồ Cẩm Đào sẽ có nhiều chuyện để bàn thảo.

Trung Quốc (TQ) vài năm nay đã trở thành "đối tác chiến lược" của Brazil, mặc dù những mong đợi lớn từ mối quan hệ này vẫn chưa được thực hiện.

Tuy nhiên, vào lúc mà kinh tế mọi nơi đang khốn đốn, vài tháng vừa qua lại mang đến những tin tức tốt lành cho nền kinh tế lớn nhất Nam Mỹ.

Cho dù có quan ngại về tác động của khủng hoảng, xuất khẩu của Brazil tới Trung Quốc đã tăng 64.7% trong bốn tháng đầu năm 2009 so với cùng kỳ năm trước.

Trong tháng Ba và tháng Tư, lần đầu tiên, Trung Quốc qua mặt Mỹ trở thành đối tác mậu dịch lớn nhất của Brazil.

Mậu dịch tăng

Trong lúc các nơi bi quan về tình hình kinh tế từ đầu năm nay, người ta dự đoán rằng riêng xuất khẩu về sắt, đậu nành và xăng có thể sẽ lỗ tới 1.5 tỉ USD.

Cuối cùng, đánh giá bi quan này hóa ra không có cơ sở.

Trong bốn tháng đầu năm 2009, số lượng đậu nành và ngũ cốc Brazil bán cho Trung Quốc tăng 70.1%, trong khi sắt tăng 51.3%, so với cùng kỳ năm 2008.

Mức xuất khẩu dầu và sản phẩm phụ còn tăng mạnh hơn nữa, tới 251%.

Rodrigo Maciel, thư ký hội đồng kinh doanh Brazil - Trung Quốc nói rằng: "Chúng tôi sai lầm nặng khi đưa ra dự đoán này.

"Khối lượng mậu dịch của ba sản phẩm này tăng rất mạnh, mặc dù các yếu tố dẫn đến việc gia tăng này là rất đa dạng".

Đầu tư của Trung Quốc

Một phần lớn lượng gia tăng mậu dịch này, đặc biệt là về sắt, là nhờ gói biện pháp hỗ trợ mà chính phủ TQ đưa ra nhằm xử lý cuộc khủng hoảng kinh tế.

Giới phân tích nhận xét trong trường hợp xuất khẩu đậu nành, Trung Quốc lâu nay đã gia tăng hàng dự trữ chiến lược, khiến Brazil tăng số lượng đậu nành bán ra lên tới 4.2 triệu tấn trong bốn tháng đầu năm, so với mức 2.5 triệu tấn của cùng kỳ năm ngoái.

Các giếng dầu mới phát hiện của Brazil cũng có khả năng quan trọng trong việc đáp ứng nhu cầu khổng lồ về năng lượng của TQ.

Là một phần trong nghị trình của chuyến thăm này, Brazil sẽ cung cấp 100 ngàn tới 160 ngàn thùng dầu/ngày với giá thị trường, để đổi lấy khoản vay 10 tỉ dollar từ Ngân hàng Phát triển TQ nhằm giúp họ phát triển trữ lượng dầu.

Lượng dầu và khí tìm thấy ngoài khơi phía nam Brazil nằm sâu dưới các lớp nước, đá và muối.

Việc khai thác dầu là hết sức khó khăn, do đó, đầu tư của TQ có thể sẽ rất hữu ích.

Củng cố quan hệ

Tổng thống Lula tới Trung Quốc sau khi tới Saudi Arabia, trong khi Brazil đang tìm cách đạt mục tiêu là tham gia các nước sản xuất dầu lớn nhất thế giới.

Tin tức từ báo chí Brazil trong mấy ngày gần đây cho biết chuyến thăm Bắc Kinh này đã bị giảm bớt quy mô, với số lượng bộ trưởng tháp tùng Tổng thống Lula ít hơn so với lần đầu ông tới thăm TQ vào năm 2004.

Ngoại trưởng Brazil, Celso Amorim, phải lên tiếng bác bỏ tuyên bố cho rằng điều này là do ông không được Chủ tịch Hồ Cẩm Đào tiếp đón trước chuyến thăm.

Tuy nhiên, nhìn chung, có vẻ như chuyến thăm này là để củng cố quan hệ, và chắc chắn là vai trò của TQ trên toàn vùng châu Mỹ Latin hiện đang thu hút thêm sự quan tâm tại các nơi khác.

‘Quan ngại'

Washington có vẻ cũng có một mức độ quan ngại nhất định.

Khu vực này vốn không được coi là ưu tiên của Mỹ trong những năm ông Bush cầm quyền, nhưng chính quyền mới giờ đây đưa ra những chỉ dấu cho thấy thái độ đang thay đổi.

Vào đầu tháng này, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton nói rằng Iran và Trung Quốc đã thu về những "kết quả gây quan ngại đáng kể" tại khu vực châu Mỹ Latin.

Bà nói: "Họ thiết lập các mối quan hệ kinh tế và chính trị vững chắc với rất nhiều lãnh đạo tại đó. Tôi không nghĩ điều đó có lợi cho chúng ta".

"Tôi phải nói rằng trong thế giới ngày nay, thế giới đa cực, nơi mà chúng ta đang phải cạnh tranh để giànhệư chú ý và cạnh tranh trong quan hệ với Nga, TQ và Iran, thì tôi cho rằng việc quay lưng lại với chính các nước cùng bán cầu không là điều có lợi cho chúng ta".

Một số phân tích gia tại Mỹ vẫn thấy khó hiểu về chuyện Ngoại trưởng Clinton gộp các nước này trong quan ngại của bà, trong khi lo ngại về Iran thì có trọng tâm là an ninh còn TQ thì là kinh tế.

Thời thế đổi thay

Cho dù động cơ là gì, việc này cũng khiến Hoa Kỳ phải có hành động.

Tin tức cho biết Ngoại trưởng Hillary Clinton có thể thăm Brazil vào cuối tháng Năm, một chuyến đi mà nếu được thực hiện có thể ra dấu cho thấy Mỹ cũng có nỗ lực tăng cường quan hệ.

Kinh tế gia Alessandra Ribeiro của công ty tư vấn Tendencias tại Sao Paulo nhận xét hai đường lối tiếp cận cho thấy sự tương phản rõ rệt.

"Hoa Kỳ không quan tâm lắm đến châu Mỹ Latin trong những năm gần đây, trong khi Trung Quốc lại thực sự hướng về châu Mỹ Latin".

"Không chỉ là Brazil, mà còn Chile, rồi Argentina vì những nước này có rất nhiều thứ để chào mời TQ".

Có vẻ như tiềm năng này được công nhận trở lại tại Bắc Kinh, nơi ông Lula và ông Hồ có buổi ăn tối lần thứ hai trong hai ngày, để ăn mừng quan hệ ngày càng chặt chẽ giữa hai nước.

Lãnh đạo Brazil thậm chí còn nói hai nước nên cân nhắc việc trao đổi mậu dịch bằng đồng tiền của chính họ, thay vì dollar Mỹ. Đây là một dấu hiệu cho thấy có lẽ thời thế đã thay đổi?

Tin liên quan