Người Uighur 'khổ như người Tây Tạng'

Bà Rabiya Kadeer
Image caption Bà Kadeer từng phải ở tù 6 năm tại Trung Quốc

Lãnh đạo người Hồi giáo Tân Cương đang sống lưu vong, bà Rebiya Kadeer, đã có bài diễn văn tại Úc, bất chấp việc giới ngoại giao Trung Quốc gây áp lực ngăn cản.

Nói chuyện với câu lạc bộ báo chí quốc gia tại Canberra, bà Kadeer đã so sánh sự khốn khổ của người dân quê hương bà với người Tây Tạng.

Trung Quốc nói bà Kadeer là người đứng sau các vụ bạo động hồi đầu tháng Bảy tại Tân Cương, quê hương của người Uighur, làm ít nhất 197 người thiệt mạng.

Bà Kadeer bác bỏ mình đã tham gia vào vụ việc này.

Bà nói: “Tình hình của người Uighur rất giống với của người Tây Tạng”.

“Chúng tôi chịu cùng những thống khổ, bởi cùng một chính phủ, và đã từ rất lâu rồi người dân Uighur chúng tôi chưa thể cất lên tiếng nói trên thế giới như các đồng bào Tây Tạng”.

Áp lực

Chính phủ Trung Quốc trước đó tìm cách gây áp lực lên câu lạc bộ báo chí quốc gia Úc ở Canberra nhằm hủy bỏ bài nói chuyện của bà Rebiya Kadeer.

Tuy nhiên, sự kiện này - được phát trực tiếp trên truyền hình quốc gia - vẫn diễn ra như đã định.

Thời điểm hiện nay đang là giai đoạn nhạy cảm trong quan hệ giữa Trung Quốc và Úc, sau khi Trung Quốc bắt giữ một giám đốc điều hành của công ty Rio Tinto của Úc vì nghi ngờ về chuyện gián điệp tập đoàn.

Giới ngoại giao từ đại sứ quán Trung Quốc tại Canberra đã tìm cách gây áp lực lên câu lạc bộ báo chí quốc gia Úc nhằm hủy bỏ bài phát biểu của lãnh đạo người Uighur, bà Kadeer. Theo thông lệ, các bài nói chuyện tại câu lạc bộ báo chí sẽ được truyền đi trực tiếp trên TV.

Một quan chức được biết đã nói với câu lạc bộ này rằng: “Quí vị phải rút lại lời mời này đi”.

Image caption Hàng trăm người vẫn đang bị giam giữ tại Tân Cương

Vị quan chức này còn cảnh báo sẽ là điều “đáng tiếc” nếu quan hệ giữa Úc và Trung Quốc xấu đi vì sự xuất hiện của bà Kadeer.

Quan chức này nói rằng nếu bài diễn văn vẫn diễn ra thì nó không nên được phát đi trên truyền hình.

Câu lạc bộ Báo chí quốc gia nói rõ rằng họ sẽ dành thời gian cho bà Kadeer phát biểu.

Tranh cãi

Bà Kadeer là chủ tịch của Nghị hội Uighur Thế giới, là tổ chức mà chính phủ Trung Quốc coi là khủng bố.

Chuyến thăm của bà Kadeer tới Úc đã gây nhiều tranh cãi.

Các quan chức TQ trước đó yêu cầu ban tổ chức Liên hoan phim Melbourne bỏ đi bộ phim tài liệu về cuộc đời bà Kadeer được chiếu tại liên hoan.

Khi những người tổ chức từ chối, trang mạng của Liên hoan phim đã bị tin tặc từ Trung Quốc tấn công. Họ thay các thông tin về bộ phim bằng cờ Trung Quốc và các biểu ngữ chống bà Kadeer.

Bà Rebiya Kadeer nói vụ tranh cãi mới nhất này cho thấy Trung Quốc không thể áp đặt sự toàn trị của họ lên toàn thế giới.

Bà nói Úc là một nước dân chủ chứ không phải một tỉnh của Trung Quốc.

Tin liên quan