Ba Lan ký thông qua hiệp ước Lisbon

Tổng thống Ba Lan, Lech Kaczynski
Image caption Tổng thống Ba Lan tin rằng hiệp ước Lisbon sẽ thành công

Tổng thống Ba Lan Lech Kaczynski đã ký vào hiệp ước Lisbon của Liên hiệp châu Âu EU.

Như vậy, cộng hòa Czech là nước thành viên EU duy nhất chưa phê chuẩn hiệp ước này.

Hiệp ước Lisbon nhằm giảm nhẹ hóa quá trình ra quyết định cho các nước thành viên EU. Hiệp ước chỉ có thể có hiệu lực nếu được tất cả 27 nước thành viên phê chuẩn.

Ông Kaczynski nói ông tin rằng hiệp ước Lisbon sẽ thành công nhưng EU cần phải giữ nguyên là một liên hiệp của các nước có chủ quyền.

Tuần trước, cử tri Ireland đã bỏ phiếu ủng hộ hiệp ước trong cuộc trưng cầu dân ý.

Nhưng tổng thống Czech Vaclav Klaus đã thể hiện những băn khoăn nhất định và tuyên bố ông sẽ chỉ ký vào hiệp ước nếu cộng hòa Czech được quyền rút khỏi Hiến chương về các quyền căn bản của EU.

Ông Klaus tỏ ý lo ngại về khả năng những người Đức bị trục xuất khỏi đất nước khi đó còn mang tên là Czechslovakia hồi hậu Thế Chiến II sẽ đòi tài sản nhà đất.

‘Vấn đề lịch sử’

Ông Kaszynski nói trong bài phát biểu ngay trước lễ ký kết rằng ông “hoàn toàn tin tưởng” rằng hiệp ước có tính chất là “phép thử vĩ đại” này sẽ thành công.

Ông nói: “Việc người Ireland thay đổi quyết định của mình chứng tỏ sức sống của hiệp ước và không còn tồn tại rào cản nào đối với việc hiệp ước được phê chuẩn tuyệt đối nữa.”

“Hôm nay là một ngày vô cùng quan trọng trong lịch sử Ba Lan và Liên hiệp châu Âu.”

Image caption Ông Klaus đã từng so sánh các định chế của EU với khối Xô Viết trước đây

Nhưng ông Kaszynski cũng nói rằng EU là một liên hiệp của “các quốc gia có chủ quyền” và sẽ tiếp tục tồn tại dưới dạng đó. Ông nói thêm rằng EU vẫn mở ngỏ lối vào cho các thành viên mới như các nước thuộc Yugoslavia cũ và Georgia.

Ông Fedrik Reinfeldt, thủ tướng Thụy Sĩ, nước đang giữ chức chủ tịch luân phiên của EU, có mặt tại lễ ký kết ở Ba Lan. Ông nói EU “háo hức chờ đợi” ngày hiệp ước Lisbon được phê chuẩn hoàn toàn.

“Chúng ta không muốn bị chậm trễ thêm nữa.

Phóng viên đài BBC tại Bỉ, Jonny Dymond, nhận xét việc ông Kaczynski ký vào hiệp ước này đã cô lập cộng hòa Czech và tổng thống Klaus.

Tuy nhiên ông cũng đánh giá rằng điều này không có vẻ làm ông Klaus bận lòng.

Ông tổng thống Czech khăng khăng đòi đưa thêm một điều khoản cho phép nước ông được miễn khỏi Hiến chương về các quyền cơ bản giống như Ba Lan và Anh.

Theo Dymond, Hiến chương này “cho phép (những người bị trục xuất sau Thế Chiến II muốn đòi tài sản) đi ngược lại tòa án Czech và có thể đòi tài sản trực tiếp qua Tòa án châu Âu.

Quốc hội Czech đã thông qua hiệp ước và những người chỉ trích ông Klaus đã chỉ ra rằng theo quy định, chính phủ mới là cơ quan đứng ra đàm phán các hiệp ước quốc tế, chứ đó không phải là trách nhiệm của tổng thống.

Tuy nhiên, theo phóng viên Dymond, tuyên bố của ông Klaus đã có những tác động nhất định tại Brussels.

Các quan chức nói rằng hội nghị thượng định vào cuối tháng Mười này sẽ chỉ tập trung chủ yếu vào giải quyết sự chống đối của Czech, hơn là nhằm vào việc chọn nhân sự cho các chức vụ mới là Hiệp ước Lisbon tạo ra.

Pháp đã lên tiếng phản đối đòi hỏi của ông Klaus.

Những người ủng hộ hiệp ước cũng lo ngại rằng nếu ông Klaus làm trì hoãn hiệp ước, đảng đối lập Bảo Thủ của Anh có thể sẽ thực hiện được điều họ tuyên bố muốn thực hiện, tổ chức trưng cầu dân ý về hiệp wosc Lisbon, nếu đảng này lên nắm quyền trong kỳ bầu cử tới vào tháng Sáu năm 2010.

Tại đại hội đảng Bảo Thủ tuần qua, bộ trưởng phụ trách ngoại giao của đảng Bảo Thủ, William Hague, đã tái khẳng định sự phản đối của đảng này với hiệp ước Lisbon. Ông nói EU không thể đưa chủ tịch của mình lên cao hơn bất kỳ quốc gia nào.