Nhiều người Uighur còn mất tích

Image caption Lực lượng an ninh Trung Quốc bắt giữ nhiều người Uighur sau cac vụ bạo động tại Urumqi

Hàng chục người sắc tộc Uighur đã mất tích sau khi bị bắt giữ trong các vụ gây rối tại vùng Tân Cương, Trung Quốc, một tổ chức nhân quyền cho biết.

Tổ chức Human Rights Watch nói rằng 43 đàn ông và thiếu niên bị cảnh sát bắt giữ sau các đợt càn quét tại quận lỵ Urumqi có đa số người Uighur sinh sống, và từ đó, họ đã biến mất không để lại một vết tích gì.

Các vụ bạo động trong quận này hồi đầu tháng Giêng đã làm cho gần 200 người bị thiệt mạng.

Chính quyền trung ương của Trung Quốc từ chối trả lời các câu hỏi liên quan đến số người bị chính quyền tỉnh Tân Cương bắt giữ.

Ông Brad Adams, Giám đốc Á châu của tổ chức Human Rights Watch nói : "Các trường hợp mà chúng tôi thu thập được chỉ là phần nổi của một tảng băng" và kêu gọi chính phủ Trung Quốc cho biết chi tiết về những người hiện đang bị cầm giữ.

Trong một bản báo cáo về số người mất tích, tổ chức HRW nói rằng cảnh sát đã lục soát hai khu vực có người Uighur sinh sống tại Urumqi ngay sau khi các vụ bạo động bùng nổ. Có ít nhất 43 người bị bắt đem đi và từ đó không một ai nghe nói tới họ.

HRW nói "Theo các nhân chứng, lực lượng an ninh đã cô lập toàn thể khu vực và lục soát các thanh niên người Uighur."

HRW nói rằng phần lớn những người bị bắt đem đi là thanh niên Uighur trong đội tuổi 20, tuy nhiên cũng có một số thiếu niên từ 12 đến 14 cũng bị bắt.

Trong nhiều trường hợp, các gia đình không thể biết được những gì đã xảy ra cho người thân của họ, tổ chức HRW cho biết như trên sau khi phỏng vấn người dân địa phương.

Ông Adams nói: "Trung Quốc chỉ nên dùng các nơi giam giữ công khai để cho gia đình các nạn nhân thăm nuôi và luật sư tiếp xúc với họ."

"Thủ tiêu người dân không phải là cách cư xử của một nước đang hướng tới một vai trò lãnh đạo thế giới."

Người Uighur sống trong tỉnh Tân Cương đã giận giữ đập phá sau khi được tin người đồng hương của họ bị giết chết trong một công xưởng tại miền nam Trung Quốc.

Họ hướng sự giận giữ của mình vào người Hán tại Urumqi, nhóm người vừa di dân sang vùng này gần đây, và giết chết nhiều người.

Người Uighur nói rằng văn hóa của họ đã bị đồng hóa từ khi hàng triệu người Hán từ những nơi khác kéo đến đó sinh sống.

Hai tháng sau khi người Uighur bạo động, thì đến phiên người Hán.

Không ai biết rõ có bao nhiêu người bị bắt giữ, một phần vì chính quyền không công bố số liệu.

Có một lúc, chính quyền nói có hơn 1.500 người bị bắt giữa nhưng cho tới nay chỉ có một số rất nhỏ được đem ra xét xử.

Phiên xử đầu tiên diễn ra hồi tuần qua và có chín người bị kết án tử hình vì đã tham dự vào các vụ bạo động, mà quốc tế nói rằng các phiên tòa này không hội đủ tiêu chuẩn.