Bảy sĩ quan Thổ Nhĩ Kỳ ra tòa

Bảy sĩ quan cao cấp của quân đội Thổ Nhĩ Kỳ bị chính thức truy tố vì âm mưu đảo chính.

Trong số này có bốn đề đốc hải quân, một tướng và hai đại tá.

Các sĩ quan nằm trong số hơn 40 người bị bắt hôm thứ Hai vì tình nghi dính líu đến một âm mưu gây bất ổn ở Thổ Nhĩ Kỳ hồi năm 2003 để nói rằng quân đội cần làm đảo chính.

Việc bố ráp đông đảo sĩ quan quân đội thế này chưa từng xảy ra.

Chuyện này làm gia tăng sự căng thẳng giữa chính phủ và quân đội.

Trong quá khứ vài chục quân nhân đã bị bắt vì cho rằng có âm mưu lật đổ chính phủ, và một số cũng phải ra tòa.

Tin cho hay tất cả các tướng lĩnh hàng đầu của quân đội, kể cả các đề đốc hải quân, đã có cuộc họp khẩn cấp hôm thứ Ba để đánh giá tình hình mà họ cho là 'nghiêm trọng'.

Bắn hạ máy bay

Các sĩ quan bị truy tố liên quan đến âm mưu gọi là "búa rìu" xảy ra năm 2003.

Tin về âm mưu này đầu tiên xuất hiện trên tờ Taraf khi báo này nói họ khám phá hồ sơ của kế hoạch đặt bom hai đền Hồi giáo ở Istanbul và kế hoạch khiêu khích Hy Lạp bắn hạ một máy bay của Thổ Nhĩ Kỳ xuống biển Aegean.

Quân đội nói các kế hoạch này có được đem ra bàn thảo nhưng chỉ là một phần của một cuộc diễn tập trình bày tại một cuộc hội thảo của quân đội.

Âm mưu này cũng giống, hoặc có liên quan, với âm mưu đã được tường thuật gọi là ''Ergenekon'', qua đó các quân nhân và những có chủ trương thế tục tìm cách gây bất ổn để dẫn đến một cuộc đảo chính.

Trong vụ Ergenekon, hàng chục người, bao gồm sĩ quan quân đội, ký giả và học giả đã phải ra tòa.

Tranh giành quyền lực

Các nhà phân tích nói chuyện bố ráp quân đội là điều không ai dám nghĩ đến trước đây.

Quân đội cho họ là thành trì của một nước Thổ Nhĩ Kỳ theo thế tục. Quân đội đã lật đổ hoặc buộc từ chức bốn chính phủ trong khoảng từ 1960-1997.

Nhưng quyền lực của quân đội đã bị lung lay trong những năm gần đây, với những cải tổ được thực thi để chuẩn bị gia nhập Liên minh Âu châu.

Tướng Ilker Basbug, tham mưu trưởng quân đội, quả quyết đảo chính ở Thổ Nhĩ Kỳ là chuyện quá khứ rồi.

Nhiều người ở Thổ Nhĩ Kỳ xem việc truy tố các sĩ quan ra tòa là một diễn biến mới của sự tranh giành quyền lực giữa phe dân tộc chủ nghĩa thế tục và đảng AK đang cầm quyền.

Những người chỉ trích tin rằng hai vụ ''Ergenekon'' và ''búa rìu'' đơn giản là nỗ lực bịt miệng những người chống đối chính phủ.

Đảng AK có xuất xứ từ Hồi giáo và bị một số người theo dân tộc chủ nghĩa tố cáo là có kế hoạch đưa Thổ Nhĩ Kỳ trở thành một nước Hồi giáo.

Chính phủ bác bỏ các cáo buộc này và nói ý đồ của chính phủ là hiện đại hóa Thổ Nhĩ Kỳ và đưa nước này đến gần với việc trở thành một thành viên trong EU.