Điệp viên và hộ chiếu giả

Hộ chiếu giả được dùng trong vụ ám sát thủ lãnh Hamas
Image caption Sau Anh đến lượt Úc trục xuất ''nhân viên ngoại giao'' Israel để trả đũa vụ dùng hộ chiếu giả.

Báo Úc tiết lộ một số phương thức hoạt động của tình báo Tây phương nhân vụ Úc trục xuất điệp viên Israel.

Ngày 25/5 Úc loan báo trục xuất ‘nhân viên ngoại giao’ Israel để trả đũa Mossad, cơ quan mật vụ Israel dùng hộ chiếu giả của Úc trong vụ ám sát lãnh đạo của phong trào Hamas.

Ông Mahmoud al-Mabhouh, chuyên gia về vũ khí của Hamas bị một nhóm người lạ mặt theo dõi và hành quyết tại một khách sạn ở Dubai ngày 20 tháng Giêng.

Về sau cảnh sát Dubai phát hiện ra nhóm người ngoại quốc, tới 26 người, dùng hộ chiếu giả từ Anh, Pháp, Ái Nhĩ Lan, Đức và Úc,

Cảnh sát Liên bang cùng Cơ quan Tình báo và An ninh Úc, ASIO đã bỏ ra ba tháng điều tra. Giới chức Úc kết luận có bằng chứng rõ ràng về việc Israel làm hộ chiếu giả của Úc. Phía Úc nói việc này được một cơ quan cấp nhà nước thực hiện.

Tuần qua báo Úc đăng một số bài viết về cách hoạt động của điệp viên Mossad tại Úc. Và thể thức trao đổi thông tin, hộ chiếu của mạng lưới tình báo Tây phương.

Mossad ở Canberra

Nhân viên ngoại giao Israel bị Úc trục xuất chính là trưởng đại diện của Mossad tại Canberra, theo ký giả John Lyons, phái viên Trung Đông của tờ The Australian. Các nước Tây phương, đặc biệt những nước Úc có mối quan hệ thân thiện, thường thông báo chức danh của viên chức tình báo làm việc tại tòa đại sứ. Tháng trước Anh cũng đưa ra phản ứng mạnh mẽ với Israel về vụ hộ chiếu giả. Vụ trục xuất ‘nhà ngoại giao’ Israel của Anh thực ra là mời điệp viên của Mossad về nước. Nghe nói Úc làm theo cách của Anh.

Đại sứ quán Israel ở Canberra có sáu nhân viên ngoại giao. Một tham tán thương mại. Và một đại diện Mossad. Công việc chính của điệp viên Mossad tại Úc là theo dõi các cá nhân, tổ chức Hồi giáo có thái độ thù nghịch với Israel nhằm trung hòa mối nguy từ Úc, thay vì phải đối diện với họ tại vùng Trung Đông.

Cộng đồng gốc Ả Rập tại Úc khá đông đảo. Di dân người Palestine, Li Băng, người Syria đến Úc định cư trong nhiều năm qua. Người Úc gốc Ả Rập thường đứng về phía Palestine trong cuộc xung đột ở Trung Đông, và đây là lý do điệp viên Mossad cần nhận dạng và theo dõi kỹ cộng đồng này.

Điệp viên Mossad tại Úc còn được giao nhiệm vụ giữ mối liên hệ tốt với Cơ quan Tình báo Quốc nội Úc (ASIO) và Cơ quan Tình báo Hải ngoại (ASIS) để biết được càng nhiều càng tốt các tổ chức có xu hướng chống Israel hoạt động trên đất Úc. Trong một số năm gần đây, ASIO đã thu hộ chiếu của một số công dân Úc không cho họ xuất ngoại.

Cũng theo bài báo của ký giả John Lyons, Tòa Đại sứ Úc tại Jakarta có số nhân viên tình báo (ASIS) nhiều nhất. 10 người cả thảy. Lý do Úc phải cử sang đông như vậy vì đe dọa của các tổ chức Hồi giáo quá khích, như Jemaah Islamiah, nhắm đến công dân Úc.

Một số điệp viện ASIS làm việc thường nhật ở tòa đại sứ, bình thường như nhân viên ngoại giao. Những người khác sống biệt lập, tránh mọi liên hệ với ĐSQ, mục đích tạo cho họ một vỏ bọc tốt. Công việc của điệp viên Úc là xây dựng quan hệ với chính phủ và quân đội nước sở tại để thâu nhận thông tin, đặc biệt những tin liên quan đến an ninh và an toàn của người Úc. Lẽ thường tình nhân viên Úc phải trả tiền cho các thông tin ‘nóng’ và ‘mật’ do những nguồn đáng tin cậy cung cấp, ký giả Lyons viết.

CLB tình báo Tây phương

Trong bài viết tựa đề “Australia part of fake passport swapping club” (Úc có chân trong CLB trao đổi hộ chiếu giả) ký giả Dylan Welch từ nhật báo Sydney Morning Herald nói đến mạng lưới trao đổi hộ chiếu giữa các cơ quan tình báo Tây phương.

Nguồn tin tình báo cho ký giả của tờ nhật báo tại Sydney hay, Bộ Ngoại giao Úc đã từng cấp hộ chiếu cho điệp viên thuộc nhóm câu lạc bộ Tây phương, gồm Anh, Mỹ, Canada, và Tân Tây Lan. Chuyện này có vẻ Úc đã làm nhiều năm. Cạnh đó nhân viên của một số cơ quan an ninh tình báo của Úc, như ASIS, ASIO và Cảnh sát Liên bang Úc-AFP từng dùng hộ chiếu giả do Bộ Ngoại giao Úc cấp để tạo vỏ bọc hoạt động ở nước ngoài.

Hộ chiếu giả của Úc, ký giả Dylan Welch viết, tạo ra nhân thân của một người ‘ảo’. Mật vụ Úc không dùng hộ chiếu ‘nhân bản’ của một công dân Úc khác. Cách làm này giống như cảnh sát viên ở một số nước dùng tên tuổi giả khi hoạt động trong thế giới ngầm.

Nghe nói lâu lâu Bộ Ngoại giao Úc mới làm giả một cuốn hộ chiếu. Có nguồn tin nói trung bình một năm làm một cuốn.

Chỉ khi nào cơ quan tình báo yêu cầu, khi ấy Bộ Ngoại giao Úc mới làm. Đổi lại nhân viên dùng hộ chiếu giả phải thông báo cho Bộ Ngoại Giao, mỗi khi đặt chân đến quốc gia mới. Khi nhận được yêu cầu cấp hộ chiếu giả cho điệp viên của nước khác, chính phủ Úc sẽ xem xét một cách kỹ lưỡng.

Phía Úc nhấn mạnh có khác biệt lớn giữa hộ chiếu làm giả hoàn toàn. Và cách dùng chi tiết đời tư của người khác để ‘nhân bản’ hộ chiếu mới. Mật vụ Mossad dùng cách làm thứ hai, trong vụ ám sát quan chức tổ chức Hamas, nhóm dân quân kình chống Israel hồi tháng Giêng tại khách sạn Dubai.

Nhiều nước làm giả?

Ba tháng trước đây (26/2) đài ABC, cơ quan truyền thông quốc gia Úc, chạy bài phỏng vấn với Patrick Lang, cựu sĩ quan tình báo cao cấp của Hoa Kỳ về cách thủ tiêu đối thủ của điệp viên Israel.

Ông Lang cho rằng vụ ám sát quan chức Hamas mang đầy đủ dấu ấn của Mossad, cơ quan tình báo quốc gia của Israel. Lý do bị lộ, theo ông, là vì điệp viên Israel coi thường kỹ năng điều tra của cảnh sát Dubai.

Đại tá Patrick Lang có nhiều năm hoạt động trong thế giới tình báo. Chức cuối cùng của ông là Trưởng nhóm Tình báo vùng Trung Đông và Nam Á, thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ. Công việc thời đó khiến ông hay liên hệ với tình báo Israel. Điều này giúp ông hiểu rõ cách làm việc của Mossad.

Patrick Lang nói dùng hộ chiếu giả để thực hiện phi vụ, hay bám đuổi mục tiêu xuyên quốc gia là chuyện ‘thường ngày’ trong giới tình báo quốc tế. Nhiều nước làm chuyện này.

Bất cứ tổ chức tình báo nào hoạt động toàn cầu, ông nói, đều có kỹ năng làm giả hộ chiếu, để tạo điều kiện cho điệp viên đi lại. Đây không phải là ý tưởng mới. Và nó sẽ còn xảy ra, lúc này hoặc lúc khác, cựu điệp viên Mỹ kết luận.