Ngư dân Louisiana bực bội vì dầu tràn

Tàu đánh cá trong cảng ở Bayou La Loutre
Image caption Một số tàu đánh tôm cá giờ được dùng để giúp BP vớt dầu

Mùa tôm Lousiana chính thức bắt đầu từ cuối tháng Năm, nhưng vụ dầu loang ở Vịnh Mexico năm nay đã làm tắt đi mọi mong đợi lạc quan, như phóng viên BBC Robyn Bresnahan tường thuật.

Tàu đánh cá của ông George Barisich đã chống chọi được ba trận bão lớn: Gustav, Ike và Katrina.

“Nhà tôi ngập dưới nước, nhưng chiếc tàu này lại trụ được” - ông kể, tay vỗ vào mạn tàu một cách thân ái.

Nhưng ông Barisich đang lo sợ rằng cái đánh đắm nghề đánh cá của ông không phải là thiên tai, mà là thảm họa do con người gây ra.

Ông nói: “Mọi người cười chúng tôi khi chúng tôi nói vụ tràn dầu này tồi tệ hơn cơn bão Katrina, nhưng chúng tôi không đùa đâu”.

Image caption Ông George Barisich e ngại dầu tràn làm ông mất nghề đánh bắt

Hâm nóng một đĩa mỳ Ý với tôm trên chiếc lò vi sóng trên tàu, ông George nói ông lo ngại vụ tràn dầu này sẽ là giọt nước làm tràn ly đối với rất nhiều người trong cộng đồng đánh cá thân thiết tại Bayou La Loutre ở Louisiana.

Ông kể: “Tôi lại bắt gặp những cái nhìn thẫn thờ như đã chứng kiến sau bão Louisiana - cái nhìn của sự tuyệt vọng. Mọi người chỉ biết bó tay. Họ đã phải gánh chịu quá nhiều rồi”.

Chiếc tàu đánh cá của ông sẽ còn phải thả neo đứng đợi cho tới khi nào người ta hoàn thành thêm nhiều cuộc kiểm tra nồng độ độc trong nước tại vùng biển mà ông thường đánh bắt hải sản.

Ông nói: “Đó mới là điều khó nhất, vì nghề đi biển vốn nằm trong máu chúng tôi rồi. Khi không làm nghề này thì chúng tôi chẳng biết làm cái gì”.

Săn dầu

Rất nhiều ngư dân đã nhận việc với các nhà thầu của BP, vốn đang tìm cách ngăn chặn dầu tràn. Một người bạn thân của ông Barisich, là Charles Robin III, cũng nhận việc đó.

Ông Robin kể: “Lưới đánh tôm của tôi giờ không bắt được con tôm nào, mà chỉ bắt được dầu thôi”.

Ông Robin bảo nghề đánh bắt cũng nằm trong máu của ông. Ông là thế hệ đánh bắt tôm thứ năm, và đã truyền nghề này cho con.

Ông nói hầu như ngày nào ông cũng ngửi thấy mùi dầu. Ông còn nhìn thấy váng dầu trên kênh ở Bayou La Loutre mà từ trước ông chưa nhìn thấy bao giờ.

Ông nói: “Dầu tiến vào ngày càng gần. Điều này là không tốt”.

Vợ ông Robin là Lisa nói vụ tràn dầu đã tác động mạnh đến toàn thể gia đình.

Bà kể: “Giờ đây ở trong nhà cũng không cảm thấy là nhà mình nữa. Ai cũng căng thẳng cao độ”.

“Ngày nào chúng tôi cũng xem tin tức để xem các vùng bị ảnh hưởng vì dầu. Đây là điều tôi nghĩ tới đầu tiên khi tỉnh dậy buổi sáng, và cũng là điều cuối cùng trong đầu khi đi ngủ”.

Con trai cả nhà Robin bật khóc khi nghĩ tới viễn cảnh dầu tràn phá hủy kế sinh nhai của gia đình.

“Chuyện này làm tôi phát điên vì tôi đã làm công việc này cả đời với cha tôi. Nghĩ đến cảnh dầu phá hủy mọi thứ mà coi” - anh ôm đầu bật khóc.

Đổ lỗi cho ai

Ông Robin nói ông đổ lỗi cho BP đã gây ra thảm họa mà nhẽ ra đã có thể phòng ngừa được. Ông cũng muốn Tổng thống Obama ngừng các cuộc họp báo và bắt đầu giúp đỡ cho các gia đình.

Image caption Các ngư dân đổ lỗi cho BP, nhưng nhiều người còn tức giận cả chính phủ Mỹ

Ông kể: “Tôi phát khùng khi nhìn thấy Tổng thống Obama trên TV. Ông ấy bảo lúc ông ấy đang đánh răng thì con gái của ông ấy ngó vào hỏi cha là đã bịt được lổ hổng rò rỉ dầu chưa.

“Đó là chuyện nhà ông ấy. Còn ở nhà tôi, đứa con trai nhỏ thức dậy buổi sáng và hỏi “Ba ơi, chúng ta có còn đi đánh cá được nữa không?”.

Ông Barisich tới mang theo đĩa pasta tôm cho bạn. Ông đồng ý là ông Obama đã không làm đủ, nhưng đổ lỗi cho BP nhiều hơn.

Ông nói: “BP ra tuyên bố theo kiểu “À, đây là vịnh lớn”, và ông chủ tịch nói đó là việc kinh doanh và rằng ông ấy vẫn ngủ ngon vào ban đêm”.

“Nói thế làm sao chúng tôi chả điên ruột”.

Ông Barisich nói ông không ngủ được vì ông lo cho tương lai.

“Người ta phải có hi vọng, phải nhìn thấy tia sáng cuối đường hầm chứ. Nếu không còn hi vọng thì chắc chỉ biết rồi đời”.

Từ tuần sau, các chương trình của BBC bằng nhiều ngôn ngữ sẽ tập trung vào chủ đề dầu tràn ở Vịnh Mexico do tai nạn dàn khoan BP gây ra. BBC Tiếng Việt sẽ có tường thuật video và web từ Louisiana về sinh hoạt của các ngư dân gốc Việt.