Hoảng loạn vì đụng độ sắc tộc

Phụ nữ và trẻ em Uzbek
Image caption Đa phần những người tại cửa khẩu là phụ nữ và trẻ em

Hàng trăm người Uzbek thiểu số đang cố gắng băng qua biên giới vào Uzbekistan theo sau cuộc xung đột sắc tộc tại thành phố Osh ở phía nam Kyrgyzstan. Phóng viên BBC Reyhan Demytrie tường thuật về tình trạng hoảng loạn tại biên giới gần đó.

Anwar cần được trợ giúp y tế. Anh đang bị sốc nặng sau khi căn nhà của anh ở vùng ngoại ô Osh bị đốt cháy vào hôm thứ Bảy.

Anwar không biết vợ con mình đang ở đâu, và còn nhìn thấy hàng xóm bị bắn chết.

Hiện, anh đang trú ẩn trong một ngôi nhà trong khu vực cùng hàng chục người Uzbekistan thiểu số khác, nhiều người trong số đó là phụ nữ, trẻ em hoặc người già.

Anwar nói: "Tôi không sợ chết".

Năm nay 27 tuổi, Anwar là một trong nhiều người có cuộc sống bị tan vỡ vì các vụ nổ súng, cướp bóc và giết người bùng lên tại Osh kể từ cuối ngày thứ Năm tuần trước.

Cầu xin giúp đỡ

Cuộc đụng độ giữa người Kyrgyz và người Uzbek thiểu số đã làm nhiều người chết, hàng trăm người bị thương và hàng chục ngàn người đang bàng hoàng đau đớn.

Image caption Hàng ngàn người đang bàng hoàng lo sợ

Một giáo viên Uzbek nói tại biên giới hôm Chủ Nhật: "Chúng tôi yêu cầu Liên Hiệp Quốc giúp đỡ. Chúng tôi không tin tưởng vào chính phủ."

Bà đứng trong đám đông hàng trăm người, tất cả đều rất xúc động. Mọi người ở đây ai cũng có chuyện để kể.

Một người đàn ông đứng lên tuyên bố ông đã chứng kiến vụ giết người khủng khiếp.

"Phụ nữ và trẻ em bị kéo ra khỏi nhà và bị đâm chém đến chết," ông nói.

Cả đám đông kinh ngạc, không tin được. Phụ nữ bắt đầu khóc.

Daniyar, một doanh nhân địa phương, kêu gọi quốc tế điều tra các sự kiện tại Osh.

"Người Uzbek không có vũ khí. Họ trang bị bằng gậy gộc. Chúng tôi cần quân gìn giữ hòa bình quốc tế đến và lập lại trật tự," ông nói.

Thực phẩm khan hiếm

Được biết vấn đề cũng xảy ra tại các khu vực của người Kyrgyz.

Vào đêm thứ Bảy, tin cho hay người thiểu số Kyrgyz đã bỏ nhà của họ trong thành phố vì sợ các cuộc tấn công.

Một chiếc xe đã đi qua khu vực và kêu gọi mọi người bỏ chạy. Các cư dân sau đó quay trở về khi mối đe dọa không xảy ra.

Một gia đình Kyrgyzn đã nói chuyện với BBC qua điện thoại, cho biết các phụ nữ Uzbek đã hình thành một rào chắn bằng người ở trên đường.

Gia đình này nói một cậu bé Uzbek có vũ trang đã bắn chết ba người đàn ông Kyrgyz tới gần họ.

Sáng Chủ Nhật, có thêm nhiều phụ nữ và trẻ em Uzbek tiến tới cửa khẩu biên giới, nơi hàng ngàn người được các lực lượng biên phòng Uzbekistan cho phép vượt qua hôm thứ Bảy.

Một số xe ô tô chở thêm người bị thương đến biên giới.

Mọi người đều hoảng loạn. Họ lo sợ người Kyrgyz có vũ trang đang tiến về phía biên giới. Ai cũng đều hết sức cần được giúp đỡ - nhưng không rõ sự giúp đỡ này có đến sớm hay không.

Hiện tình trạng thiếu lương thực đang xảy ra ở Osh. Các chợ và cửa hàng vẫn đóng cửa.

Những người bị mắc kẹt trong nhà đang hết dần lương thực.

Căng thẳng

Nam Kyrgyzstan là quê hương của cộng đồng gồm gần một triệu người thiểu số Uzbek, và cho dù có căng thẳng, hai sắc dân vẫn chung sống hòa bình trong nhiều năm.

Tuy nhiên, kể từ khi có cuộc nổi dậy của người dân Kyrgyzstan trong tháng Tư, lật đổ cựu tổng thống Kurmanbek Bakiyev, tình hình an ninh đã xấu đi.

Bạo lực mới đây là thách thức lớn nhất mà chính phủ mới phải đối mặt cho đến nay.

Chính phủ đã kêu gọi Nga can thiệp, nhưng Moscow đã nhanh chóng bác bỏ yêu cầu.

Nếu không có sự trợ giúp quốc tế, người ta lo ngại chính quyền lâm thời ở Kyrgyzstan có thể phải vật lộn để kiểm soát xung đột hiện nay.