Những đường dây giết hổ lậu

Một báo cáo ghi nhận trong vòng mười năm qua các đường dây buôn lậu hổ đã khiến hơn 1000 con hổ sống hoang dã bị giết.

Traffic International, một tổ chức giám sát mua bán động vật hoang dã, ghi nhận rằng da, xương và móng vuốt hổ là các thứ thường bị thu giữ.

Họ cảnh báo rằng mặc dù có các nỗ lực bảo vệ loài hổ, hoạt động mua bán không giảm bớt.

Trong thế kỷ qua, số lượng hổ giảm từ khoảng 100 nghìn xuống còn chừng 3.500 con sống hoang dã.

Nghiên cứu này dùng số liệu từ 11 trong số 13 nước có loài cọp panthera tigris, ước tính có khoảng 1.069 đến 1.220 con bị giết để cung cấp cho nhu cầu trái phép về các bộ phận cơ thể cọp.

'Áp lực săn trộm'

Từ tháng Mười năm 1987, loài hổ được đưa vào danh sách các loài trong phụ đề 1, tức là có nguy cơ tuyệt chủng theo Công ước quốc tế về mua bán các loài động thực vật hoang dã, có nghĩa là tất cả mọi loại hình mua bán loài thú vật này hoặc bộ phận cơ thể của chúng bị cấm hoàn toàn.

Một số vụ bắt giữ cho thấy mức độ gây sốc của hệ thống mua bán trái phép.

Con số đưa ra dựa trên phân tích 481 vụ bắt giữ.

Hơn 275 vụ ghi nhận ở Ấn Độ, mà theo các tác giả báo cáo, liên quan đến trong khoảng từ 469 tới 533 con hổ.

Trung Quốc có 40 vụ, là số lượng vụ bắt giữ cao thứ hai, liên quan tới có đến 124 con, và Nepal là 39 vụ, tức là 113-130 con hổ, theo báo cáo.

Image caption Báo cáo dựa trên 481 vụ bắt giữ xác hổ

"Xét rằng một nửa loài cọp trên thế giới sống ở Ấn Độ, không có gì ngạc nhiên khi nước này có số lượng vụ bắt giữ cao nhất," đồng tác giả Pauline Verheij, quản lý chương trình phối hợp về hổ giữa Traffic và WWF.

"Khi số vụ bắt giữ cao thể hiện mức độ mua bán cao hay hiệu quả thực thi pháp luật, hay cả hai, thì con số đó làm nổi bật chuyện các con hổ của quốc gia đang đối mặt với áp lực kinh khủng về săn trộm." bà nói.

"Với con số hơn 100 con hổ hoang dã bị giết ghi nhận qua các vụ bắt giữ mỗi năm, người ta chỉ có thể ước tính con số thực sự của loài này đang bị săn trộm."

Ma túy, vũ khí, thú hoang dã

Các tác giả nói số liệu cho thấy mua bán tiếp tục "không suy yếu mặc dù có các nỗ lực đáng kể và liên tục nhằm ngăn chặn từ các nước tiêu thụ, tổ chức liên kết quốc gia và phi chính phủ".

Da là một trong số các bộ phận của hổ thường bị thu giữ nhất.

Bình luận trên kết quả khảo sát, lãnh đạo chương trình Tigers Alive của WWF Mike Baltzer nói: "Rõ ràng các biện pháp pháp lý cho đến nay hoặc không hiệu quả hoặc không đủ mạnh."

"Không chỉ là nguy cơ bị bắt tăng đáng kể, mà bắt giữ và thu giữ phải được tiếp nối bằng khởi tố và bản án phù hợp, thể hiện mức độ nghiêm trọng của tội ác với loài hổ," ông nói thêm.

Hồi tháng Ba năm 2010, trong cuộc họp cao cấp nhất của Cites, các quốc gia đồng ý tăng cường chia sẻ thông tin về các mạng lưới tội phạm có buôn lậu các bộ phận của loài nanh vuốt lớn này.

Phát biểu hồi 2009, lãnh đạo World Bank Robert Zoellick nói chợ đen toàn cầu về các sản phẩm hoang dã trị giá khoảng 10 tỷ USD mỗi năm, khiến động thực vật hoang dã là hàng lậu giá trị cao thứ ba sau ma túy và vũ khí.

Các nhà bảo tồn cũng chỉ vào các "trại nuôi hổ" của Trung Quốc như nguy cơ cho động vật hoang dã vì theo họ giúp duy trì thị trường để tiêu thụ các bộ phận của hổ hoang dã, thường giá trị cao hơn vì sản phẩm từ động vật hoang dã được coi là "mạnh" hơn.

Image caption Thú hoang dã là hàng lậu chỉ kém ma túy và vũ khí

Mặc dù Trung Quốc không chính thức cho phép bán các loại sản phẩm từ các trại đó, trên thực tế một vài cuộc điều tra cho thấy các bộ phận của hổ bị đem bán.

Báo cáo của Traffic nay kêu gọi tăng cường hiểu biết về hệ thống mua bán hổ và có thêm thực thi luật pháp chặt hơn ở các nước cần bảo tồn hổ.

"Nhưng chỉ riêng thực thi pháp luật nghiêm chỉnh thôi chưa đủ," giám đốc điều hành của Traffic Steven Broad cảnh báo.

"Để cứu loài cọp hoang dã cần có hành động phối hợp để giảm nhu cầu về các bộ phận cơ thể của cọp cùng được các quốc gia quan trọng tiến hành ở châu Á."

Kết luận của các tác giả báo cáo là các nỗ lực pháp lý cho đến nay "cho thấy thiếu ý muốn chính trị trong số những ai có trách nhiệm ở mức quốc gia và quốc tế".

Họ hi vọng báo cáo này sẽ tạo ra "đường cơ sở quan trọng để chuyển giao hiểu biết về hệ thống buôn lậu vững chắc này".

-----

Theo BBC Tiếng Việt, báo chí Việt Nam gần đây trích lời ông Scott Roberton – Giám đốc Hiệp hội bảo tồn động vật hoang dã, người đã từng làm công tác bảo tồn ở Việt Nam gần 10 năm về nguy cơ cho việc bảo tồn hổ ở nước này.

Theo ông, "Việt Nam sẽ phải vượt qua rất nhiều khó khăn để đảm bảo được sự sinh tồn cho hổ và các loài nguy cấp khác".

Vẫn theo truyền thông Việt Nam thì "Sở thú Hà Nội cũng bán trái phép hổ".

Tin liên quan