Một số chủ đề trước hội nghị Côn Minh

Nyan Win và Dương Khiết Trì ở Singapore 2008-hình tư liệu
Image caption Bộ trưởng Ngoại giao Dương Khiết Trì của Trung Quốc (phải), và Nyan Win của Miến Điện: các tuyến đường mới sẽ nối chặt hai nước với nhau

Trước cuộc họp đầu năm Trung Quốc - Asean tại Côn Minh, báo chí trong vùng nêu ra lo ngại về hàng rẻ Trung Quốc, mong đợi thảo luận về Trường Sa và nhắc cả di sản bom mìn từ cuộc chiến 1979.

Tại Thái Lan hiện có lo ngại rằng thuế nhập khẩu thấp và đầu tư ồ ạt vào các trung tâm buôn bán sẽ chỉ giúp quốc gia phía Bắc đổ thêm hàng rẻ vào thị trường Thái.

Trang Thailand Business News nêu ví dụ về khu China City Complex, trị giá 45 tỷ baht (1,47 tỷ USD), được xây bởi tập đoàn Ashima Yunnan Cultural Industry Group có trụ sở ở Vân Nam vừa khai trương.

Khu kinh doanh nằm ngay ngoại ô Bangkok sẽ là đầu mối cho doanh nghiệp Trung Quốc làm ăn tại Thái Lan, và tạo ra thêm 70 nghìn việc làm, theo các quan chức Thái.

Trong mạng lưới đó sẽ có cả khu thương xá Thai-China International Products City, rộng tới 2 triệu mét vuông ở Bang Na dự kiến sẽ mở cửa vào tháng 10/2012, để tăng lượng hàng Trung Quốc bán vào Thái Lan.

Điều này khiến giới làm ăn Thái Lan lo ngại về cạnh tranh.

Ông Manapol Poosomboon, Phó chủ tịch Liên đoàn Công nghiệp Thái được trích lời nói các doanh nghiệp Thái yếu hơn về đồng vốn sẽ bị thua.

Ông nói: "Tôi sợ rằng hàng Trung Quốc giá rẻ sẽ vào Thái Lan qua trung tâm Bang Na một cách hợp pháp, đồng thời các doanh nhân Trung Quốc cũng vào, khác với hiện nay là hàng Trung Quốc được nhập về bởi các doanh nghiệp Thái".

Trong khi đó, tin tức từ hội nghị Côn Minh bắt đầu ngày 24/1 tại thủ phủ tỉnh Vân Nam, Trung Quốc mời các quan chức cao cấp Asean, gồm cả Tổng thư ký Surin Pitsuwan "thị sát đoạn đường cao tốc nối Thái Lan với Vân Nam".

Trang China Daily ca ngợi chặng đường trên 1700 km nối Côn Minh và Bangkok là "đặt nền tảng cho quan hệ Trung Quốc với Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á".

Các tuyến đường cao tốc và mạng hỏa xa tương lai nối Thái Lan, Lào và Miến Điện với Trung Quốc cũng là chủ đề được giới quan sát bên ngoài quan tâm.

Báo The Economist cuối tuần qua ra ở Anh có chuyên mục về hệ thống hỏa xa hiện đại Trung Quốc đang thúc đẩy để kết nối Việt Nam, Lào, Campuchia và các nước khác trong vùng vào khu vực kinh tế Hoa Nam.

Mức thuế quan thấp theo hiệp ước tự do mậu dịch ký với Asean đã có hiệu lực khiến Trung Quốc có thêm cơ hội tăng cường thương mại với thị trường khu vực 580 triệu dân.

Trước hội nghị Côn Minh, sự kiện lớn nhất trong quan hệ Trung Quốc với Asean đầu năm 2011, quan chức Trung Quốc bày tỏ nhiều hy vọng thành công.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc, ông Hồng Lỗi được trích lời nói, "Trung Quốc nỗ lực cùng các nước Asean xúc tiến thực hiện chương trình Đối tác Chiến lược lên tầng cao mới".

Được biết sau ngày làm việc của các nhóm chuyên viên 24/1, Ngoại trưởng Trung Quốc, ông Dương Khiết Trì sẽ đón và họp cùng các vị đồng nhiệm Asean ngày 25/1 tại Côn Minh.

Nhiều chuyện chưa xong

Nhưng cũng có các tiếng nói muốn nêu chủ đề còn đầy tranh cãi như Biển Đông Nam Á.

Image caption Dù báo Philippines nói Trung Quốc sẽ bàn với Asean về Biển Đông nhưng chưa thấy truyền thông Trung Quốc nhắc đến chủ đề này

Báo Philippines nêu rằng "Trung Quốc và Asean sẽ cố gắng đạt thỏa thuận mang tính ràng buộc hơn nhằm duy trì hòa bình và ổn định quanh quần đảo Trường Sa đang tranh chấp".

Gần đây, Ngoại trưởng Marty Natalegawa của Indonesia cũng lên tiếng tại Lombok, rằng Asean cần xúc tiến tìm kiếm Quy tắc ứng xử để thoát khỏi tình trạng bế tắc tại Biển Đông.

Tuy nhiên, cho đến ngày 24/1, không thấy các cơ quan truyền thông chính thức của Trung Quốc nhắc gì đến chủ đề này.

Đại sứ Trung Quốc tại Philippines, ông Lưu Kiến Siêu chỉ được trích lời nói về nhu cầu tăng cường hợp tác nhiều mặt giữa Trung Quốc và Asean, từ "kinh tế, hạ tầng cơ sở, giao thông, liên lạc, an ninh, y tế và cấp cứu trước thiên tai".

Còn tại chính Côn Minh, báo địa phương nêu chủ đề bom mìn còn sót lại từ cuộc chiến Việt - Trung hiện vẫn gây thương vong cho người dân tỉnh Vân Nam.

Kể từ hồi cuộc chiến nổ ra năm 1979, theo một trang web tiếng Anh ở Côn Minh, chừng 6000 dân, đa số là người Hmong Trung Quốc gọi là "Miêu tộc", bị thương vì dẫm phải mìn cài ở vùng biên giới.

Bài viết kể nạn nhân được chính quyền địa phương trả trợ cấp không đáng kể, và cũng nhắc đường biên giới Trung - Việt ở Vân Nam chỉ có cột mốc chính thức từ tháng 12/2008, 29 năm sau "cuộc chiến cay đắng", và 18 năm sau khi bình thường hóa quan hệ.

Còn ở Việt Nam, tuy không liên qua đến hội nghị Côn Minh nhưng vẫn thuộc đề tài giao thương xuyên biên giới Việt - Trung, chính quyền cho đặt máy soi ở cửa khẩu vì lo ngại dịch bệnh từ Trung Quốc tràn sang.

Báo chí Việt Nam từ hôm 17/1 nói tại hai cửa khẩu Tân Thanh, Hữu Nghị và cả ga Đồng Đăng, thuộc tỉnh Lạng Sơn, giới chức y tế và biên phòng Việt Nam đã đặt máy soi thân nhiệt của khách từ Trung Quốc để kiểm tra sốt.

Ai có thân nhiệt vượt quá 38 độ sẽ bị bác sĩ "thanh lọc", bị buộc phải dừng lại để đeo khẩu trang và bị giữ lại , để đưa về bệnh viện để kiểm tra, điều trị cách ly.

Việc kiểm dịch tại chỗ diễn ra trong lúc có lo ngại là đợt rét ở miền Nam Trung Quốc nhân dịp Tết gây dịch bệnh gia tăng và khách qua cửa khẩu từ phía Trung Quốc gồm cả người Việt Nam đi làm ăn, du học trở về.

Tin liên quan