Libya không chấp nhận quân nước ngoài

Người dân Libya
Image caption Dân chúng vẫn tiếp tục ăn mừng ở thủ đô Tripoli

Các nhà lãnh đạo lâm thời ở Libya đã từ chối sự có mặt của bất kỳ lực lượng quân đội quốc tế nào, đặc phái viên Liên Hiệp Quốc ở Libya nói.

Ông Ian Martin cho biết LHQ đã xem xét đến việc triển khai các quan sát viên quân sự.

Lãnh đạo Hội đồng Chuyển giao Quốc gia (NTC) Mustafa Abdul Jalil nói ông đã thảo luận với các quan chức Nato và rằng NTC đã quyết định không cần đến quân đội nước ngoài ở Libya để duy trì an ninh cho nước này.

Tuy nhiên ông Jalil cảnh báo rằng câu chuyện của Đại tá Gaddafi vẫn “chưa đến hồi kết” .

"Sự nguy hiểm đang vẫn còn đó đe dọa đến phe nổi dậy và người dân Libya. Gaddafi có người ủng hộ và những người cùng phe cánh từ bên trong và bên ngoài Libya."

Phó đại diện Libya ở LHQ, Ibrahim Dabbashi, nói với BBC rằng tình hình ở Libya rất đặc biệt.

"Họ [LHQ] đưa ra khả năng trên cơ sở triển khai những người bảo vệ hoà bình nhưng thực tế khủng hoảng ở Libya là một trường hợp đặc biêt”.

"Đây không phải là một cuộc nội chiến cũng không phải xung đột giữa hai đảng phái; đây là những con người đang bảo vệ chính bản thân họ khỏi chế độ độc tài.”

Tuy nhiên, đặc phái viên Ian Martin cho biết LHQ trông đợi sẽ nhận yêu cầu trợ giúp thiết lập một lực lượng cảnh sát.

"Rõ ràng là người dân Libya muốn tránh bất cứ sự triển khai nào của quân đội LHQ hay nước ngoài.”

Ông Martin cho biết thêm một trong những thử thách lớn nhất đối với LHQ là việc có thể giúp Libya chuẩn bị cho các cuộc bầu cử dân chủ.

"Hãy nhớ rằng (người dân Libya) không có ý niệm nào về bầu cử, không có bộ máy bầu cử, không có ủy ban bầu cử, không có chính trị đa đảng, không có xã hội dân sự và truyền thông độc lập chỉ mới manh nha phát triển trong thời gian gần đây.”

"Điều đó là một thách thức về mặt tổ chức, và rõ ràng là NTC mong muốn LHQ đóng vai trò lớn trong quá trình này.”

Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon nói rằng nhu cầu nhân đạo đang gia tăng ở Libya đòi hỏi hành động khẩn trương và kêu gọi Hội đồng Bảo an phải “phản ứng” với các yêu cầu từ phía lãnh đạo lâm thời về ngân sách.

"Ước tính khoảng 60% dân số ở Tripoli không có nước và ở trong điều kiện thiếu vệ sinh,” ông nói. Văn phòng nhân đạo của Liên hiệp châu Âu cho biết các lực lượng trung thành với Gaddafi thừa nhận đã cắt các nguồn cung ứng này.

Tối hậu thư

Trong khi đó lãnh đạo lâm thời Libya ra tối hậu thư cho lực lượng ủng hộ Gaddafi phải đầu hàng vào thứ Bảy 3/9 hoặc đối mặt với sự tấn công của quân đội.

Mustafa Abdul Jalil nói tối hậu thư được áp dụng cho những người trung thành với Đại tá Muammar Gaddafi ở thành phố quê nhà của ông và một số thị trấn khác.

Tuyên bố này được đưa ra sau khi vợ và ba người con của Đại tá Gaddafi chạy sang nước láng giềng Algeria.

Algeria đã bảo vệ hành động này mà NTC gọi đây là một “hành động gây hấn”

Phát biểu tại cuộc họp báo ở Benghazi, ông Jalil nói rằng nếu không có “dấu hiệu hòa bình” là những người trung thành với Gaddafi sẽ đầu hàng vào hôm thứ Bảy này thì “chúng tôi quyết định sẽ dùng các biện pháp bằng quân sự”.

Ông nói:"Chúng tôi không muốn làm điều này nhưng chúng tôi không thể đợi lâu hơn.”

Người đứng đầu quân đội của NTC, Đại tá Ahmed Omar Bani, nói: " Hiện giờ, chúng tôi không nhận thấy dấu hiệu gì về hòa bình là đầu hàng cả.”

Bộ trưởng Bộ ngoại giao Anh William Hague hoan nghênh thời hạn trên, ông nói: “Tôi nghĩ đây là việc làm đúng đắn, việc thông báo với lực lượng trung thành trong chế độ tàn dư của Gaddafi rằng: đây là cơ hội cho họ buông vũ khí đầu hàng, và để họ cân nhắc tình thế."

Ông Hague cũng nói Liên Hiệp Quốc đồng ý yêu cầu giải phóng 1,86 tỉ đôla bằng tiền dinar của Libya được cất giữ ở Anh. Ông nói số tiền này có thể “giúp giải quyết những nhu cầu cần thiết về nhân đạo”.

Nhiều thông tin cho rằng Đại tá Gaddafi có thể đang ở Sabha, Sirte hay Bani Walid nhưng tung tích của ông ở đâu vẫn không ai hay biết.

Trong khi đó, tư lệnh quân sự của NTC, Đại tá Hisham Buhagiar, nói với hãng Reuters rằng cho đến giờ có khoảng 50.000 người bị giết kể từ khi cuộc nổi dậy bắt đầu sáu tháng trước.

Cam kết của Nato

Bản quyền hình ảnh Getty
Image caption NTC ra tối hậu thư cho lực lượng trung thành Gaddafi đầu hàng vào thứ Bảy 3/9

Lực lượng nổi dậy đã nỗ lực tiến đến Sirte tuần trước nhưng họ bị đội quân trung thành với Gaddafi đẩy lùi.

Phóng viên BBC Jon Leyne ở Benghazi nói quân nổi dậy đang chủ yếu tiến hành đàm phán với các lãnh đạo bộ tộc ở Sirte và cả hai khu vực thành trì còn sót lại của Gaddafi là Bani Walid và Sabha vốn nằm sâu trong sa mạc.

Trong khi đã có được một số thành công với các lãnh đạo bộ tộc, đã có một số tín hiệu đáp lại từ những người còn trung thành với chế độ, và có lo sợ cho rằng cuộc tấn công quân sự ở Sirte sẽ là một trận chiến phải mất nhiều máu và thời gian, theo phóng viên BBC.

Trong buổi họp báo hôm thứ Ba 30/8, phát ngôn viên Nato, Đại tá Roland Lavoie, cho biết đã có “đối thoại ở một số làng mạc’ vốn được giải phóng chỉ bằng “một số ít các hành động quân sự” và ông hy vọng điều tương tự cũng được áp dụng với Sirte.

Đại tá Lavoie cho biết chế độ của Đại tá Gaddafi đã “nhanh chóng mất kiểm soát trên nhiều mặt trận” và rằng khu vực Tripoli đã “được giải phóng”.

Tuy nhiên, ông cũng nói Đại tá Gaddafi đang “biểu lộ khả năng tiến hành chỉ huy và kiểm soát ở mức độ nào đó”; và rằng Nato vẫn “liên quan nhiều” đến các hoạt động quân sự.

"Chúng tôi duy trì đầy đủ các cam kết nhiệm vụ của mình nhằm áp lực với tàn dư của chế độ Gaddafi cho đến khi chúng tôi có thể tự tin nói rằng dân chúng Libya không còn bị nguy hiểm đe dọa nữa,” ông nói.

Tin liên quan