Con đường đối thoại 'mở ra với Bắc Hàn'

Bản quyền hình ảnh kim jong il
Image caption Cố lãnh tụ Kim Jong-il từng lo ngại kinh tế sụp đổ

Con đường đối thoại về hạt nhân với Bắc Hàn đã "mở ra", theo các quan chức Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc sau một cuộc hội đàm ở Washington.

Cùng lúc, một cuốn sách mới ra ở Nhật nói cố lãnh tụ Kim Jong-il cũng lo sợ chế độ Bắc Hàn bị sụp đổ và Kim Jong-un chỉ là 'bù nhìn' trong tay giới tướng lĩnh.

Ba nước trong nhóm sáu quốc gia tham gia các vòng hội đàm với Bình Nhưỡng vốn bị bế tắc từ gần ba năm qua nay ra thông điệp với Bắc Hàn sau khi quốc gia này có tân lãnh tụ trẻ tuổi Kim Jong-un.

Sau khi lãnh tụ Kim Jong-il qua đời hôm 17/12 năm qua, con trai ông, Đại tướng Kim Jong-un được đưa lên nắm quyền khi chưa đầy 30 tuổi.

Ông Kim Jong-un ít có kinh nghiệm chính trị nhưng báo chí Bắc Hàn đang làm mọi cách để mô tả ông là người sẵn sàng đảm nhiệm vai trò mới.

Theo thỏa thuận năm 2005, Bình Nhưỡng phải bỏ tham vọng về nguyên tử để đổi lấy viện trợ.

Nhưng từ tháng 4/2009, hội đàm sáu bên, gồm Trung Quốc, Nga, Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ và Bắc Triều Tiên, đã bế tắc trước vấn đề phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên.

Bắc Hàn và Hoa Kỳ cáo buộc lẫn nhau về chuyện không tuân thủ các thỏa thuận.

Kể từ đó, căng thẳng gia tăng với vụ một tàu chiến của Hàn Quốc bị bắn chìm vào tháng 3/2010.

Seoul cho rằng miền Bắc gây ra vụ việc nhưng Bình Nhưỡng bác bỏ chuyện này.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Hoa Kỳ, qua lời ông Kurt Campbell, muốn Bắc Hàn quay lại đàm phán

Sau đó, Bắc Hàn đã nã pháo vào hòn đảo Diên Bình của miền Nam.

Trong cả hai vụ việc, có 50 người gồm cả quân nhân Hàn Quốc bị giết.

Sau hội đàm vừa qua tại Washington, nhà ngoại giao cao cấp nhất lo về châu Á của Hoa Kỳ, ông Kurt Campbell đã gặp đặc sứ chuyên về các vấn đề nguyên tử của Hàn Quốc, Lim Sung-nam và đại diện của Nhật Bản tại đàm phán sáu bên, Shinsuke Sugiyama.

Ba người nói các quốc gia họ đại diện đều cam kết đạt một thoả thuận giải trừ hạt nhân cho bán đảo Triều Tiên.

Hiện chưa rõ Bắc Hàn phản ứng ra sao trước lời mời chào của ba quốc gia mà chế độ cộng sản Đông Bắc Á cho là thù địch.

Cũng chưa thấy Trung Quốc lên tiếng về động thái ngoại giao mới nhất của ba trong số sáu nước tham gia đàm phán.

Lo sợ sụp đổ

Cùng thời gian, một cuốn sách mới ra của tác giả Nhật cho rằng ông Kim Jong-nam (Kim Chính Nam) người anh cùng cha khác mẹ với tân lãnh tụ Kim Jong-un (Kim Chính Ân) nói em ông "chỉ là "bù nhìn" trong tay nhóm tướng lĩnh.

Các bức hình từ đám tang của ông Kim Jong-il (Kim Chính Nhật) ở Bình Nhưỡng cho thấy quanh xe tang có bảy nhân vật cao cấp của hệ thống Đảng, Quân đội và tuyên giáo Bắc Triều Tiên.

Một số báo chí quốc tế gọi họ là 'Thất nhân bang' (Bè lũ bảy tên) điều khiển chế độ cộng sản độc đoán này.

Sách của nhà báo Yoji Gomi, ở Tokyo, được bán hôm 18/1/2012 và nêu ra các điều gây nhiều bàn cãi ở Phương Tây về gia đình ông Kim.

Tác giả nói đã phỏng vấn ông Kim Jong-nam nhiều lần và cho rằng ông này bị hắt hủi.

Vào năm 2001, theo tác giả Gomi, ông Kim Jong-nam vẫn có cơ hội được cha là Kim Jong-il cho lên kế nhiệm.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Sách mới nói ông Kim Jong-un bị các tướng lĩnh và lãnh đạo Đảng già cả bao quanh

Nhưng cuộc đấu đá quyền lực nội bộ đã đẩy ông ra ngoài.

Theo lời kể, ông Kim Jong-nam nói cha ông lãnh tụ Kim Jong-il từng lo ngại khó khăn nội bộ sẽ dẫn tới chỗ kinh tế Bắc Hàn sụp đổ.

Các đánh giá của ông Kim Jong-nam được trích dẫn trong sách cũng cho rằng nếu không cải cách và tự do hóa, "kinh tế Bắc Triều Tiên sẽ sụp đổ".

Ngược lại, cải cách và mở cửa cũng sẽ đem lại mối nguy hiểm cho chế độ, theo lời ông Kim Jong-nam nói với nhà báo của tờ Tokyo Shimbun.

Ông Gomi nói ông gặp và phỏng vấn ông Kim Jong-nam một lần vào năm 2004 tại Bắc Kinh và hai lần vào năm ngoái.

Tổng cộng, ông nói ông đã phỏng vấn Kim Jong-nam bảy tiếng liền và đã trao đổi 150 điện thư (email) với con trai nhà lãnh tụ vừa quá cố của Bắc Hàn.

Tin liên quan