Anh và Argentina căng thẳng vì biển đảo

Bản quyền hình ảnh william
Image caption Hoàng tử William (thứ hai từ phải sang) được điều tới Falklands

Phủ Thủ tướng Anh bác bỏ lời của lãnh đạo Argentina rằng Anh Quốc “quân sự hóa Nam Đại Tây Dương” nhân dịp kỷ niệm cuộc chiến Falkland mà Argentina gọi là Malvinas.

Trước đó, Tổng thống Argentina, bà Cristina Fernandez de Kirchner tuyên bố nước bà có ý định khiếu nại lên Liên Hiệp Quốc về sự hiện diện quân sự của Anh.

Tháng trước, quân lực Anh Quốc cho hay họ sẽ cử một khu trục hạm sang vùng đảo mà cuộc tranh chấp đã có từ lâu nay.

Hôm nay 8/2, một nữ phát ngôn viên của Phủ Thủ tướng Anh nói:

“Chúng tôi không hề quân sự hóa vùng Nam Đại Tây Dương vì vị thế quân sự của chúng tôi không thay đổi.”

Bà cũng cho hay vì “người dân Falklands chọn trở thành người Anh, và đã có một ủy ban của Liên Hiệp Quốc để xem xét các vấn đề liên quan”.

Căng thẳng gia tăng

Trong những tuần qua, căng thẳng giữa Anh Quốc và Argentina lên cao đúng vào dịp 30 năm kỷ niệm cuộc chiến giữa hai nước.

Theo phóng viên BBC, Vladimir Hernandez từ Buenos Aires hôm đầu tháng “căng thẳng về vùng đảo Falkland lên cao trước dịp 30 năm ngày Argentina xâm lăng năm 1982”.

Chủ quyền về vùng đảo do Anh giữ từ 1833 mà người Argentina gọi là Las Malvinas, vẫn là đề tài tế nhị ở Buenos Aires.

Hồi tháng 12/2011, khối Mercosur gồm các nền kinh tế Nam Mỹ, quyết định cấm không cho các tàu thuyền mang cờ đảo Falkland cập bến.

Tháng 1 năm 2012, Anh Quốc tuyên bố sẽ cử khu trục hạm thuộc loại tối tân nhất, tàu HMS Dauntless đến vùng biển phía Nam của Đại Tây Dương, ngoài khơi Falklands.

London cho đây chỉ là hoạt động định kỳ nhưng báo chí Argentina thì lại đánh giá khác.

Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Người Argentina đốt cờ Anh Quốc để phản đối chuyện Falklands/Malvinas

Hoàng tử William, cháu trai trưởng của Nữ Hoàng đang trị vì Elizabeth II cũng được cử sang phục vụ trong lực lượng cứu hộ ở vai trò phi công cho trực thăng.

Hôm 7/2, Tổng thống Fernandez nói bà đang xem xét việc khiếu nại chính thức lên cả Hội đồng Bảo an và Đại hội đồng LHQ về quyết định của Anh.

Theo bà, việc điều tàu chiến của London sang vùng biển này “là hành động quân sự hóa đe dọa nghiêm trọng an ninh quốc tế”.

"Chúng ta không thể nào diễn giải bằng cách nào khác chuyện cử một khu trục hạm siêu hiện đại và cùng cả người kế vị ngôi báu, người mà chúng ta muốn gặp trong bộ quần áo dân sự.”

Phóng viên Fergal Keane của BBC có mặt trong vùng Nam Mỹ nói sáng kiến của nữ tổng thống Argentina là một phần của nỗ lực nước này muốn quốc tế hóa chủ đề Falklands.

Di sản một thời

Năm 1833, Anh Quốc tuyên bố chủ quyền trên vùng đảo nhưng Argentina luôn phản đối.

Tháng 3/1982, chế độ độc tài quân sự Argentina cho quân đổ bộ vào đảo Georgia Nam, cắm cờ Argentinian tại đây.

Kế hoạch Rosario của phía Argentina triển khai quân ra toàn bộ các hòn đảo vào mùa hè 1982.

Vào tháng 4, hàng nghìn quân Argentina đổ bộ lên đảo và đơn vị Anh đồn trú ở đây chống cự nhưng sau được lệnh đầu hàng.

Bản quyền hình ảnh sheffield
Image caption Chiến hạm Sheffield của Anh bị trúng đạn trong cuộc chiến Falklands

Ngày 3 tháng 4, Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc ra nghị quyết 502 kêu gọi hai bên rút quân và đàm phán hòa bình.

Argentina không tuân thủ nghị quyết và Anh Quốc dưới thời thủ tướng Margaret Thatcher đã quyết định cử Không quân Hoàng gia cùng Hải quân vào cuộc.

Nhiều tàu chiến và phi cơ Argentina bị bắn chìm hoặc tiêu diệt.

Chiến hạm Sheffield của Anh bị trúng đạn và bốc cháy trong trận chiến này.

Đến giữa tháng 6, đơn vị Argentina ở cảng Stanley bị đánh bại và 9800 quân của họ đầu hàng Anh Quốc.

Ngày 20/6/1982, giao tranh chấm dứt và sau 72 ngày kể từ khi bị mất quyền kiểm soát, Anh Quốc đã chiếm lại Falklands.

Anh cũng áp dụng vùng Bảo vệ Falklands rộng 150 dặm xung quanh đảo.

Tin liên quan