Hugo Chavez: Khủng hoảng hay tiếp nối?

Cập nhật: 16:02 GMT - thứ năm, 10 tháng 1, 2013
Một phụ nữ đẩy con đi qua áp phích vẽ TT Chavez của Venezuela

Người của công chúng: Hình ảnh ông Hugo Chavez tại thủ đô Caracas của Venezuela

Đối với những người ủng hộ Tổng thống Hugo Chavez, ngày 10 tháng Giêng đáng lẽ được xem là ngày hội, đánh dấu 14 năm ông cầm quyền tại Venezuela với hứa hẹn còn thêm nhiều năm nữa. Nhưng vị khách danh dự đã không có mặt.

Đầu tuần này, chính phủ Venezuela khẳng định điều nhiều người đã nghi ngại từ lâu: Tổng thống Chavez quá ốm không thể tuyên thệ nhậm chức.

Ông vẫn đang ở Cuba, đang phục hồi sau đại phẫu thuật ung thư và từ một tháng nay đã không xuất hiện trước công chúng.

Thế nhưng ở khu San Agustin vốn là một nơi ủng hộ ông Chavez tại Caracas, các lãnh tụ cộng đồng cho biết công việc vẫn diễn ra như thường.

"Ông Chavez luôn được phép có thời gian để phục hồi sức khỏe thể theo Hiến pháp Bolivia," người dẫn chương trình phát thanh Eduardo "Mao" Lopez nói trên đài cộng đồng do chính phủ tài trợ, đài Alameda.

Tòa tối cao tuyên bố quyết định rằng ông Chavez có thể tiếp tục phục sức tại Havana vô thời hạn và sẽ tuyên thệ vào một ngày khác.

Ông Lopez và khách mời cho chương trình phát thanh của ông đã thúc giục các bạn láng giềng hãy cùng tham gia xuống đường cùng với họ để ủng hộ cho vị lãnh tụ theo đường lối xã hội chủ nghĩa.

"Tất cả chúng ta đều ủng hộ ông Chavez," ông hùng hồn nói với thính giả.

"Chúng ta sẽ cho thế giới biết ông đang có mặt. Về mặt thể xác ông có thể không ở đây nhưng về mặt tinh thần, ông ở trong tâm trí những người công nhân, giáo viên và trẻ em đang tuần hành. Hàng chục ngàn người chúng ta sẽ nói: Chúng tôi ủng hộ ông Chavez."

Ngưỡng mộ

Một trong những người quan tâm tới lời kêu gọi của họ là Leni Beatriz. Ngôi nhà của bà tại San Agustin dán một tấm áp phích lớn hình Tổng thống Chavez trên bức tường chính của căn nhà.

Ông Hugo Chavez là tất cả đối với bà, bà nói.

"Ông là người cha mà tôi đã không có được," bà nói. "Ông thậm chí giống như người chồng. Chẳng ai cho chúng tôi một căn nhà nhưng ông Chavez đã làm điều đó."

"Chính phủ muốn bỏ qua Hiến pháp để giải quyết uuộc xung đột lớn trong nước hiện nay."

Julio Borges, Đảng Công lý Trên Hết

Chính sự ngưỡng mộ đối với ông Hugo Chavez tới mức đó đã chia rẽ những người Venezuela.

Việc ông Chavez vắng mặt kéo dài và chi tiết chính xác về sức khỏe của ông rất rời rạc, phe đối lập muốn ông tuyên bố "tạm thời vắng mặt" không nắm quyền.

Các nhà lãnh đạo đối lập cho biết chính phủ đang trải qua giai đoạn khó khăn về Hiến pháp.

"Hiến pháp nói người đứng đầu Quốc hội phải là Tổng thống đương nhiệm cho tới khi chúng ta có một giải pháp," nhà làm luật Julio Borges của Đảng Công lý Trên Hết nói.

"Nguyên tắc đó là trong Hiến pháp này và trong Hiến pháp trước đó của Venezuela. Nhưng chính phủ muốn bỏ qua Hiến pháp để giải quyết xung đột lớn trong nước hiện nay."

Điều này có ý nhắc tới tình trạng có cáo giác chia rẽ giữa hai nhân vật chủ chốt: chủ tịch Quốc hội, ông Diosdado Cabello và Phó Tổng thống Nicolas Maduro, người được ông Chavez chỉ định là người sẽ thay thế ông trước khi ông rời Venezuela đi Cuba.

Hai ông này bác bỏ gợi ý rằng có rạn nứt với Đảng Xã hội Thống nhất Venezuela (PSUV) và nói rằng những tuyên bố như vậy được phe đối lập tung ra trong một nỗ lực tuyệt vọng tìm cách nắm quyền lực.

Khủng hoảng hay Yên ổn?

Theo phân tích gia chính trị Luis Vicente Leon, hiện đang có vấn đề nghiêm trọng về Hiến pháp.

Ông Nicolas Maduro (trái) và ông Diosdao Cabello

Ông Nicolas Maduro (trái) và ông Diosdao Cabello quả quyết họ vẫn rất đoàn kết

Một thực tế là sự vắng mặt tạm thời của Tổng thống nước Cộng hòa, ông Leon lập luận, và đáng lẽ ông Diosdado Cabello trên cương vị là người đứng đầu Quốc hội phải lãnh nhận vị trí của ông Chavez cho tới khi ông có thể trở lại.

"Thành thật mà nói Hiến pháp tại Venezuela rất rõ ràng. Nếu ông Chavez không có mặt tại đây vào ngày 10 tháng Giêng, ông có thể bị thay thế."
Không có thách thức chính đáng nào trước tính hợp hiến của ông Chavez, ông Leon lập luận, vì ông Chavez đã thắng cử với chênh lệch 11 điểm trong cuộc tuyển cử mới đây.

Tuy nhiên nó không phải là trường hợp sẽ kéo dài vô thời hạn, ông nói.

"Ông được người dân bầu chọn và ông sẽ vẫn là Tổng thống được bầu chọn. Nhưng ông không nắm quyền vì giai đoạn cuối của ông đã kết thúc và giai đoạn mới đang bắt đầu không có ông. Ông không ở đây để điều hành chính phủ Venezuela và ông đã không đi tới Quốc hội hay tới Tòa tối cao."

Một số quan sát viên nói đây là một cuộc khủng hoảng toàn diện về Hiến pháp mà Venezuela đang phải đối mặt, những người khác thậm chí còn nhắc tới nó như một khoảng trống quyền lực. trong khi những người ủng hộ ông Chavez thì nói rằng chẳng có thay đổi quan trọng nào hết.

Cách nào đi chăng nữa thì hầu hết các quan sát viên đồng ý rằng đây là thời điểm chưa từng cố tại Venezuela. Chưa bao giờ có chuyện một Tổng thống lại không thực hiện lễ nhậm chức của mình tại nước này.

Và chính điều đó đang tạo ra tình trạng bất ổn ở cả hai phía đang có chia rẽ trong chính trường Venezuela.

Thêm về tin này

Chủ đề liên quan

BBC © 2014 BBC không chịu trách nhiệm về nội dung các trang bên ngoài.

Trang này hiển thị tốt nhất với phần mềm lướt mạng có mở CSS. Nếu không có chức năng này, hoặc phần mềm cũ, bạn vẫn đọc được nội dung trên trang này nhưng không tận dụng được hết các chức năng. Nếu có thể hãy nghĩ đến chuyện nâng cấp phần mềm hoặc mở CSS lên.