Vì sao ngày càng nhiều nữ phạm nhân ở TQ?

Bản quyền hình ảnh BBC World Service
Image caption Trung Quốc là một trong những nước có tỉ lệ nữ phạm nhân tăng nhanh nhất trên thế giới

Mái tóc dài đã bạc phủ xuống lưng, Đinh Vũ Tâm khóc nức nở trong phiên tòa ở Trung Quốc tháng 12 năm ngoái.

Sau một ngày xử, bà phải chịu mức án 20 năm tù do hối lộ các quan chức chính phủ.

Với trình độ học vấn chỉ ở mức tiểu học, Đinh Vũ Tâm xây dựng cả đế chế xoay quanh các mối làm ăn đầy lợi nhuận từ than và đường sắt. Rất nhiều thỏa thuận được tiến hành nhờ bôi trơn, mang lại cho bà Đinh hơn 325 triệu USD.

Bà là ví dụ rất điển hình cho thấy một kiểu phạm nhân mới ở Trung Quốc: phụ nữ đằng sau song sắt vì phạm những tội phi bạo lực.

Tăng nhanh

Bản quyền hình ảnh BBC World Service
Image caption Đinh Vũ Tâm trong phiên xử

Nhìn chung, số phụ nữ bị giam giữ ở Trung Quốc đang tăng mạnh, tới 46% trong thập niên qua. Con số này đối nghịch với tỉ lệ tăng 10% so với phạm nhân nam, theo Dui Hua (Đối Thoại), tổ chức vận động quyền cho tù nhân đặt tại Mỹ.

Nữ phạm nhân hiện chỉ chiếm 6.3% trong các nhà tù ở Trung Quốc. Nếu xu hướng này còn tiếp diễn, chỉ trong năm năm tới, Trung Quốc sẽ bỏ tù nhiều phụ nữ hơn cả Hoa Kỳ, quốc gia có số phạm nhân lớn nhất thế giới.

Số liệu về nhà tù ở Trung Quốc có thể dễ gây hiểu nhầm do không bao gồm hàng trăm ngàn phụ nữ bị tạm giữ ở Trung Quốc, trong các trại giam vị thành niên, trại cai nghiện ma túy bắt buộc và trại cải tạo.

Dù vậy đi nữa, vì sao số phụ nữ bị tống giam lại tăng nhanh đến vậy?

“Một nguyên do chính là Trung Quốc đang trải qua giai đoạn chuyển đổi. Trong hai năm qua, chúng ta thấy số phạm tội phi bạo lực có phụ nữ tham gia, như vận chuyển ma túy và lừa đảo viễn thông,” theo tiến sỹ Trịnh Lôi, phó giám đốc Trung tâm Thủ tục và cải cách hình sự của đại học Nhân Dân.

Bản quyền hình ảnh BBC World Service
Image caption Cáctraij giam của Trung Quốc cũng có nhiều chương trình giáo dục cho phạm nhân

Chiến dịch chống tham nhũng cũng gây ảnh hưởng tới dân số trong các nhà tù. Nhiều phụ nữ bị tội nhận hối lộ do số nữ quan chức làm việc trong chính phủ cũng ngày càng tăng.

Theo tiến sỹ Trịnh, tội ác bạo lực không phải là nguyên nhân dẫn tới xu hướng tăng số phụ nữ bị vào tù.

“Trong quá khứ, rất nhiều phụ nữ trong tù là nạn nhân của bạo lực gia đình và phạm các tội liên quan,” tiến sỹ Trịnh nói. “Nhưng con số này đã bình ổn.”

Cuộc sống trong tù

Bản quyền hình ảnh BBC World Service
Image caption Mẹ và con bị chia cắt là một trong những vấn đề lớn

Nhà tù ở Trung Quốc có những chính sách với phạm nhân mà ở phương Tây không có, theo tiến sỹ Trịnh. Những người gác tù không được cùm chân những phụ nữ đang sinh con, hay giam giữ trẻ em cùng với mẹ đang chịu án.

Thế nhưng, các nhà tù Trung Quốc cũng đầy vấn đề.

Số trại giam dành cho nữ giới rất ít. Trung bình, ở mỗi tỉnh Trung Quốc chỉ có 1 nhà giam cho nữ phạm nhân.

“Người thân muốn đi thăm trại rất khó khăn, nhiều khi gia đình phải đi rất xa mới tới được trại giam,” tiến sỹ Trịnh giải thích.

Bản quyền hình ảnh BBC World Service

Liên lạc hạn chế với gia đình là vấn đề chính, theo một khảo sát thực hiện tại một trại giam do tiến sỹ Trịnh Lôi thực hiện năm 2013.

Toàn bộ phạm nhân vẫn thường yêu cầu có thêm được gặp gia đình, nhưng vấn đề này là lo ngại lớn so với phụ nữ, thường là đối tượng chăm sóc trẻ em chính.

Rất nhiều phụ nữ phía sau song sắt cũng là mẹ, các nhà nghiên cứu về trại giam chỉ ra. Nếu đây là sự thực, chính quyền Trung Quốc cần xem xét lại do ngày càng có nhiều phụ nữ bị coi là tội phạm.

Tin liên quan