Syria chuẩn bị 'ngừng bắn'

Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Thỏa thuận ngừng bắn đã bị trễ hạn

Hoa Kỳ và Nga vừa công bố kế hoạch đình chiến 'chấm dứt thù địch' ở Syria sẽ bắt đầu vào nửa đêm 27/2.

Thông cáo họ đưa ra cho biết cuộc ngừng bắn không bao gồm tổ chức Nhà nước Hồi giáo IS và Mặt trận Nusra có liên quan đến al-Qaeda.

Ngày 12/2, lãnh đạo các nước đồng ý một cuộc ngừng bắt sẽ bắt đầu trong vòng một tuần, nhưng thời hạn đã qua và vẫn có nhiều hoài nghi về kế hoạch này.

Hôm Chủ Nhật 21/2, 140 người thiệt mạng sau các cuộc đánh bom ở thành phố Homs và Damacus khi bạo lực vẫn xảy ra.

Hơn 250.000 người Syria đã chết từ khi xung đột bắt đầu xảy ra từ tháng 3/2011 ở quốc gia này.

Khoảng 11 triệu người khác buộc phải rời bỏ nhà cửa, khoảng bốn triệu người trong số này đã tỵ nạn ra nước ngoài – sẵn sàng vượt biển theo hành trình nguy hiểm đến châu Âu.

Trong một diễn biến khác, chính phủ Syria vừa kêu gọi bầu cử quốc hội vào ngày 13/4. Cuộc bầu cử gần nhất diễn ra vào năm 2012, và bầu cử được tổ chức bốn năm một lần.

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Hoa Kỳ và Nga đồng ý sẽ ngừng bắn tạm thời

Tổng thống Assad ‘sẵn sàng’

Nhà Trắng cho biết Tổng thống Obama đã điện đàm với ông Vladimir Putin về đề nghị của ông Putin thảo luận thêm về nỗ lực đình chiến.

Sau cuộc điện đàm, thông cáo chung Nga - Hoa Kỳ được công bố.

Thông cáo cho biết đình chiến áp dụng cho “các bên có liên quan đến xung đột tại Syria đã đưa ra cam kết và chấp nhận các quy định”.

Thông cáo loại trừ tổ chức Nhà nước Hồi giáo IS và Mặt trận Nusra và “các tổ chức khủng bố bị Liên Hiệp Quốc nêu tên”. Hoạt động không kích của Syria, Nga và liên minh do Mỹ dẫn đầu nhắm vào các tổ chức này vẫn sẽ tiếp tục.

Thông cáo cho biết các nhóm vũ trang đối lập có tham gia vào thỏa thuận sẽ xác nhận sự tham gia của họ trước trưa ngày 26/2.

Máy bay Nga và Syria sẽ tạm dừng tấn công các nhóm vũ trang đối lập.

Nga và Hoa Kỳ sẽ cùng nhau “phân định lại các khu vực nơi có các nhóm bày tỏ cam kết và tuân thủ tình trạng chấm dứt thù địch”.

Thỏa thuận cũng sẽ thiết lập đường dây nóng liên lạc và điện đàm cho một nhóm giám sát việc vi phạm ngừng bắn.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Nhiều người nghi ngờ khả năng đình chiến theo thỏa thuận

Nhóm đối lập chính tại Syria, Ủy ban Đàm phán Cấp cao, cho biết họ chấp nhận ngừng bắn tạm thời, nhưng cam kết của họ đi kèm với điều kiện gỡ bỏ vòng vây, ngưng tấn công vào dân thường, và đưa cứu trợ đến.

Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry hoan nghênh thỏa thuận này, và cho biết: “Nếu thỏa thuận được áp dụng và tôn trọng, việc ngừng bắn không chỉ dẫn tới việc giảm tình trạng bạo lực, mà sẽ tiếp tục mở rộng hoạt động đưa hàng cứu trợ nhân đạo thiết yếu đến các khu vực chiếm đóng.”

Nga và Hoa Kỳ chống lưng các phe đối lập nhau trong cuộc chiến Syria. Moscow là đồng minh mạnh nhất của tổng thống Syria Basha al-Assad.

Hôm thứ Bảy, Tổng thống Assad nói ông sẵn sàng ngừng bắn, nếu những nhóm mà ông gọi là “khủng bố” không tận dụng tình hình lắng xuống của cuộc chiến. Trước đó, ông Assad nghi ngờ khả năng thành công của thỏa thuận đình chiến này.

Quân chính Phủ do không quân Nga hỗ trợ, đã chiếm ưu thế trước phiến quân ở khu vực quanh thành phố Aleppo ở miền Bắc.

Các chuyên gia nói người ta cực kỳ nghi ngờ về khả năng đình chiến hiệu quả, và đưa ra dẫn chứng về việc trễ thời hạn và các giao tranh vẫn đang diễn ra.

Không kích vẫn tiếp tục. Người ta vẫn chưa rõ liệu lực lượng người Kurd có chịu chấp hành thỏa thuận đình chiến hay không.

Đài quan sát Nhân Quyền Syria có trụ sở ở London cho biết các cuộc tấn công và không kích vẫn tiếp tục hôm thứ Hai 22/2 và không có dấu hiệu giảm bớt. Quân IS tấn công tuyến đường tiếp tế chính của quân đội giữa Damacus và Aleppo.

Image caption Kế hoạch ngừng bắn tạm thời sẽ giúp đưa hàng cứu trợ đến nhiều khu vực bị bao vây, cô lập

Quân IS nhận trách nhiệm vụ tấn công ở Homs và Damacus hôm Chủ Nhật 21/2.

Nga nói các cuộc tấn công này có mục đích “phá bỏ những nỗ lực” đạt được các thỏa thuận chính trị.

Hôm thứ Hai 23/2, người phát ngôn của Liên quân do Mỹ dẫn đầu chống IS tại Syria, Đại tá Steve Warren, cho biết ông tin rằng IS sẽ “sớm thua cuộc”.

Ông cho biết số lượng các chiến binh Nhà nước Hồi giáo ở Iraq và Syria, trước đang ổn định ở khoảng 19.000 – 31.000, giờ là khoảng 20.000 – 25.000.

Đại tá Steve Warren cho biết; “Họ có thể tăng cường thêm lực lượng ở mức độ tương đương khả năng mà chúng tôi có thể tiêu diệt. Họ sẽ khó có thể duy trì.”

Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Các vụ nổ bom hôm thứ Hai 22/2 đã khiến 140 người thiệt mạng

Trong khi đó, hôm thứ Hai 22/2, Ủy ban Quốc tế Độc lập về vấn đề Syria của Liên Hiệp Quốc ghi nhận:

  • Syria là một “quốc gia bị chia cắt trên bờ vực sụp đổ”.
  • Tội ác chiến tranh do quân chính phủ và Nhà nước Hồi Giáo gây ra đang lan rộng và không thể kiểm soát
  • Xung đột nên được trình báo đến Tòa án Tội phạm Quốc tế The Hague

Tin liên quan