Aláàfin: Ọba Adeyẹmi gbáfẹ́, ó gbóge, tó sì rẹwà lọ́kùnrin

Ọba lamidi Ọlayiwọla Adeyẹmi kẹta Image copyright @Alaafinofoyo
Àkọlé àwòrán Bẹẹ si ni ọpọ aworan apanilẹrin ati amoriya lo wa taa lee fi se iranti ọpọ iriri ti Alaafin ti la kọja, taa si fi diẹ han yin lara rẹ

Ọba Lamidi Ọlayiwọla Adeyẹmi Kẹta, to wa lori itẹ si ti pe ẹni ọgọrin ọdun, bẹẹ lo ti lo ọdun mẹtadinlaadọta lori itẹ awọn baba nla rẹ.

Ojo ti n pa igun bọ, ọjọ ti pẹ ni ọrọ Ọba Adeyẹmi, tori pe oju rẹ ti ri ọpọ iriri sẹyin ko to jọba ati lẹyin to jẹ ọba tan.

Bẹẹ si ni ọpọ aworan apanilẹrin ati amoriya lo wa taa lee fi se iranti ọpọ iriri ti Alaafin ti la kọja, taa si fi diẹ han yin lara rẹ.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí:

Image copyright @Alaafinofoyo
Àkọlé àwòrán Ọba Adeyẹmi gbafẹ, o gboge, to si rẹwa lọkunrin

Ọmọ-Ọba ni Lamidi Ọlayiwọla, nitori inu idile Ọba Alowolodu nilu Ọyọ ni wọn ti bii, baba ati baba-baba rẹ si jẹ Alaafin pẹlu.

Orukọ baba rẹ ni Ọba Adeniran Adeyẹmi keji, ẹni to wa lori itẹ, ki ijọba to rọ loye nitori pe o n lọwọ ninu oselu sise.

Ọjọ Kẹẹdogun, osu Kẹwa ọdun 1938 ni wọn bi Lamidi Ọlayiwọla, eyi tii se ọgọrin ọdun geerege.

Image copyright @Alaafinofoyo
Àkọlé àwòrán kekere ni Lamidi Adeyẹmi wa to fi gori itẹ awọn baba nla rẹ, ti ade si yẹ ẹ

Bi o tilẹ jẹ pe ọmọ ọba ni, sibẹ wọn ko wo Lamidi kekere ninu aafin Ọyọ gẹgẹ bii ọmọ ọla, ilu Isẹyin lẹba Ọyọ ni wọn ti wo dagba, to si tun lọ sile keu nibẹ.

Lamidi Ọlayiwọla tun gbe ni ọdọ Alake tilẹ Ẹgba, Ọba Ọladepo Ademọla, ko to di pe wọn tun rọ Alake yii loye.

O tun lọ gbe lọdọ Ọlọla-binrin Kofoworọla Abayọmi ladugbo Keffi, ni Ikoyi nilu Eko, to si lọ sile ẹkọ Mọda, Ọbalende Modern School.

Image copyright @Alaafinofoyo
Àkọlé àwòrán Ọkan pataki ni Ọba Adeyẹmi ninu agbelarugẹ asa Yoruba, ti kii si saba wọ asọ miran ju asọ oke to jẹ idamọ ẹya Yoruba

Lẹyin eyi lo morile ileẹkọ girama St.Gregory‘s College, Ọbalende.

Imọ nipa isẹ Amofin lo wu Lamidi lati kọ nile ẹkọ fasiti nilu oyinbo, o ku ọjọ meji ti yoo tẹ ọkọ leti ni wọn rọ baba rẹ loye, ti ko si lee lọ mọ.

Isẹ aayan laayo ti Lamidi kọkọ mu se nigba aye rẹ ni isẹ adojutowo (Insurance), to si tun jẹ akọsẹ-mọsẹ abẹsẹkubiojo, bẹẹ si lo tun maa n se ere idaraya titi di akoko yii lai naani ọjọ ori rẹ.

Image copyright Alaafinofoyo
Àkọlé àwòrán Gba ẹsẹ kan, ko subu lawọn ẹsẹ Ọba Adeyẹmi yii, ti ko si gbagbe isẹ ẹsẹ kikan to fi bẹrẹ aye rẹ

Ki Ọlayiwọla to gun ori itẹ awọn baba nla rẹ, iyawo meji lo ni, eyiun Olori Abibat Adeyẹmi, ti wọn n pe ni iya Dodo ati Olori Rahmat Adedayọ Adeyẹmi, ti wọn mọ si iya Ile koto.

Orukọ Akọbi ọmọ Ọba Adeyẹmi ni Kudirat Akọfade Erediuwa, ẹni to ti jade laye bayii.

Eeyan mẹwa lo du itẹ Alaafin pẹlu Lamidi Ọlayiwọla lẹyin iku Alaafin Bello Gbadegẹsin Ladigbolu keji.

Image copyright AlaafinofOyo
Àkọlé àwòrán Ta ba n sọrọ nipa awọn ọba to mọ bata ta, to si mọ ẹsẹ ijo dundun ati sẹkẹrẹ jo, ẹgan ni hẹẹ, Alaafin mọ ijo jo

Lara awọn to du ipo naa ni Arẹmọ Sanni Gbadegẹsin, Ọmọọba Ọlanitẹ Ajagba, Ọmọọba Afọnja Ilaka, Ọmọọba Sanda Ladepo Ọranlọla ati bẹẹbẹẹ lọ.

Ọjọ Kẹrinla osu Kinni ọdun 1971 ni Ọba Lamidi Ọlayiwọla gun ori itẹ awọn baba nla rẹ, to si di Adeyẹmi kẹta.

Alaafin maa n sọla laarin awọn aya rẹ, paapa awọn to jẹ ọdọ, ti wọn si tun jẹ oju ni gbese ni ọdẹdẹ, o si maa n mu wọn yangan lọ si ọpọ ibi to ba n lọ.

Àkọlé àwòrán Lai fi epo bọyọ, Ọba Adeyẹmi mọ ohun to dara taa ba n sọrọ nipa awọn arẹwa obinrin to gbe niyawo. Arimaleelọ, awopada sẹyin ni gbogbo wọn.

Lara awọn arẹwa aya Alaafin ni Olori Ola, Memunat, Badrat.

Ni ẹni ọgọrin ọdun, Ọba Adeyẹmi ni okun ati agbara to ju tawọn ewe miran lọ, to si bi ibeji ni ẹẹmeji ati ibẹta laipẹ yii.

Image copyright @Alaafinofoyo

Onkọtan, Onpitan ati ọlọpọlọ pipe ni Alaafin, ti ko si gbagbe ọpọ itan ilẹ Yoruba ati Naijiria lai naani ọjọ ori rẹ.

Lara awọn ọmọ Alaafin to gbaju-gbaja ni Amofin Babatunde, Fọlasade, Taibat, Nurudeen Adesẹgun, Akeem Adeniyi (Skimmeh), Adebayọ Fatai ati bẹẹ bẹẹ lọ.

Image copyright Alafinofoyo
Àkọlé àwòrán Bi o tilẹ jẹ pe Alaafin ti pe ẹni ọgọrin ọdun, sibẹ o si ni agbara lati bi ibeji ni ẹẹmeji ati ibẹta

Awọn ọmọ Alaafin kan ti di ipo oselu mu sẹyin, ti awọn miran si tun wa nipo oselu. Lara wọn la ti ri Fọlasade ati Taibat ti wọn ti jẹ Kọmisọna nipinlẹ Ọyọ ati Akeem Adeniyi, to ti jẹ alaga ijọba ibilẹ ri, to tun lọ sile asofin apapọ ilẹ wa.

Ọba Adeyẹmi gbafẹ, o gboge, to si rẹwa lọkunrin.

Àwọn àmúyẹ fun gbígbọ́ orin ko le ṣiṣẹ lori ẹ̀rọ rẹ
Media captionAlaafin Ọyọ: Asiri agbara bibi ibeji lọpọ igba
Image copyright @AlaafinofOyo
Àkọlé àwòrán Imọ nipa isẹ Amofin lo wu Lamidi lati kọ nile ẹkọ fasiti nilu oyinb

Lara oriki Alaafin ni, Iku baba yeye, Adeyẹmi Alowolodu, ojo pa sẹkẹrẹ ma dẹ, ọmọ Atiba, ọmọ iku ti iku ko gbọdọ pa, ọmọ arun ti arun ko gbọdọ se. Oun ni o gbin agbado ọran sẹyin ikule ẹlẹyin ikule, ko gbọdọ ya jẹ, bẹẹ ni ko gbọdọ tu danu.

Bi a se n ba Ọba Lamidi Adeyẹmi yọ pe o pe ọgọrun ọdun loke eepẹ, BBC Yoruba se Kabiesi o, ki ade pẹ lori fun Alaafin, ki bata pẹ lẹsẹ, ki irukẹrẹ di abẹrẹ, ki ẹsin ọba jẹ oko pẹ. igba ọdun, ọdun kan.

Soworẹ gbe ipolongo ibo de ọdọ Alaafin

Ninu ilepa rẹ lati dije fun ipo aarẹ orilẹede Naijiria lọdun 2019, Ọmọyẹle Ṣoworẹ kan si aafin Alaafin ti ilu Ọyọ, Ọba Lamidi Adeyẹmi III.

Nigba to n tẹwọ gbaa si afin rẹ, alaafin Ọyọ ni awọn ọdọ lorilẹede Naijiria gbọdọ ji ninu orun wọn ki wọn lati gba iṣakoso iṣejọba .

Image copyright @Sowore2019
Àkọlé àwòrán Ṣòwòrẹ́ gbé ìpolongo ìbò dé ọ̀dọ̀ Aláàfin nínú ìlépa rẹ̀ láti di ààrẹ

Iku baba yeye woye pe awọn ọdọ lawọn agbegbe miran lagbaye ni wọn n mu ayipada rere ba orilẹede wọn eleyi to ni awọn ọdọ orilẹede Naijiria pẹlu lee ṣe pẹlu.

Ṣoworẹ wa lara awọn ọdọ orilẹede Naijiria ti wọn n dide bayii lati du ipo aarẹ lọdun 2019.

Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí: